Της Κορίνας Καφετζοπούλου

Σε απαγορευτικά - περιοριστικά μέτρα στην κατανάλωση του νερού αναμένεται να προχωρήσει η περιφέρεια Κρήτης, κατόπιν εισήγησης της διεύθυνσης υδάτων εξαιτίας της δραματικής κατάστασης που έχει περιέλθει ο υδροφόρος ορίζοντας σε πολλές περιοχές του νησιού.

Τα μέτρα αυτά ουσιαστικά επιβλήθηκαν από το ΥΠΕΧΩΔΕ σε ειδική έκτακτη συνεδρίαση που εξέτασε το θέμα της λειψυδρίας που αντιμετωπίζει η χώρα.

Η σύσκεψη έγινε την Πέμπτη στην κεντρική υπηρεσία υδάτων του ΥΠΕΧΩΔΕ και σε αυτήν συμμετείχαν οι προϊστάμενοι της διεύθυνσης Υδάτων όλων των περιφερειών και πλήθος αρμόδιων φορέων.

Ήδη για το νομό Ηρακλείου και την περιοχή της Μεσαράς είναι σε ισχύ από τον Ιανουάριο απόφαση του Περιφερειάρχη Κρήτης που ορίζει ότι μέχρι νεοτέρας ανακοίνωσης καμία αίτηση δεν θα γίνεται δεκτή για ανόρυξη νέων γεωτρήσεων στους δήμους Αστερουσίων, Κόφινα, Γόρτυνας, Μοιρών και Τυμπακίου.

Ενώ ακόμα δεν έχει ανακοινωθεί τι θα γίνει με τις υφιστάμενες άδειες ανόρυξης ή με τις αιτήσεις που ήδη έχουν κατατεθεί από την περιοχή και ο αριθμός τους ξεπερνά τις 300.

Πλέον το μέτρο της απαγόρευσης των γεωτρήσεων εξετάζεται και σε άλλες περιοχές. Επίσης θα εφαρμοστεί και το μέτρο του ποτίσματος με το σταγονόμετρο, και γενικότερα η αλλαγή στον τόπο του ποτίσματος των καλλιεργειών κατόπιν συνεννόησης με τους τοπικούς γεωπόνους.

Για πρώτη φορά επίσης δεν αποκλείεται να δούμε αγροφύλακες να ελέγχουν υδρόμετρα.

Σχετική σύσκεψη αναμένεται μάλιστα να γίνει την προσεχή Δευτέρα είτε στη διεύθυνση Υδάτων είτε στην Περιφέρεια Κρήτης προκειμένου να ληφθούν και οι σχετικές αποφάσεις.

Σε πολιτικό επίπεδο, έντονα συζητείται αυτή την περίοδο η εφαρμογή κατάλληλης τιμολογιακής πολιτικής για την αποτροπή της σπατάλης του νερού.

Τα μέτρα που θα ληφθούν ενόψει της θερινής περιόδου και αναμένεται να διαμορφωθούν με βάση τη νέα έκθεση που θα δημοσιοποιηθεί το Μάιο για τον υδροφόρο ορίζοντα, είναι:

- Η επιβολή απαγορευτικών μέτρων στις περιοχές που παρατηρείται πρόβλημα, καθώς και του ελέγχου εφαρμογής τους, πχ απαγόρευση ανόρυξης γεωτρήσεων.

- Η επιβολή της στάγδην άρδευσης ως του πιο κατάλληλου συστήματος για τη εξοικονόμηση του νερού.

- Η άρδευση τις νυχτερινές ώρες ή νωρίς το πρωί ή και αργά το απόγευμα για την αποφυγή μεγάλης εξάτμισης καθώς και όταν η ένταση του ανέμου δεν είναι μεγάλη.

- Η προσαρμογή της άρδευσης ( διάρκεια ποτίσματος – επανάληψη) στις εδαφικές συνθήκες μετά από οδηγίες των τοπικών γεωπόνων.

- Η τοποθέτηση υδρομέτρων για τον έλεγχο της ποσότητας του νερού που χρησιμοποιείται στην άρδευση.( αστυνόμευση από αγροφύλακες)

- Ο τακτικός έλεγχος και συντήρηση τόσο των δικτύων μεταφοράς όσο και των δικτύων διανομής, προς αποφυγή διαρροών που οδηγούν σε άσκοπη κατανάλωση νερού.

- Η προσαρμογή της άρδευσης στη διαθέσιμη ποσότητα νερού.

- Ο περιορισμός κατά το δυνατόν των υδροβόρων καλλιεργειών.

- Η αποτροπή της υπεράντλησης σε όλες τις περιοχές και κατά μείζονα λόγο σε αυτές που παρουσιάζουν έντονο πρόβλημα προς αποφυγή της δραματικής πτώσης της στάθμης και της επιδείνωσης της υφαλμύρωσης των παράκτιων υδροφορέων

- Η επιβολή κατάλληλης τιμολογιακής πολιτικής για την αποτροπή της σπατάλης του νερού.

Το πρόβλημα είναι τεράστιο καθώς οι μειωμένες βροχοπτώσεις σε συνδυασμό με τις μεγάλες ποσότητες νερού που έχουν αντληθεί, κατά την περσινή καλοκαιρινή περίοδο από το υπόγειο υδατικό δυναμικό, έχει επιφέρει μεγάλες πιέσεις στους υδροφορείς (πτώση της στάθμης των υδάτων και την εξάντληση σημαντικού μέρους από τα ρυθμιστικά αποθέματά των).

Συγκεκριμένα όπως έδειξε μελέτη που σύγκρινε το εξάμηνο του 2006 από τον Μάιο –Οκτώβριο με την ίδια περίοδο για το 2007 και ήδη έχει δημοσιοποιηθεί οι επιπτώσεις στην οικονομία του νησιού θα είναι ολέθριες αφού το πρόβλημα εντοπίζεται στις περιοχές που υπάρχει εντατική καλλιέργεια όπως στη Μεσαρά, στην Εμπαρο και στον Πύργο.

Μετά την περσινή άνυδρη χειμερινή περίοδο, η ποσότητα του νερού που χρησιμοποιήθηκε σε αυτές τις αγροτικές περιοχές ήταν διπλάσια και σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και τριπλάσια, σε σχέση με τα αποθέματα νερού που εισχώρησαν τον περσινό χειμώνα στον υδροφόρο ορίζοντα.

Σημειώνεται ότι στην Εμπαρο δεν εκδόθηκε απαγόρευση καθώς στην περιοχή δεν γίνονται γεωτρήσεις.