Της Πέλλας Λασηθιωτάκη
Το σταδιακό «ξεμούδιασμα» των τραπεζών μετά το πρώτο σοκ από τη διεθνή κρίση, σε συνδυασμό με τη μείωση των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας αναμένεται να δώσει ανάσα στους κλάδους στους οποίους ασκούνται ισχυρές πιέσεις όπως των κατασκευών, σύμφωνα με έγκυρους τραπεζικούς παράγοντες. Παράλληλα, ο πανικός και των καταναλωτών έχει αρχίσει να υποχωρεί, με αποτέλεσμα να αρχίζει δειλά-δειλά η κίνηση στην αγορά. Από την πλευρά τους οι επιχειρηματίες ελπίζουν να εμφανιστούν σύντομα στην αγορά τα αποτελέσματα της λειτουργίας της διατραπεζικής, που αποδίδει ρευστότητα στις τράπεζες και περιμένουν την ανάκαμψη μετά το καλοκαίρι.
«Ο πανικός είναι ο χειρότερος σύμβουλος στην αγορά» σχολίαζε χθες μιλώντας στην «Π» έγκυρος τραπεζικός παράγοντας. Αλλά από ότι φαίνεται ο πανικός της κρίσης πρώτα και κύρια είχε καταβάλει το ίδιο το τραπεζικό σύστημα. Ως γνωστό, η «κάνουλα» των δανείων έκλεισε για ένα διάστημα, με τη διατραπεζική αγορά να έχει «παγώσει» προκαλώντας σημαντικά προβλήματα σε όσες τράπεζες (τις περισσότερες) δεν είχαν την απαιτούμενη ρευστότητα για να ανταποκριθούν. Και τα περίφημα 28 δις ευρώ που δίδονται (κυρίως σε χαρτιά) από το κράτος στο τραπεζικό σύστημα δεν φάνηκε να απέδωσαν τα αναμενόμενα.
Η επαναλειτουργία της διατραπεζικής αγοράς, σε συνδυασμό με τη μείωση των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που επηρέασε το euribor, φαίνεται να τονώνουν το επενδυτικό ενδιαφέρον και στην Ελλάδα σύμφωνα με τραπεζικούς κύκλους, οι οποίοι προβλέπουν σταδιακή ανάκαμψη της αγοράς. Όπως επισημαίνουν, η κρίση στην Ελλάδα δεν έκανε την εμφάνιση της στο βαθμό των προηγμένων οικονομιών, αλλά επιδείνωσε τα χρόνια προβλήματα της ελληνικής οικονομίας. Οι ελληνικές επιχειρήσεις πάντως φαίνεται να αντιστέκονται, λόγω της δομής τους, στην ανεργία. Για παράδειγμα, ειδικότερα στην Κρήτη, υπάρχουν μικροί επιχειρηματίες οι οποίοι είναι συγγενικά ή και μόνο συναισθηματικά δεμένοι με τους εργαζομένους τους και παρά το κόστος, δεν παίρνουν τη μεγάλη απόφαση να τους απολύσουν, αλλά κάνουν υπομονή μέχρι να επανέλθει η οικονομία στους συνήθεις ρυθμούς της. Στις ξένες μεγάλες επιχειρήσεις με τους εκατοντάδες ακόμα και τους χιλιάδες εργαζόμενους, δεν ισχύουν τα ίδια κριτήρια σχετικά με τις απολύσεις…
«Κάτι έχει αρχίσει να κινείται…»
Σύμφωνα πάντα με τους τραπεζικούς παράγοντες, κάτι έχει αρχίσει να κινείται στην αγορά της Κρήτης. Συγκεκριμένα αυξάνεται ο τζίρος των κλάδων των κατασκευών και των αυτοκινήτων, ενώ μειώνονται οι ρυθμοί αύξησης των ακάλυπτων επιταγών. Οι επιχειρηματίες όλο και λιγότερο καθυστερούν την εξόφληση των δόσεων τους, σύμφωνα με τους τραπεζικούς παράγοντες, ενώ δεν δείχνουν να έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το ΤΕΜΠΜΕ νούμ. 2. Παράλληλα, υποχώρησε κι ο φόβος των ιδιωτών για τα καταναλωτικά δάνεια, πράγμα που σημαίνει ότι θα αυξηθεί η κίνηση στην αγορά, ενώ τα πρόσφατα μέτρα αναζωογόνησαν και την αγορά του αυτοκινήτου.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τραπεζικοί κύκλοι εκτιμούν πως το μεγαλύτερο μέρος των ακάλυπτων επιταγών ήταν «ευκολίας», με «σημάδια» ακόμα και προσπαθειών τοκογλυφίας.
Επιχειρηματίες: «Περιμένουμε….»
Δεν έχει αυξηθεί η κίνηση στην αγορά μετά τη λειτουργία της διατραπεζικής, σύμφωνα με τους επιχειρηματίες. «Δεν έχουν μετακυλήσει μέχρι τώρα στην αγορά τα αποτελέσματα από την επαναλειτουργία της διατραπεζικής και την πτώση των επιτοκίων» σύμφωνα με τον πρόεδρο του Επιμελητηρίου Ηρακλείου Νικήτα Δολαψάκη. Ο ίδιος επεσήμανε ότι περιμένει ανάκαμψη μετά το τέλος του καλοκαιριού. Όταν ρωτήθηκε από την «Π» για τις αναμενόμενες εξελίξεις στο χώρο του τουρισμού απάντησε ότι «θα ανακάμψει στα τέλη της τουριστικής περιόδου».
Απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών και Εμπόρων νομού Ηρακλείου Μανώλης Σφυρής είπε ότι οι επιχειρηματίες περιμένουν την ανάκαμψη. «Περισσότερο εμπειρικά κι όχι βάσει στοιχείων, φαίνεται σαν κάτι να κινείται στην αγορά. Όμως περιμένουμε κι έχουμε αρχίσει να ελπίζουμε» επεσήμανε ο κ Σφυρής και πρόσθεσε ότι σημαντικές προσδοκίες τρέφουν οι επιχειρηματίες και από τη σωστή λειτουργία του πολυαναμενόμενου ΕΣΠΑ που χρειάζεται να είναι ευκίνητο ως προς την έγκριση των φακέλων υποψηφιότητας, αλλά και τη χρηματοδότηση των επιχειρήσεων.

