Όλοι οι παραπάνω λόγοι κάνουν αυτό το τηλεοπτικό προϊόν αρκετά ελκυστικό στο ευρύ κοινό. Τίποτα από όλα αυτά όμως δεν έχει σχέση με τον ελληνικό γαστρονομικό πολιτισμό. Μην μου πει κανείς ότι μαθαίνει νέες συνταγές για να μοιραστεί με τους φίλους και την οικογένειά του, γιατί ούτε αυτό συμβαίνει. Αν παρακολουθήσεις την εκπομπή και δείς τα φαγητά που μαγειρεύονται αναρωτιέσαι, ζω στην Ελλάδα ή μεταφέρθηκα σε άλλη χώρα; Ζει η Ελληνική κουζίνα ή πέθανε; Είναι δυνατόν όταν τρώμε με τους φίλους μας στο σπίτι να μαγειρεύουμε τόσο ʽπειραγμέναʼ, πιάτα σε αυτή τη χώρα; Να ανακατεύουμε υλικά και γεύσεις, να είμαστε τόσο ʽfusionʼ όπως συνηθίζεται να λέγεται στη σύγχρονη γαστρονομική ορολογία;

Έχουν ήδη παρουσιαστεί εξήντα πέντε δείπνα και μέσα σε αυτά λίγες αναφορές βλέπω που να μου υπενθυμίζουν σε ποιά χώρα ζώ. Ως ορεκτικό μια ταχινόσουπα, Λαδένια (συνταγή από τις Κυκλάδες), παστουρμαδόπιτα. Ως κυρίως πιάτο ένα κατσικάκι αγκιναράτο, αρνάκι σουβλιστό (και αυτό γιατί ήταν Πάσχα), μυδοπίλαφο και σουπιές κοκινιστές με σπανάκι. Αυτά τα ανίχνευσα μετά από μεγάλη προσπάθεια. Όσο για το γλυκό εκεί πια μόνο ένας χαλβάς συμιγδαλένιος, σαραγλί και μια γλυκιά κολοκυθόπιτα κάνουν την εμφάνιση τους. Σας ενημερώνω ότι όσοι το τόλμησαν δεν ικανοποίησαν τους συμπαίκτές τους. Μάλλον

τα ταπεινά ελληνικά φαγητά δεν ήταν πολύ γκουρμέ για τα γούστα τους. Μην τη δει και κανείς ξένος αυτή την εκπομπή και νομίζει ότι αυτό είναι η Ελληνική κουζίνα γιατί πρέπει να ʽβρούμε καράβι για να φύγουμεʼ.

Θα σκέφτεστε τι φαγητά μαγειρεύουν σε αυτή την εκπομπή. Από την ονομασία του πιάτου είναι πολύ δύσκολο να καταλάβεις. Ίσως οι περίπλοκες και βαρύγδουπες ονομασίες να είναι ζητούμενο από την παραγωγή της εκπομπής για να εντυπωσιάσουν το κοινό. Έμενα πάντως αν μου έλεγαν ότι με καλούν σε δείπνο το οποίο περιλαμβάνει ʽπατάτες με μπλέ ανταύγειες και γλυκιά φέτα σουσάμι άνοιξεʼ, ʽγαριδένια άμαξα της Σταχτοπούτας με ινδικό πρασόρυζο και πολύχρωμη σαλάτα με δύο λόλεςʼ και για γλυκό ʽηλιοκαμένες κρέπες με ζαλισμένα δαμάσκηναʼ, ειλικρινά θα προτιμούσα να φάω ένα σουβλάκι με πίτα.

Οι φιλόξενοι οικοδεσπότες, που δεν μπορεί μια επιθυμία για τη δημοσιότητα θα την έχουν, να τους δούν τι ωραίο σπίτι που έχουνε και τι καλά που μαγειρεύουνε, κρύβουν πολλές εκπλήξεις στις κουζίνες τους. Με μεγάλη άνεση σαν καταξιωμένοι σέφ ανακατεύουν στη μαρμίτα υλικά άσχετα και σχετικά μεταξύ τους, προσπαθώντας να δημιουργήσουν γκουρμέ γεύσεις. Προσπαθούν να στήσουν τα πιάτα τους σαν να βρίσκονται σε γαλλικό εστιατόριο, ετοιμάζουν μικρές μεριδούλες και πολλές φορές τους προκύπτουν ατυχήματα στην κουζίνα που μόνο ένας αρχάριος μπορεί να πάθει. Όσο για τα πιάτα που συνθέτουν το δείπνο, τις περισσότερες φορές συνδυάζονται μεταξύ τους με μυστήριο τρόπο και χωρίς λογική.



Zήτω το μπασμάτι



Να πούμε για τα υλικά που συνθέτουν τα πιάτα. Ζήτω η κρέμα γάλακτος, το μπαλσάμικο, το ρύζι μπασμάτι, το πέστο, το κρέας, τα μανιτάρια και η σοκολάτα. Τα ελληνικά τυριά εξαντλούνται στη φέτα και τη γραβιέρα, πάλι καλά που δεν χρησιμοποιούν μόνο γκούντα. Το παρήγορο είναι ότι ψωνίζουν από τον μανάβη και τον κρεοπώλη της γειτονιάς. Όσο για τα λαχανικά είναι σχεδόν εξαφανισμένα από το μενού. Από πότε στην Ελλάδα τα λαχανικά εποχής και η σαλάτα δεν υπάρχουν στο τραπέζι; Κρέας με κρέας δηλαδή άντε και λίγος σολωμός για να υπάρχει και ένας αέρας κοσμοπολίτικος. Ακόμα και υλικά που χρησιμοποιεί παραδοσιακά η κουζίνα μας μεταλάσσονται. Όπως το φύλλο κανταίφι που έγινε ʽλευκή ξεμαλλιασμένη αμαρτίαʼ, οι αγκινάρες ʽχελωνάκια γεμιστάʼ και τα ʽσουτζουκάκια της αθωότηταςʼ, εγώ θα τα έλεγα πως κατέληξαν σε σουτζουκάκια της χαμένης μας ταυτότητας. Για το κρασί που συνοδεύει τα πιάτα δεν γίνεται λόγος μιας και το θέμα δεν είναι για παιχνίδι, απαιτεί γνώσεις, παιδεία και αυτό δεν φαίνεται να χαρακτηρίζει τους συμμετέχοντες.

Καλή είναι η δημιουργικότητα, η φαντασία στην κουζίνα καθώς και η ένταξη νέων υλικών από άλλους τόπους και χώρες. Έτσι διαμορφώθηκαν οι κουζίνες όλων των λαών μέσα στα χρόνια. Τι θα ήταν η Ελληνική κουζίνα χωρίς την ʽξενόφερτηʼ ντομάτα. Να πειραματιζόμαστε και να δοκιμάζουμε καινούργια πιάτα, γεύσεις, κουζίνες. Όμως χωρίς γνώση, σεβασμό και αγάπη στην δική μας γαστρονομική κληρονομιά, τα πράγματα δεν γίνονται γκουρμέ αλλά επικίνδυνα. Ένας λαός με τόσο ισχυρή γαστρονομική ταυτότητα θα φτάσει στο τέλος να θεωρεί αξία το πειραγμένο, το ανακατεμένο, το μπερδεμένο. Να ξεχάσει την απλότητα και την ευρηματικότητα της φτωχής κουζίνάς μας, που πιστέψτε με είναι πολύ πιο γκουρμέ και υγιεινή από πολλές άλλες. Γεγονός είναι πως μπορεί η Ελληνική κουζίνα να έχει κακοποιηθεί με πολλούς τρόπους και από διαφορετικές πλευρές, εντός και εκτός της χώρας. Όμως πάντα γύρω από το τραπέζι του σπιτιού μας φιλοξενούσαμε με αγάπη τους καλεσμένους μας και μαγειρεύαμε για αυτούς τα καλύτερα πιάτα της κουζίνας μας, τις συνταγές της μαμάς μας, με υλικά της εποχής που παρήγαγε ο τόπος μας. Μπορεί στα εστιατόρια ή τις ταβέρνες να μην τρώγαμε πάντα καλά, όμως στο σπίτι μας μπορούσαμε να μοιραστούμε απλά και νόστιμα φαγητά φτιαγμένα με αγάπη. Αν είναι να το χάσουμε και αυτό, τότε μάλλον κάτι θα ψήνουμε αλλά δεν θα τρώγεται με τίποτα!

• Η κα Στειακάκη είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών της διεθνούς φήμης Σχολής Μαγειρικής Le Gordon Bleu στη γαστρονομία (La Gordon Bleu Master of Arts in Gastronomy)

Email, [email protected]