Μεγάλης ιστορικής αξίας εκθέματα έχουν τοποθετηθεί στο Ηρώο-Μουσείο Εθνικής Αντίστασης στις Πατέλλες. Αυτά ανήκουν στο Σωματείο Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης Κρήτης «Ομάδες Μπαντουβάδων». Όπως εξηγεί ο Γ.Γ. του σωματείου κ.Δημήτρης Μελάς, η ανέγερση του κτηρίου και η συγκέντρωση του υλικού ξεκίνησαν με πρωτοβουλία του ίδιου του αρχηγού της Εθνικής Αντίστασης καπετάν Μανώλη Μπαντουβά. Μάλιστα, πολλά από τα όπλα κατατέθηκαν από τους ίδιους τους αγωνιστές, αλλά και από τους απογόνους τους.
Στο Μουσείο παρουσιάζονται περίπου εβδομήντα ατομικά όπλα, αυτόματα και τρία οπλοπολυβόλα. Πλούσιο είναι και το φωτογραφικό υλικό που έχει συγκεντρωθεί. Πρόκειται για φωτογραφίες αγωνιστών, μελών των οργανώσεων Μπαντουβά, οι περισσότεροι απʼ τους οποίους εκτελέστηκαν στη διάρκεια της γερμανικής κατοχής από τους κατακτητές.
Σύμφωνα με τον κ.Μελά, τα όπλα, οι φωτογραφίες και άλλα πολεμικά ευρήματα, είναι σημαντικά εκθέματα, όμως εξαιρετικά σπουδαία είναι τα γραπτά κείμενα της εποχής που διασώθηκαν. Στο μουσείο παρουσιάζονται αντίγραφά τους, αφού βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία συντήρησής τους, από ειδικό συντηρητή χαρτιού. Ανάμεσα στις επιστολές διακρίνονται αυτές των Πάτρικ Λη Φέρμορ και Τομ Ταμπάμπιν, καθώς και άλλων αγωνιστών.
«Προσπαθούμε να συγκεντρώνουμε όσο γίνεται περισσότερο υλικό γιατί το θεωρούμε ιερό» τονίζει ο κ.Μελάς και συνεχίζει «Δίνω μεγάλη σημασία στα γραπτά. Από ένα μικρό σημείωμα για παράδειγμα διαπιστώνουμε πώς λειτουργούσαν οι άνθρωποι εκείνη την εποχή… Πάντως όσοι ψάχνουν να βρουν πρακτικά, μνημόνια και τέτοια πράγματα φοβάμαι ότι είναι εκτός πραγματικότητας. Αυτή είναι η πραγματικότητα».
Τόσο ο κ.Μελάς, όσο και η πρόεδρος του σωματείου κυρία Ρένα Μπαντουβά Μελά, μιλούν με συγκίνηση για τον ηρωισμό των ανθρώπων που βρέθηκαν αντιμέτωποι με τους Γερμανούς κατακτητές και δε δίστασαν να θυσιαστούν. Όμως ο κ.Μελάς δίνει και μια άλλη πτυχή λέγοντας «Σημασία έχει να δει κανείς ακόμα και το χιούμορ που είχαν αυτοί οι άνθρωποι που αγωνίζονταν στο βουνό. Ένας γράφει στο κοντάκι του όπλου του «Αγάλι, αγάλι Χίτλερ μου, αν είναι ετσά τερτίπι, θα τον εδείς τον Κωνσταντή τον Αρκαλοχωρίτη». Οι άνθρωποι αυτοί δεν έχασαν ούτε το χιούμορ, ούτε την ψυχραιμία και πολύ περισσότερο τον πατριωτισμό τους».
Το Ηρώο-Μουσείο Εθνικής Αντίστασης είναι ανοικτό για το κοινό σε προγραμματισμένες επισκέψεις. Πολύ συχνές είναι οι επισκέψεις σχολείων, με τους μικρούς μαθητές να έρχονται σε επαφή με ένα σημαντικό κομμάτι της Ιστορίας.

