Είναι ένας από τους πολλούς ήρωες, εκείνους που άφησαν ανεξίτηλα το αποτύπωμα τους στους αγώνες των Κρητικών για την ελευθερία. Ήταν μόλις 25 ετών, όταν στις 5 Μαρτίου 1943 οι Γερμανοί τον έστησαν στο εκτελεστικό απόσπασμα εξαιτίας της δράσης του για την απελευθέρωση της πατρίδας του από το φασιστικό ζυγό. Ο Ελευθέριος Κουρουπάκης, το παλληκάρι από το Χουδέτσι, ούτε εκείνη τη στιγμή λύγισε. Όπως δεν είχε λυγίσει νωρίτερα στα απάνθρωπα βασανιστήρια που τον υπέβαλαν οι δυνάμεις κατοχής στις φυλακές της Αγιάς των Χανίων. Λίγη ώρα πριν την εκτέλεση του είχε την ψυχραιμία και το κουράγιο να απευθυνθεί στους δικούς του. Και τους καλούσε να μην πενθήσουν για εκείνον.
Σήμερα δημοσιεύομε την επιστολή που είχε στείλει εκείνο το πρωινό, λίγο πριν καταγραφεί στους Κρήτες μάρτυρες, και τη φωτογραφία του. Και τα δύο ντοκουμέντα ανήκουν στην ανιψιά του Κατερίνα Κουρουπάκη.
Έγραφε ο Ελευθέριος Κουρουπάκης το πρωί της Παρασκευής 5 Μαρτίου 1943, λίγο πριν οδηγηθεί στο εκτελεστικό απόσπασμα.
«Φιλιά πολλά φιλιά σʼ όλους σας.
Αδελφούλα μου, γονείς μου, αδέλφια μου μην πονέσετε. Προς Θεού μη πενθήσετε.
Απʼ όσους υπέφεραν και υποφέρουν εξʼ αιτίας μου δεν ζητώ να με συγχωρήσουν. Μα σαν αθώοι ελπίζω η δικαιοσύνη να σας απονεμηθή.
Φιλιά Φιλιά
Ε. Κουρουπάκης»
Στο ίδιο κομμάτι χαρτί στο οποίο ο Ελευθέριος Κουρουπάκης έγραψε την ύστατη αναφορά του, υπάρχουν ακόμη δύο μεταγενέστερες σημειώσεις.
Στην πρώτη διαβάζομε:
«Η παρούσα εδόθη, εντολή του επικεφαλής εκτελεστικού αποσπάσματος Γερμανού αξιωματικού, μέσω του παραστάντος διερμηνέως, μίαν ώραν μετά την εκτέλεσιν, εις τον αδελφόν του Αντώνιον Κουρουπάκην».
Η δεύτερη σημείωση ανέφερε:
«5 Μαρτίου 1943
Παρασκευή πρωί:
Επιστολή γραφείσα ολίγο προς της εκτελέσεώς του καθʼ ην στιγμήν μετεφέρετο από το κελί του θανάτου στον τόπο της εκτελέσεως».
Η ζωή
και η δράση του
Για τη ζωή και τη δράση, αλλά και την εκτέλεση του Ελευθερίου Κουρουπάκη, έχει διασώσει πολύτιμες πληροφορίες ο μαθηματικός Ρούσος Μαγαράκης στο έργο του «Χουδέτσι, το χωριό μου χθες και σήμερα», που εκδόθηκε το 1999.
Από το βιβλίο του κ. Μαγαράκη αναδημοσιεύομε αποσπάσματα:
“Ηταν το 1917, που από τους αείμνηστους Νικόλαο Ιωάννου Κουρουπάκη και την Αικατερίνη, το γένος Δεμεσουκάκη, γεννήθηκε στο Χουδέτσι, σʼ ένα αγροτικό νοικοκυρόσπιτο ο Λευτέρης.
Ανάμεσα στʼ άλλα του αδέλφια, το Γιάννη, τον Αντώνη, τον Ξενοφώντα, τον Κώστα, το Γιώργο και την Ελευθερία, μεγάλωνε και σφυρηλατούσε ένα χαρακτήρα με οράματα και ηθικές αξίες, υψηλό εθνικό φρόνημα, σεβασμό στους γονείς και στους συγγενείς και αγάπη στην Πατρίδα. Πίστευε ότι έπρεπε νʼ αγωνιστεί για ένα κόσμο πιο δίκαιο, πιο καλό, με δημοκρατικά ιδεώδη.
Πολύ γρήγορα, το 1940, μετά τις γυμνασιακές του σπουδές στο “Τεχνικό Λύκειο” του Ηρακλείου, βρέθηκε μαθητής της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων. Με τις ανησυχίες που τον διέκριναν, για την τότε κατάσταση στην Ελλάδα, έγινε, ενώ ήταν ακόμη δευτεροετής “εύελπις”, μέλος της Εθνικής Αντίστασης Κρήτης, με το βαθμό του ανθυπασπιτή.
Ελαβε μέρος στις επιχειρήσεις κατά την πτώση των αλεξιπτωτιστών, το Μάιο του 1941, τοποθετηθείς ως διμοιρίτης σε λόχο, από τον αείμνηστο Ταγματάρχη Αντώνιο Μπετεινάκη, όπως μαρτυρεί το υπʼ αριθμ. 776/11-5-46 έγγραφο του Ειρηνοδικείου Ηρακλείου.
Στην κατασκοπεία της Αγγλικής Υπηρεσίας Πληροφοριών και στη Μονάδα FORCE 133, μπήκε ως εθελοντής τον Οκτώβριο του 1942, οργανώθηκε στην Εθνική Οργάνωση Κρητών (ΕΟΚ) που είχαν ιδρύσει ο Μανόλης Μπαντουβάς με τους αδελφούς Γεωργιάδη και άλλους, κι έγινε μέλος της Μυστικής Υπηρεσίας. Η ευθύνη του ήταν η μετάδοση και μεταβίβαση εξαιρετικώς χρήσιμων πληροφοριών στο Αρχηγείο για τις κινήσεις και δυνάμεις του εχθρού στην Κρήτη. Δηλαδή ήταν “σύνδεσμος” ανάμεσα στις Αντάρτικες Ομάδες και στο Κλιμάκιο Αξιωματικών του Συμμαχικού Στρατηγείου της Μέσης Ανατολής.
Φυσικά, με όλες αυτές τις δραστηριότητές του, δημιουργούσε συνεχώς προβλήματα στο Γερμανό κατακτητή, τον οποίο επολέμησε με πείσμα, ανδρεία, αποφασιστικότητα και αυταπάρνηση σε όλες τις επιχειρήσεις της Κρήτης.
Ετσι στις 5 Ιανουαρίου 1943, συνελήφθη από τους Γερμανούς μαζί με τον αδελφό του τον Αντώνη που είχε ωστόσο συμπαραταχθεί στην Αντίσταση και κατηγορήθηκαν για κατασκοπεία και βοήθεια των Συμμάχων. Κλείστηκαν πρώτα στα υπόγεια κελιά της Γκεστάπο της οδού Ιδομενέως στο Ηράκλειο, όπου υπέστησαν τα μαρτύρια της Ιεράς Εξέτασης, όπως γράφει ο Αντώνης Κουρουπάκης, στις “ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΚΑΤΟΧΗ”. Ενας κτηνάνθρωπος Γερμανός βασανιστής, ο Σούμπερτ, γράφει ο Αντώνης, μετέφερε το Λευτέρη αλυσοδεμένο σε άλλη φυλακή, στη Χανιώπορτα. Εκεί του ξερρίζωσαν τα μαλλιά, τα φρύδια, του έβγαλαν τα νύχια και τον αχρήστευσαν εντελώς μετατρέποντάς τον σε ράκος.
Μετά την καταδίκη του, παμψηφεί, σε θάνατό από το Γερμανικό Στρατοδικείο, κατηγορούμενος ως μυστικός πράκτορας της INTELLIGENCE, μεταφέρθηκε στις φυλακές Αγιάς των Χανίων για δύο μήνες στα κελιά των μελλοθανάτων, όπου υπέστη κάθε μορφής βασανισμούς, απερίγραπτα μαρτύρια, απειλές αλλά και υποσχέσεις από τους Γερμανούς.
Οπως έγραψε στο φύλλο της 23ης Μαΐου 1963 το ΒΗΜΑ ΡΕΘΥΜΝΗΣ, στις “ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ” του εκδότη Ευάγγελου Καφάτου, που ήταν το ίδιο διάστημα κι αυτός φυλακισμένος στην Αγιά, “δεν υπήρξε κτηνώδης βαρβαρότης, απάνθρωπο βασανιστήριο, μεσαιωνικό μαρτύριο, το οποίο να μην εφηρμόσθη εναντίον του”.
Παρά τις κακοποιήσεις και τις βαρβαρότητες των Γερμανών, ουδέποτε υπέκυψε. Αρνήθηκε να αποκαλύψει ο,τιδήποτε για τη δράση και τις ενέργειες των μελών της Συμμαχικής Στρατιωτικής Αποστολής. Ετσι, με τη σιωπή του, έσωσε πολλούς πατριώτες και βοήθησε, ώστε τα σχέδια των Συμμάχων να προχωρήσουν με σκοπό την απελευθέρωση.
Στις 5 Μαρτίου του 1943, αποφασίστηκε η εκτέλεσή του στο λοφίσκο, δίπλα από τις φυλακές της Αγιάς”.
“Η Ελληνική Πολιτεία αλλά και οι Ενοπλες Δυνάμεις, αναγνωρίζοντας τη μεγάλη θυσία του Λευτέρη Κουρουπάκη, θυμήθηκαν το άξιο τέκνο τους, μετά την απελευθέρωση”, γράφει ακόμη ο κ. Μαγαράκης.
Ετσι:
α) Εγινε κοινή πρόταση προαγωγής “επʼ ανδραγαθεία” του Αρχηγείου Εθνικών Δυνάμεων και του Αρχηγείου της Μονάδας 133 στό βαθμό του Ανθυπολοχαγού, στις 20-2-1945
β) Τιμήθηκε με το Πιστοποιητικό Πατριώτη των Κυβερνήσεων και Λαών των Ηνωμένων Εθνών, που υπογράφηκε από το Στρατάρχη ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ, Ανώτατο Αρχηγό των Συμμαχικών Δυνάμεων της Μεσογείου, τον Απρίλιο του 1945.
γ) Απονεμήθηκε στον Λευτέρη Κουρουπάκη, “μετά θάνατον”, Αναμνηστικό Μετάλλιο Εθνικής Αντίστασης 1941-45 από την Ελληνική Κυβέρνηση, στις 12-2-51.
δ) Από το Αρχηγείο Ενόπλων Δυνάμεων /ΔΕΠΑΘΑ, Γραφείο Εθνικής Αντίστασης, αποφασίστηκε η αναγνώριση χρόνου Στρατιωτικής Υπηρεσίας ως εξής:
1. Στην ΕΟ ΠΔ ΡΑΥΤΟΠΟΥΛΟΥ, ως μέλος από 8-7-41 μέχρι 31-12-42 και
2. στην Ε Α Ο ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΜΠΑΝΤΟΥΒΑ, ως ένοπλον μέλος από 1-1-43 μέχρι 5-3-43 ημέρα της εκτέλεσης από τους Γερμανούς δυνάστες.
ε) Ο Δήμος Ηρακλείου αποφάσισε, επί Δημαρχείας κ. ΚΑΡΕΛΛΗ να δώσει το όνομα “ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΚΟΥΡΟΥΠΑΚΗ” στην πρώτη πάροδο της Λεωφόρου Δημοκρατίας.
στ) Στις 24 Μαΐου 1998, Κυριακή, ύστερα από 55 χρόνια, στην πλατεία του Χουδετσίου, στο Ηρώον δίπλα στην “Παράγκα”, έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Λευτέρη Κουρουπάκη, που ο Πολιτιστικός Σύλλογος του χωριού, τιμώντας τη μνήμη του, είχε αποφασίσει να κατασκευάσει από το 1995. Την όλη διοργάνωση και την προβολή της επίσημης τελετής των αποκαλυπτηρίων είχε ο Δήμος μας “ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ” που μερίμνησε και για τη συμμετοχή της “μπάντας” Ηρακλείου και στρατιωτικού αγήματος”.

