Της Κατερίνας Μυλωνά

Ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι ήταν ο πρώτος αντιβυζαντινός, γεννήθηκε μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης και η φιλοσοφία του ήταν αντίθετη με όσα πίστευαν οι Βυζαντινοί. Έζησε σε μια εποχή που η Δύση έψαχνε την Ανατολή, στα χρόνια της Αναγέννησης, που σήμαινε στροφή προς το κλασικό…

Όλα τα παραπάνω, τα οποία τόνισε στη χθεσινή της ομιλία η πρύτανης του Πανεπιστημίου της Σορβόννης και Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών, κ. Ελένη Γλύκατζη- Αρβελέρ, αποτυπώνονται στην έκθεση «Λεονάρντο ντα Βίντσι, Εφευρέτης και Επιστήμονας».

Η κ. Γλύκατζη- Αρβελέρ εγκαινίασε την έκθεση, η οποία φιλοξενείται στο Διεθνές Εκθεσιακό Κέντρο Κρήτης από την 1η Απριλίου, και πραγματοποίησε ομιλία με θέμα «Το Βυζάντιο την εποχή του Leonardo Da Vinci».

Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν εκπρόσωποι των τοπικών αρχών, ακαδημαϊκοί και μέλη της εκπαιδευτικής κοινότητας της Κρήτης αλλά και πλήθος κόσμου που θέλησε να επισκεφτεί την έκθεση.

Η έκθεση θα φιλοξενείται ως τις 15 Οκτωβρίου στο χώρο του ΔΕΚΚ.

Διοργανωτές είναι ο δήμος Γουβών, το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών και το Ενυδρείο Κρήτης, η εταιρεία ΑΛΦΑ ΕΚΘΕΣΙΑΚΗ ΑΕ και το Γερμανικό Ινστιτούτο Πολιτιστικών Ανταλλαγών του Tubingen.



Λεονάρντο και Βυζάντιο



«Είναι μια σημαντική έκθεση για τις Γούβες, το Ηράκλειο και την Κρήτη γιατί μας φέρνει σε επαφή με το έργο ενός πολύ σημαντικού ανθρώπου, καλλιτέχνη, επιστήμονα και εφευρέτη της Αναγέννησης, το έργο του οποίου έχει να κάνει με τις απαρχές της ιστορίας της σύγχρονης Ευρώπης, της οποίας πια είμαστε αναπόσπαστο κομμάτι», δήλωσε ο δήμαρχος Γουβών, κ. Γιώργος Νικολακάκης. Πρόκειται, όπως είπε, για ένα «εγχείρημα πολιτιστικής αναβάθμισης που έχει να κάνει με την ανύψωση της δικής μας της κοινωνίας αλλά και μια γέφυρα που ρίχνουμε με αυτό που είναι το παγκόσμιο του πολιτισμού σήμερα». Στο χαιρετισμό του στα εγκαίνια της έκθεσης, δεν μπόρεσε να μην αναφερθεί με πικρία στις πενιχρές, όπως χαρακτήρισε, χορηγίες που δέχθηκε ο δήμος. Κάλεσε, μάλιστα, όσους ενδιαφέρονται να στηρίξουν αυτή την τόσο σημαντική προσπάθεια ενώ ανέφερε πως αναμένει ότι ο κόσμος θα επιτρέψει με την επίσκεψή του στην έκθεση να επαναληφθεί ανάλογο εγχείρημα και στο μέλλον.

Αναφερόμενος στην κ. Γλύκατζη- Αρβελέρ, είπε ότι πρόκειται για μια διακεκριμένη ευρωπαϊκή προσωπικότητα, ειδικός του βυζαντίου, η οποία συνέβαλε στην ανανέωση των βυζαντινών σπουδών. Ανέφερε, ακόμα, πως η ίδια προτιμά να την προσφωνούν «πρύτανη», αφού είναι και η ιδιότητα που αισθάνεται ότι τη χαρακτηρίζει καλύτερα.

Χαιρετισμό απηύθυνε, στη συνέχεια, η νομάρχης Ηρακλείου, κ. Βαγγελιώ Σχοιναράκη, η οποία τόνισε πως η Τοπική Αυτοδιοίκηση προσπαθεί να αξιοποιήσει ολόκληρη την έκταση της πρώην αμερικανικής Βάσης Γουρνών, η οποία πρέπει να αποδοθεί στην τοπική κοινωνία. Αναφέρθηκε, ακόμα, στην έκθεση που φιλοξενείται στο ΔΕΚΚ και την «σπάνια ευφυΐα» του Λεονάρντο Ντα Βίντι.

Ο π. πρύτανης του Πανεπιστημίου Κρήτης, κ. Γιώργος Γραμματικάκης, παρουσίασε το έργο της κ. Γλύκατζη- Αρβελέρ. «Η Αρβελέρ είναι οικεία στους διανοούμενους, τους ακαδημαϊκούς αλλά και τον κόσμο», ανέφερε. Είπε, ακόμα, ότι η κ. Γλύκατζη- Αρβελέρ έφυγε από την Ελλάδα το 1953 αφού έλαβε μέρος στην Εθνική Αντίσταση. «Σήμερα είναι μια σπουδαία Ευρωπαία αλλά και Ελληνίδα, η οποία δε φαίνεται να γερνά», ανέφερε. Μίλησε για μια γυναίκα με αφάνταστη ενεργητικότητα, διεισδυτικότητα στη σκέψη και τη χαρακτήρισε «η πρύτανης των πρυτάνεων». «Η Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ συνομιλεί πάντα φωτεινά με την τέχνη, τη βυζαντινή ιστορία, τη ζωή», κατέληξε.

Με ένα αμερικανικό ανέκδοτο θέλησε να ξεκινήσει την ομιλία της η κ. Γλύκατζη- Αρβελέρ. Το ανέκδοτο μιλάει για έναν άντρα, ο οποίος φεύγει από τη ζωή και στην κηδεία του μιλάνε όλοι με τα καλύτερα λόγια. Τότε, η σύζυγός του λέει στο γιο τους «δες μήπως έκαναν λάθος το φέρετρο»… Κάπως έτσι αισθάνεται και η ίδια όταν την προσφωνούν με επαίνους. Χαιρετώντας το ακροατήριο έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο γεγονός πως η νομάρχης του Ηρακλείου είναι γυναίκα, κάτι που την ευχαρίστησε πολύ. Όσο αφορά στη σχέση του Λεονάρντο Ντα Βίντσι με το Βυζάντιο, που ήταν και το αντικείμενο της χθεσινής της ομιλίας, τόνισε πως «ο Ντα Βίντσι δε συνάντησε ποτέ το Βυζάντιο», αφού γεννήθηκε μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, όταν πια το Βυζάντιο «είχε πεθάνει». «Ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι είναι ο πρώτος αντιβυζαντινός που υπάρχει», είπε χαρακτηριστικά και παρουσίασε ορισμένες διαφορές της νοοτροπίας του και εκείνης που επικρατούσε στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Όπως είπε, στο Βυζάντιο ο Άγιος δε ζωγραφιζόταν αλλά η Αγιοσύνη, η βυζαντινή τέχνη δεν μπορούσε να αναλογιστεί το γήινο, κάτι εντελώς αντίθετο με την τέχνη του Ντα Βίντσι, ο οποίος είχε δηλώσει ότι «η ζωγραφική δεν πρέπει να παριστάνει τίποτα άλλο από τη φύση». «Θεώρησε ότι η ζωγραφική είναι ένα φυσικό θέμα κι όχι υπέρβασης και αγιοσύνης, ήταν το αντίθετο από τους Βυζαντινούς», δήλωσε. «Στα χρόνια του Ντα Βίντσι, η Ανατολή γνωρίζει τη Δύση και η Δύση την Ανατολή», περιέγραψε. Όπως είπε, η εποχή του μοναδικού εφευρέτη, επιστήμονα και καλλιτέχνη ήταν του ουμανισμού, της Αναγέννησης, που σήμαινε επιστροφή στο κλασικό. Έζησε τα χρόνια που ανακαλύφθηκε η τυπογραφία αλλά και η Αμερική. Η κ. Γλύκατζη- Αρβελέρ ανέφερε πως αν το Βυζάντιο δεν είχε πέσει, τότε ο Κολόμβος δε θα είχε ανακαλύψει την Αμερική. Ο λόγος είναι ότι οι Οθωμανοί είχαν αποκλείσει τις θάλασσες κι έτσι οι Ευρωπαίοι αναζήτησαν άλλες διεξόδους προς την Ασία και με αυτό τον τρόπο ο Κολόμβος οδηγήθηκε στην Αμερική.

«Είναι μια έκθεση σταθμός για την Κρήτη, η οποία θα αναβαθμίσει τον τουρισμό ενώ τα παιδιά θα γίνουν σοφότερα», ανέφερε ο κ. Άγγελος Καραμπίκας, από την Άλφα Εκθεσιακή.



Η έκθεση



Η έκθεση «Λεονάρντο Ντα Βίντσι, Εφευρέτης και Επιστήμονας» παρουσιάζει την εντυπωσιακή σχέση ανάμεσα στην τέχνη, την επιστήμη και την τεχνική και καταδεικνύει πώς τα έργα αυτού του μεγαλοφυούς ανθρώπου συνδέουν την Ελληνική Αρχαιότητα με την Αναγέννηση και την Αναγέννηση με τη Σύγχρονη Εποχή. Αυτό που τότε αποτελούσε μια ουτοπία, σήμερα είναι πραγματικότητα.

Η έκθεση χωρίζεται στις εξής ενότητες, Ανατομία, Αρχιτεκτονική και Οχυρώσεις, Νερό, Γέφυρες και Η Mέτρηση του Χρόνου, Το Όραμα της Πτήσης, Μαθηματικά, Γεωμετρία και Πολεμικές Μηχανές. Οι ενότητες περιέχουν συνολικά 120 Σχέδια, 31 Μοντέλα Εφευρέσεων και 12 Οθόνες Αφής με 6 multimedia προγράμματα και 8.000 εικόνες.

Η έκθεση λειτουργεί καθημερινά και τα Σαββατοκύριακα από τις 9 το πρωί ως τις 9 το βράδυ. Η γενική είσοδος ανέρχεται στα 6 ευρώ, η κοινή με το ενυδρείο 8 ευρώ και φοιτητικό/ μαθητικό εισιτήριο 4 ευρώ.