Της Σοφίας Τσεντελιέρου
Μέσα στις τελευταίες δεκαετίες το έργο του Νίκου Καζαντζάκη έγινε γνωστό στα πιο απίθανα σημεία και στις πέντε ηπείρους. Φοιτητές σε όλο τον κόσμο μελετούν το έργο του μεγάλου στοχαστή, ενώ σημαντικοί επιστήμονες συγγράφουν διατριβές.
Όλα αυτά οφείλονται και στη δράση της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη που χθες συμπλήρωσε είκοσι χρόνια από την ίδρυσή της. Το γεγονός αυτό γιορτάστηκε στα Πεζά του Δήμου «Νίκος Καζαντζάκης», με μια εκδήλωση μνήμης για την Ελένη Καζαντζάκη, το Γιώργο Ανεμογιάννη και την Τιτίκα Σακλαμπάνη.
Την προηγούμενη μέρα πραγματοποιήθηκε η Παγκόσμια Γενική συνέλευση της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη, απʼ την οποία εξελέγη για ενδέκατη συνεχόμενη φορά πρόεδρος της Συντονιστικής Επιτροπής ο Γιώργος Στασινάκης.
Ακολούθησε εκδήλωση στρογγυλής τράπεζας, όπου παρουσιάστηκαν νέες προσεγγίσεις στο έργο του Νίκου Καζαντζάκη.
Στα Πεζά
Τιμή στη μνήμη των ανθρώπων που εργάστηκαν σκληρά για τη διάδοση του έργου του Καζαντζάκη αποδόθηκε στη χθεσινή εκδήλωση στα Πεζά. Ο κ.Στασινάκης μίλησε για τη σύζυγο του Νίκου Καζαντζάκη Ελένη, η πρόεδρος του Ελληνικού Τμήματος της ΔΕΦΝΚ Κλεοπάτρα Πρίφτη για τον ιδρυτή του Μουσείου Καζαντζάκη Γιώργο Ανεμογιάννη και ο δικηγόρος Δημήτρης Ξυριτάκης για τη διευθύντρια του Μουσείου Τιτίκα Σακλαμπάνη. Στη διάρκεια της εκδήλωσης ανακηρύχθηκαν επίτιμα μέλη της Εταιρείας ο Δήμαρχος «Ν.Καζαντζάκη» Ρούσος Κυπριωτάκης, στον οποίο προσφέρθηκε ένας πίνακας του Βέλγου ζωγράφου Lorand, εμπνευσμένος από τον Άγιο Φραγκίσκο του Καζαντζάκη, και η καλλιτέχνις Ellen Weijers-Γιγουρτάκη, που της προσφέρθηκαν τρία καλλιτεχνικά έργα. Επίσης, ο κ.Στασινάκης απένειμε τιμητική πλακέτα για το Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη, την οποία παρέλαβε ο πρόεδρος του Δ.Σ. Γιώργος Γραμματικάκης.
Επίσης, ο κ.Στασινάκης προχώρησε στην τρίτη κατά σειρά δωρεά προς το Μουσείο Καζαντζάκη. Έτσι χθες παρέδωσε ένα αριθμημένο αντίτυπο σειράς 14 χαρακτικών του Χρήστου Σανταμούρη, εμπνευσμένων από την ΑΣΚΗΤΙΚΗ, την ΟΔΥΣΣΕΙΑ σε δύο τόμους, μετάφραση στα σουηδικά, καθώς και τρεις τόμους της ΟΔΥΣΣΕΙΑΣ σε μετάφραση στα κορεατικά.
Τέλος, η κυρία Πρίφτη παρέδωσε μια επιταγή 1.000 ευρώ ως δωρεά στο Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη, με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 25 χρόνων από την ίδρυσή του και ανακοίνωσε την απόφαση που είχε πάρει μαζί με τον αείμνηστο σύζυγό της, γνωστό συνθέτη Φαίδωνα Πρίφτη, να κληροδοτήσουν μετά θάνατον στο Μουσείο δύο ακίνητα.
Νέες προσεγγίσεις στο έργο του Καζαντζάκη
Στο μεταξύ, το απόγευμα του Σαββάτου πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο εκδήλωση στρογγυλής τραπέζης με θέμα «Νέες προσεγγίσεις στο έργο του Νίκου Καζαντζάκη».
Εκεί παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά νέες πτυχές στο έργο του Καζαντζάκη, μέσα από επιστημονικές αναλύσεις. Άλλωστε, όπως δήλωσε ο κ.Στασινάκης ένας από τους βασικούς στόχους της ΔΕΦΝΚ είναι να γίνουν μεγάλα βήματα προς μια βαθύτερη ανάγνωση του έργου του μεγάλου συγγραφέα.
Η συντονίστρια της εκδήλωσης επίκουρη καθηγήτρια του πανεπιστημίου Κρήτης Ελπινίκη Νικολουδάκη-Σουρή είπε χαρακτηριστικά ότι το έργο του Νίκου Καζαντζάκη προκαλεί το ενδιαφέρον όχι μόνο διεθνώς αλλά και διαχρονικά. «Πάντα βρίσκονται αναγνώστες και μάλιστα εξαιρετικοί ερευνητές που βρίσκουν νέα στοιχεία στο έργο του Καζαντζάκη. Σήμερα σε μια επικαιρότητα πολυπολιτισμική αναπροσανατολισμών των ιδεών, τα μυθιστορήματά του, τα ταξιδιωτικά του έργα και ακόμα και οι μελέτες ή οι επιφυλλίδες που έγραφε στα περιοδικά αποκτούν ιδιαίτερη επικαιρότητα γιατί δίνουν ένα παρόν σιγουριάς στους νέους και σε όλους τους ανθρώπους γενικότερα. Γιʼ αυτό και το έργο του έχει παγκόσμια απήχηση» δήλωσε η ίδια.
Για τους πολιτισμικούς κώδικες στα έργα του Νίκου Καζαντζάκη Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά και Αναφορά στον Γκρέκο μίλησε η Επίτιμη Σύμβουλος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Χριστίνα Αργυροπούλου, η οποία ανέφερε ότι γίνεται μια προσπάθεια προσέγγισης του έργου του συγγραφέα από την πλευρά των αφηγηματικών τεχνικών, της σημειωτικής του, της συνομιλίας με άλλους μεγάλους δημιουργούς και πρόσθεσε «Δεν παρουσιάζουμε απλώς το συγγραφέα μέσα στην εντοπιότητά του, αλλά προσπαθούμε να δούμε τι είναι εκείνο μέσα στα έργα του που τον κάνει νʼ αγαπιέται και να είναι ένας παγκόσμιος συγγραφέας».
Η Κόνστανς Ταγκοπούλου, Καθηγήτρια Συγκριτικής Λογοτεχνίας ανέπτυξε το θέμα «Ν. Καζαντζάκης, Τζ. Τζόυς – παράλληλοι» και αναφέρθηκε σε ορισμένα σημεία που έχουν από κοινού οι δύο συγγραφείς και αυτά έχουν να κάνουν με νέες προσεγγίσεις, όπως είναι ο μοντερνισμός και οτιδήποτε νέο στην τέχνη τους. «Αυτό θεωρείται κάτι που δεν έχει συζητηθεί διότι μέχρι τώρα κανείς δεν ήθελε ποτέ να συγκρίνει τον Καζαντζάκη με κάποιον τόσο μεγάλο όσο ο Τζόυς και πολύ ρηξικέλευθο στις ιδέες και στο γράψιμο» είπε η ίδια και συνέχισε «Η άποψή μου είναι ότι ο Καζαντζάκης δε μπορεί να συγκριθεί με κάποιον σαν τον Τζόυς από πλευράς γραψίματος, εκεί δεν υπάρχει σύγκριση, αλλά μπορεί να συγκριθεί από πλευράς ιδεών».
Τέλος, η συγγραφέας και μεταφράστρια Αθηνά Βουγιούκα αναφέρθηκε σʼ ένα θέμα που σπάνια θίγεται, δηλαδή στην τέχνη της αφήγησης στον Καζαντζάκη. Η κυρία Βουγιούκα μίλησε για τον τρόπο, τα μέσα και τις τεχνικές στην τέχνη του Καζαντζάκη νʼ αφηγείται τις ιστορίες του και ανέφερε χαρακτηριστικά «Ο Καζαντζάκης είχε τρία μελήματα όταν έγραφε τα μυθιστορήματά του, πρώτον να περάσει ένα στοχασμό, δεύτερον να εξομολογηθεί και τρίτον να φτιάξει μια ιδανική εικόνα του εαυτού του».
Επανεκλογή Στασινάκη
Νωρίτερα το απόγευμα του Σαββάτου διεξήχθη η 11η τακτική Γενική συνέλευση της Συντονιστικής Επιτροπής της ΔΕΦΝΚ. Για πρώτη φορά τα μέλη της Συντονιστικής Επιτροπής εξελέγησαν από τη βάση και συγκεκριμένα από τα Περιφερειακά Συμβούλια. Η εκλογή των νέων μελών επικυρώθηκε στο Ηράκλειο και η νέα Σ.Ε. συγκροτήθηκε σε σώμα ως εξής:
Γιώργος Στασινάκης: πρόεδρος
Αθηνά Βουγιούκα: γραμματέας
Δημήτρης Τζάνος: ταμίας
Κόνστανς Ταγκοπούλου: υπεύθυνη για την αγγλική έκδοση της ιστοσελίδας της ΔΕΦΝΚ
Margarita Larriera: υπεύθυνη για την ισπανική έκδοση της ιστοσελίδας της ΔΕΦΝΚ
Επίσης, επικυρώθηκε η εκλογή των επίτιμων μελών που είναι οι:
Παναγιώτης Αναπλιώτης, μηχανικός Εμπορικού Ναυτικού, Καλαμάτα, Ελλάδα
Monique Arbour, λογίστρια, Γκράνμπυ, Καναδάς
Μιχαήλ Αρσλανίδης, ηλεκτρολόγος μηχανολόγος, Αλέξανδρεια, Αίγυπτος
Αντώνιος Βασιλειάδης, τέως διεθνής υπάλληλος, Σαντιάγο, Χιλή
Swetlana Berikasvili, καθηγήτρια Πανεπιστημίου, Τιφλίδα, Γεωργία
Ρούλα Κοκολη, νομικός, Αμστερνταμ Κάτω Χώρες
Ρούσσος Κυπριωτάκης, δήμαρχος Δήμος “Ν. Καζαντζάκης” Πεζά, Κρήτη, Ελλάδα
Margarita Larriera, διευθύντρια Πολιτιστικού Κέντρου, Μοντεβίδειο Ουρουγουάη
Andrei Savenko, καθηγητής Πανεπιστημίου Κίεβο, Ουκρανία
Γιώργος Σταματίου, συγγραφέας τέως καθηγητής Φιλολογίας Σπέτσες, Ελλάδα
Στέφανος Ταμβάκης, επιχειρηματίας, πρόεδρος του Συμβουλίου Αποδήμου Ελληνισμού Αλέξανδρεια Αίγυπτος
Ellen Weijers-Γιγουρτάκη, καλλιτέχνης, φωτογράφος, Ηράκλειο, Κρήτη, Ελλάδα
Anne - Lise Fritsch ηθοποιός, Γενεύη, Ελβετία
Γεώργιος Φωτεινός, έμπορος, Αλεξάνδρεια, Αίγυπτος
Η επόμενη Γ.Σ. θα γίνει σε τρία χρόνια στο Μοντεβιδέο της Ουρουγουάης.
Οι νέες προτεραιότητες
Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών της Γ.Σ. ο επανεκλεγείς πρόεδρος της ΔΕΦΝΚ Γιώργος Στασινάκης είπε ότι θα δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην ιστοσελίδα της εταιρείας (http://www.amis-kazantzaki.gr/), καθώς αποτελεί ένα σύγχρονο και διαδεδομένο μέσο επαφής και επικοινωνίας. «Η ιστοσελίδα μας πηγαίνει περίφημα στα ελληνικά» τόνισε ο κ.Στασινάκης και συνέχισε «στα γαλλικά θα βγει τους επόμενους έξι μήνες και ρίχνουμε τώρα βάρος στην αγγλόφωνη και στην ισπανόφωνη ιστοσελίδα».
Επίσης, αποφασίστηκε στο περιοδικό "Le Regard crétois" (Κρητική Ματιά) που κυκλοφορεί στα γαλλικά, να προστεθούν κείμενα και στα ελληνικά, τα ισπανικά και τα αγγλικά. «Θα υπάρχουν μελέτες και σε άλλες γλώσσες για να δείξουμε τον παγκόσμιο χαρακτήρα της εταιρείας» υπογράμμισε ο κ.Στασινάκης.
Για τις προτεραιότητες που θα δοθούν το επόμενο διάστημα μίλησε ο ίδιος λέγοντας «Θα υπάρξει μεγάλη δράση στα σχολεία και στα πανεπιστήμια, στις αγγλόφωνες χώρες και στην Αφρική. Στην Αφρική υπάρχει πρόβλημα γιατί δεν έχουν χρήματα, γιʼ αυτό αποφασίσαμε ορισμένα τμήματα να υιοθετήσουν τμήματα στην Αφρική. Θα είναι σε συνεχή επαφή και θα χρηματοδοτούνται».
Όσον αφορά στις επόμενες εκδηλώσεις στην Κρήτη επιβεβαιώθηκε ότι θα διοργανωθεί Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο στις 27-28 Ιουνίου στο Ηράκλειο με θέμα «Οι εκδοτικές τύχες του έργου του Νίκου Καζαντζάκη». «Δεν είναι θέμα μόνο ο Π.Σταύρου. Εκείνος είναι μόνο ένα πρόσωπο που μας εμποδίζει. Αλλά πρέπει να ψάξουμε να βρούμε τρόπους να επανεκδοθούν τα έργα του Καζαντζάκη. Δεν υπάρχουν, δε διακινούνται. Στις Κάτω Χώρες δε βρίσκεις έργα του, στη Γαλλία υπάρχουν τρία βιβλία, στα αγγλικά πέντε βιβλία. Όσο για τις μεταφράσεις, έχουμε εντοπίσει κάποιες δραματικές περιπτώσεις, γιατί κάποιοι μετέφρασαν από τρίτη γλώσσα» επεσήμανε ο κ.Στασινάκης.
Μια ακόμη εκδήλωση που θα πραγματοποιηθεί είναι εκείνη με θέμα «Ο Καζαντζάκης και η οικογένεια Αλεξίου» που προγραμματίζεται για τον Οκτώβριο του 2009.

