Tης Πέλλας Λασηθιωτάκη

Καθημερινά τα “λουκέτα” στην αγορά!

Η πρωτοφανής κρίση οδηγεί στην καταστροφή εμπόρους και βιοτέχνες


Σε εκατοντάδες μετριούνται τώρα οι επιχειρήσεις του νομού Ηρακλείου που έβαλαν λουκέτο μέσα στο 2009. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών και Εμπόρων νομού Ηρακλείου 890 επιχειρήσεις έκλεισαν στο νομό Ηρακλείου από την αρχή του χρόνου μέχρι και τον Αύγουστο.

Από αυτές, οι 223 είναι βιοτεχνίες, ο κλάδος που πλήττεται περισσότερο από την κρίση. Το ίδιο διάστημα άνοιξαν συνολικά 1090 επιχειρήσεις, από τις οποίες οι 173 είναι βιοτεχνίες. Οι τομείς που πλήττονται περισσότερο από όλους είναι των κατασκευών, ειδικότερα της επεξεργασίας αλουμινίου, των επιπλοξυλουργών, της εμπορίας αυτοκινήτων και του τουρισμού. Πολλές από τις επιχειρήσεις αυτές απέλυσαν υπαλλήλους και άφησαν απλήρωτους προμηθευτές τους.

Πρόκειται για επιχειρήσεις οι οποίες και στο παρελθόν αντιμετώπιζαν κάποια προβλήματα, που επιδεινώθηκαν όμως από την πρωτοφανή κρίση στην αγορά. Τώρα δημιουργούν προβλήματα και σε υγιείς επιχειρήσεις οι οποίες τους πούλησαν εμπορεύματα και υπηρεσίες, αλλά δεν μπορούν να πάρουν τα χρήματα τους. Τις συμπαρασύρουν στη δίνη της οικονομικής κρίσης σε ένα πρωτοφανές «ντόμινο».

Το κακό είναι ότι ακόμα και ο Τειρεσίας δεν αρκεί πια για να αποκαλυφθούν τα «μυστικά» των πελατών τους, οι περισσότεροι επιχειρηματίες κινούνται «στα τυφλά» σε μια πρωτοφανή αστάθεια που φρενάρει το επενδυτικό και το εμπορικό ενδιαφέρον. Το ερχόμενο δίμηνο αναμένεται να «σκάσουν» ακόμα περισσότερες επιταγές κυρίως από το χώρο του τουρισμού, κάτι που προϊδεάζει για νέες εξελίξεις… Είναι πολύ πιθανόν να παρουσιαστούν οριστικές καθυστερήσεις πολλών δανείων τα οποία μέχρι πολύ πρόσφατα ενημερώνονταν κανονικά.

Η εικόνα της κρητικής αγοράς (χονδρικές και λιανικές πωλήσεις) θα αλλάξει όπως φαίνεται σε λίγους μήνες.

Αυτή είναι δυστυχώς η κατάσταση της κρητικής οικονομίας, οι δύο μεγάλοι πυλώνες της οποίας, τουρισμός και αγροτικά, υφίστανται πρωτοφανή κλυδωνισμό. Ένας από τους επιτυχημένους επιχειρηματίες της Κρήτης που μίλησε χθες στην «Π» διατηρώντας όμως την ανωνυμία του για ευνόητους λόγους, ανέφερε το παράδειγμα του για να περιγράψει με αυτό τον τρόπο την κατάσταση που επικρατεί στις κρητικές επιχειρήσεις: Ο τζίρος του έχει μειωθεί σε σύγκριση με πέρυσι κατά 50%, απασχολεί δέκα εργαζόμενους εκ των οποίων χρειάζεται τους πέντε, δεν μπορεί να απολύσει τους υπόλοιπους για συναισθηματικούς και για οικονομικούς λόγους. Οι πελάτες του οφείλουν υψηλά ποσά, εκ των οποίων 70.000 ευρώ δεν ξέρει πώς θα εισπράξει, καθώς ορισμένοι έχουν «βαρέσει κανόνι» και άλλοι δεν πληρώνονται και οι ίδιοι για να καλύψουν τις υποχρεώσεις τους.

Ένας άλλος επιχειρηματίας ο οποίος μέχρι και σήμερα εξοφλεί κανονικά τα δάνεια του, διατηρώντας επί δεκαετίες θαυμάσιες σχέσεις με την τράπεζα που συνεργάζεται μας έλεγε χθες χαρακτηριστικά: «Απλά θα αρχίσω να χρωστώ και εγώ. Θα κάνω όμως και λιανικές πωλήσεις, μόνος μου, μέχρι να τα καταφέρω να εξοφλήσω...».

Πρόκειται για σημαντικά ονόματα, επιχειρηματίες τους οποίους η αγορά της Κρήτης εμπιστεύεται με κλειστά μάτια. Και όμως…



Πλήρης ανασφάλεια



Αυτή είναι η κατάσταση. Οι περισσότερες επιχειρήσεις «την πάτησαν» από ακάλυπτες επιταγές πελατών τους, κυρίως από τους χώρους του τουρισμού, των κατασκευών και των αυτοκινήτων, όπου η κρίση «πρωτοκτύπησε».

Οι επικεφαλής των επιχειρήσεων αυτών ενημερώνονταν από τον Τειρεσία πριν παραδώσουν εμπορεύματα και υπηρεσίες στους πελάτες τους. Όμως πια δεν αρκεί μόνο αυτό…

Μη βιώσιμες επιχειρήσεις ζούσαν στο παρελθόν με τον «αέρα» των επιταγών ευκολίας και αυτό ο Τειρεσίας το αγνοούσε. Όταν οι τράπεζες «έκοψαν» τις προεξοφλήσεις των επιταγών ευκολίας (πριν ένα χρόνο τις χρηματοδοτούσαν ευχαρίστως) «γονάτισαν» οι πρώτες επιχειρήσεις. Ήταν το διάστημα που «κόπηκαν» οι δανειοδοτήσεις. Τα δάνεια επανήλθαν, αλλά οι προεξοφλήσεις των επιταγών περνούν και τώρα από «κόσκινο». Ακολούθησε το «ντόμινο»: Οι μη βιώσιμες επιχειρήσεις συμπαρέσυραν τις υγιείς και πάει λέγοντας…

Ποια είναι η διέξοδος; Μέχρι τώρα δεν φαίνεται να υπάρχει σαφής εικόνα. Μάλλον η Κρήτη θα «περάσει» τον «τοκετό» της κρίσης από το ερχόμενο δίμηνο και μετά, όταν θα ολοκληρωθεί η τουριστική περίοδος… Τι θα γεννηθεί; Θα φανεί κατά τους επόμενους μήνες, σύμφωνα με επιχειρηματικούς κύκλους, οι οποίοι επισημαίνουν ότι πολλά θα αλλάξουν στην οικονομία της Κρήτης.



Τι λένε οι επικεφαλής των φορέων



Απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις της «Π» ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου Νικήτας Δολαψάκης επιβεβαίωσε ότι πράγματι στην αγορά αντιμετωπίζει σημαντικά προβλήματα και ισχυρές πιέσεις. Αναφέρθηκε στα προβλήματα με τις ακάλυπτες επιταγές, στο «ντόμινο» που υπάρχει μεταξύ των επιχειρήσεων και πρόσθεσε ότι παρόλα αυτά βλέπει αναστροφή του κλίματος. «Ελπίζω ότι αναστρέφεται σταδιακά η κατάσταση» υπογράμμισε ο κ. Δολαψάκης.

Από την πλευρά του ο πρόεδρος της ΟΕΒΕΝΗ Μανώλης Σφυρής υπογράμμισε ότι από την πρωτοφανή κρίση πλήττονται κυρίως οι βιοτεχνικές επιχειρήσεις. «Τα στοιχεία δείχνουν τη ζοφερή κατάσταση που επικρατεί στην οικονομία της Κρήτης.. Πιστεύω ότι η κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές να σκύψει περισσότερο στα προβλήματα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και να λάβει μέτρα αξιοποιώντας σωστά και τα κοινοτικά προγράμματα. Επίσης, μετά τις εκλογές αναμένεται να αλλάξει και η ψυχολογία του κόσμου. Αλλά όλα αυτά θα τα δούμε στο δια ταύτα» κατέληξε ο κ. Σφυρής.