Του Λεωνίδα Σακλαμπάνη

Όταν τον Μάρτιο του 2004, το ΠΑΣΟΚ αποχαιρετούσε την εξουσία, γνωρίζοντας μία καθαρή ήττα από τη ΝΔ, ακόμη και ο χειρότερος εχθρός του δε θα μπορούσε να προβλέψει αυτά που θα επακολουθούσαν για το Κίνημα. Από τη δεύτερη ήττα στις εθνικές εκλογές του 2007 και τις νέες εσωκομματικές εκλογές μέχρι και την κατακόρυφη πτώση στις δημοσκοπήσεις. Από τα εσωκομματικά πυρά και την κόντρα Παπανδρέου-Βενιζέλου (η οποία κατά γενική ομολογία ξεπέρασε τα όρια κάποιες φορές) έως την εσωτερική αναζήτηση για ένα νέο πολιτικό στίγμα που θα δώσει στο ΠΑΣΟΚ την δυναμική για να κυβερνήσει ξανά.

Άραγε είναι κάτι τέτοιο εφικτό ή απλά το ΠΑΣΟΚ, με την σημερινή του σύνθεση, μορφή, πολιτική, είναι ένα κόμμα του παρελθόντος που η κοινωνία δεν μπορεί να (ξανα)εμπιστευτεί; «Πιστεύω ότι το Συνέδριο δεν έγινε φιέστα για χειροκροτητές, όπως το ήθελαν κάποιοι, αλλά χώρος υπεύθυνου και ειλικρινούς διαλόγου. Έτσι θα βρούμε το δρόμο μας», μας απάντησε

ο βουλευτής Ξάνθης

κ. Παναγιώτης Σγουρίδης.

Ο πρώην αντιπρόεδρος της Βουλής, αναπτύσσοντας τις σκέψεις του στην «Π», μας μίλησε για τις ευθύνες που έχουν όλοι στο κόμμα όσον αφορά την εσωτερική του κρίση, το ρόλο που παίζει το «ρεύμα Βενιζέλου», ενώ σχολιάζει τα σενάρια περί συνεργασίας με τον ΣΥΡΙΖΑ. Τονίζει παράλληλα πως το ΠΑΣΟΚ είναι αυτό που εκφράζει την προοδευτική Αριστερά στην χώρα παραθέτοντάς μας τις θέσεις του Κινήματος για το Ασφαλιστικό και την ονομασία της FYROM αλλά και το τι θα σηματοδοτούσε μία πιθανή αναγνώριση του Κοσσόβου από την ελληνική κυβέρνηση.

Η κατάργηση της αξιοκρατίας και η αξιοποίηση της εξουσίας μέσα από το ρουσφέτι είναι, σύμφωνα με τον κ. Σγουρίδη,

η πολική που ακολουθεί

η σημερινή κυβέρνηση.



Κύριε Σγουρίδη, το ΠΑΣΟΚ, από τις εκλογές του 2007 και σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, δε δείχνει να μπορεί να βρει τον «βηματισμό» του. Είναι θέμα πολιτικής ή ηγεσίας; Ποιες οι ευθύνες του Γιώργου Παπανδρέου;

Όλοι έχουμε ευθύνες και πρέπει να τις επιμερισθούμε αναλογικά. Όμως η αυτοκριτική δε λύνει το πρόβλημα αν δε θεραπεύσουμε τις αιτίες. Είμαστε στο τέλος ενός πολιτικού κύκλου και το καινούργιο που έρχεται θέλει άλλη πολιτική προσέγγιση. Αυτό δε σημαίνει ότι αλλάζεις τους ιδεολογικούς σου προσανατολισμούς ούτε τους στρατηγικούς σου στόχους. Και για να μη μιλώ με πολιτικά στερεότυπα πράγμα που έκαναν τον κόσμο να μας απεχθάνεται, εμάς τους πολιτικούς, θα γίνω πιο συγκεκριμένος: Πρώτον, πρέπει εμείς οι ίδιοι να απενοχοποιήσουμε το παρελθόν μας. Έχουμε τεράστιο έργο και πρέπει να αισθανόμαστε περήφανοι για αυτό. Άλλωστε χωρίς παρελθόν δεν έχουμε παρόν και συνεπώς μέλλον. Δεύτερον, πρέπει ο λόγος μας να είναι καθαρός απέναντι στα μεγάλα ζητήματα που απασχολούν την κοινωνία. Χωρίς πισωγυρίσματα, έστω και αν χρειαστεί να είναι συγκρουσιακός με κάποιους προσωρινούς κοινωνικούς μας υποστηρικτές. Τότε θα αποκτήσουμε ακροατήριο διότι αυτοί που κάνουν θόρυβο είναι πολύ λιγότεροι από αυτούς που κρίνουν. Τέλος, τρίτον πρέπει πειστικά και μετρήσιμα να απαντήσουμε πώς θα βελτιώσουμε την καθημερινότητα της Ελληνικής οικογένειας. Οι πολίτες, κυρίως οι νέοι, δεν είναι χαζοί, διαισθάνονται αυτόν που τους υπόσχεται το εφικτό και τον ακολουθούν.

Τι να περιμένει ο κόσμος του ΠΑΣΟΚ αλλά και η ελληνική κοινωνία από το 8ο Συνέδριό σας; Είστε αισιόδοξος πως το κόμμα σας θα βγει δυνατότερο από αυτή τη διαδικασία;

Πολιτικός που είναι απαισιόδοξος και χωρίς χιούμορ δεν είναι χρήσιμος στην κοινωνία. Σας δηλώνω λοιπόν, ότι δεν είμαι προληπτικός στον αριθμό 13, συνεπώς αισιοδοξώ ότι το Συνέδριο δεν έγινε φιέστα για χειροκροτητές, όπως το ήθελαν κάποιοι, αλλά χώρος υπεύθυνου και ειλικρινούς διαλόγου. Έτσι θα βρούμε το δρόμο μας.

Σε παλιότερη συνέντευξή σας, τον περασμένο Οκτώβριο, είχατε πει πως «το ΠΑΣΟΚ είναι κόμμα εξουσίας και για λίγο καρό ξαποσταίνει και μετά προς τη δόξα τραβά». Ισχύει ακόμη αυτή σας η άποψη;

Ισχύει με την προϋπόθεση ότι θα εφαρμόσουμε όσα ανέπτυξα προηγουμένως.

Πόσο κινδυνεύει η ενότητα του Κινήματος; Ποιος ο ρόλος του «ρεύματος Βενιζέλου» μέσα στο ΠΑΣΟΚ;

Έξω από το καράβι σπάνια επιβιώνει κανείς, όπως και όταν αυτό βουλιάζει. Συνεπώς, όλοι στο πλήρωμα πρέπει να εργάζονται ο καθένας στο πόστο του ώστε το καράβι να ταξιδεύει με ασφάλεια στις φουρτουνιασμένες θάλασσες. Στο ΠΑΣΟΚ, αφενός, δεν περισσεύουν τα στελέχη του αφετέρου, το συγκριτικό του πλεονέκτημα σε σχέση με τα άλλα κόμματα ήταν η πολυσυλλεκτικότητά του σε ιδέες και πρόσωπα. Τελευταία, δογματικές απόψεις παρεισέφρησαν και τείνουν να του αφαιρέσουν αυτά τα ανακλαστικά και να το κάνουν φοβικό. Ευτυχώς που η ιστορία αποδεικνύει ότι τα μεγάλα κόμματα δεν αυτοκτονούν και ξαναβρίσκουν γρήγορα το δρόμο τους.

Θα θέλατε να δείτε μία συνεργασία ΠΑΣΟΚ-ΣΥΡΙΖΑ; Πόσο πιθανό είναι ένα τέτοιο σενάριο;

Μια συνεργασία για να επιτύχει χρειάζεται δύο. Δεν είναι να το θέλουμε εμείς πρέπει να το θέλουν και αυτοί. Το ΠΑΣΟΚ, πάντως, πρέπει να έχει την πόρτα ανοιχτή χωρίς προσχηματικούς περιορισμούς. Αυτά για τη θεωρία, γιατί, επί του πρακτέου, πρέπει να διευκρινίσουμε στους αναγνώστες, ότι οι σημερινοί εκλογικοί νόμοι δεν επιτρέπουν μετεκλογικές συνεργασίες. Το πρώτο κόμμα από την στιγμή που δε σχηματίζει αυτοδύναμη κυβέρνηση πρέπει να ζητήσει συγκυβέρνηση με κάποιο ή κάποια άλλα μικρότερα κόμματα και αν αυτά δε δεχθούν ξαναγίνονται εκλογές. Συνεπώς, οι πολιτικοί σχηματισμοί συνεργασίας πρέπει να δηλωθούν όταν προκηρύσσονται εκλογές. Δηλαδή όλη η φιλολογία είναι να λέμε για να λέμε και να γράφουμε επί φανταστικών σεναρίων. Μπορεί να αποκτήσουν βάση μόνο αν το ΠΑΣΟΚ γίνει πρώτο κόμμα στις επερχόμενες εκλογές κάτι που όπως φαίνεται δεν το επιθυμούν τα μικρότερα κόμματα.

Με την άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ στις δημοσκοπήσεις, διαφαίνεται μία στροφή του κόσμου στην Αριστερά ή πρόκειται απλά για τις απώλειες του ΠΑΣΟΚ τις οποίες καρπώνεται ο ΣΥΡΙΖΑ;

Θα αστειεύεστε σίγουρα υπονοώντας ότι ο ΣΥΡΙΖΑ εκφράζει την Αριστερά. Ίσως ένα τμήμα της, που μαζί με το ΚΚΕ, θα τη χαρακτήριζα την Αριστερά της διαμαρτυρίας, του ακτιβισμού, της διατήρησης των κεκτημένων εις βάρος των νέων γενεών.

Αντιθέτως, το ΠΑΣΟΚ εκφράζει την προοδευτική αριστερά της εφαρμογής και των μεγάλων έργων. Με υπεύθυνο και καθαρό λόγο θα μετατρέψουμε την εκροή των πολιτών σε εισροή και θα ξαναγίνουμε η κυβερνώσα Αριστερά.

Την προηγούμενη εβδομάδα παρακολουθήσαμε την κατάθεση του νομοσχεδίου για το Ασφαλιστικό, όπως την ίδια ώρα παρακολουθούμε τις αντιδράσεις από συνδικαλιστικούς φορείς, αλλά και απλούς πολίτες, οι οποίοι και βγήκαν στους δρόμους…

Η αλήθεια είναι ότι το Ασφαλιστικό είναι περίπλοκο ζήτημα που θα απασχολεί συνεχώς τα ευρωπαϊκά κράτη λόγω, αφενός, της διαφορετικής πολιτικής αντίληψης που έχουν για το κοινωνικό κράτος σε σχέση με το αμερικανικό μοντέλο και, αφετέρου, λόγω της στρεβλής δημογραφικής γήρανσης. Συνεπώς θέλει βαθιές τομές. Δυστυχώς, η συντηρητική λογική που εκφράζει η ΝΔ την οδηγεί σε πασαλείμματα. Χωρίς αναλογιστική μελέτη επιχειρεί δήθεν νοικοκύρεμα επιτιθέμενη στους συνεπείς εργαζόμενους και στις ασθενέστερες τάξεις. Τα «δεν» του πρωθυπουργού μετετράπησαν:

Σε διακρίσεις για τους παλιούς και τους νέους εργαζόμενους. Τετρακόσιες χιλιάδες ημιαπασχολούμενοι θα εργασθούν χωρίς περίθαλψη.

Διακόσιες πενήντα χιλιάδες μητέρες με ανήλικα θα φορτωθούν 5 επιπλέον χρόνια.

Όσοι φεύγουν από του χρόνου με πρόωρη θα τιμωρούνται με μειωμένη σύνταξη κατά 30%.

Ένα εκατομμύριο ασφαλισμένοι θα πάρουν επικουρικές μειωμένες κατά 50%. Διακόσιες εικοσιπέντε χιλιάδες θα δουλέψουν 2 με 3 χρόνια παραπάνω.

Για όλα αυτά τα χρήματα που θα εξοικονομήσουν τα ταμεία θα είναι το πολύ 240 εκατομμύρια ευρώ το χρόνο. Όταν τα φορολογικά δώρα της Ν.Δ στις Τράπεζες και στους έχοντες αγγίζουν το 1 δις ευρώ το χρόνο.

Τι αντιπροτείνει το ΠΑΣΟΚ στο θέμα του Ασφαλιστικού στους πολίτες της χώρας;

Ενδεικτικά αναφέρω ότι εμείς στο πλαίσιο της κοινωνικής δικαιοσύνης δε θα θίγαμε τα κεκτημένα δικαιώματα των εργαζομένων. Θα προχωρούσαμε στην αναλογικότητα και την ανταποδοτικότητα της σύνταξης με μια βασική κατώτερη, ίδια σε όλους τους Έλληνες και θα δημιουργούσαμε «κεφάλαια αλληλεγγύης» για τη νέα γενιά που θα χρηματοδοτούνταν από τα πρόστιμα προστασίας του περιβάλλοντος και άλλους μόνιμους πόρους από τον κρατικό προϋπολογισμό. Στο πρόγραμμά μας υπάρχει αναλυτική και εφαρμόσιμη πρόταση. Σας προτρέπω να την διαβάσετε.

Όσον αφορά τη διακυβέρνηση της χώρας, έχουμε γίνει μάρτυρες πολλών σκανδάλων εκ των οποίων τα περισσότερα έχουν καταλήξει στο αρχείο. Είναι ευθύνη της σημερινής κυβέρνησης ή της Δικαιοσύνης;

Σαφώς και έχει ευθύνη η σημερινή κυβέρνηση. Όλα αυτά δεν προήλθαν από παρθενογένεση αλλά από τους «πέντε νταβατζήδες» που θα τσάκιζε ο πρωθυπουργός, από τους “κουμπάρους” που τους εννοούσαν με χειροπέδες αλλά ελεύθερους και τις εκβιάστριες «γκόμενες» που τους κλείνουν το στόμα με αδικαιολόγητη φυλάκιση και άλλα παρόμοια. Πάντως η Δεξιά πάντα κυβερνούσε διαχειριζόμενη την ελπίδα μέσα από την κατάργηση της αξιοκρατίας, αξιοποιώντας την εξουσία μέσα από το ρουσφέτι, χειραγωγώντας την δικαιοσύνη μέσα από φοβισμένους δικαστές. Η διαλεύκανσή του παραδικαστικόυ σκανδάλου, που τόσο διαφημίστηκε, κατέληξε τελικά σε δύο επίορκους δικαστές τον κ. Καλούση και την κ. Μπουρμπούλια, αλλά την δουλειά την έπραξε άριστα, τρομοκρατώντας το δικαστικό Σώμα.

Επί ΠΑΣΟΚ κάθε δημοσίευμα περί σκανδάλων συνοδευόταν με αυτεπάγγελτη δικαστική έρευνα. Εδώ και τέσσερα χρόνια ξεχάσαμε τι σημαίνει αυτεπάγγελτα. Ο νοών νοείτω…

Το σκάνδαλο της Siemens είναι το τελευταίο που είδε το φως της δημοσιότητας. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που όλοι διαβάζουμε υπάρχουν ευθύνες και επί κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ. Ποια στάση θα πρέπει να τηρήσει η σημερινή ηγεσία του Κινήματος;

Πάντα επέμενα ότι οι ευθύνες είναι εξατομικευμένες. Αν υπάρχουν επίορκοι δεν μπορούν να στιγματίζουν ένα ολόκληρο πολιτικό φορέα. Δεν πιστεύω πως υψηλά ιστάμενα στελέχη των κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ ευθύνονται για οικονομικά σκάνδαλα. Επειδή όμως η ΝΔ από τότε που ήταν αντιπολίτευση μέχρι και σήμερα “πετάει λάσπη στον ανεμιστήρα”, που έχει δηλητηριάσει την ελληνική κοινωνία, κάτι που τώρα το πληρώνει και η ίδια, πρέπει να χυθεί άπλετο φως ώστε να μην υπάρχουν υπόνοιες. Σωστά ο Γιώργος Παπανδρέου και η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ ζήτησαν εξεταστικές επιτροπές και για τις υποκλοπές και για την Siemens, αλλά η κυβέρνηση νόμιζε ότι «ψιχαλίζει» σφυρίζοντας αδιάφορα.

Διανύουμε τον 4ο χρόνο από τη στιγμή που η ΝΔ εκλέχθηκε να κυβερνήσει τη χώρα. Από τα σκάνδαλα, στην ακρίβεια, τις κοινωνικές αντιδράσεις για το ασφαλιστικό (και όχι μόνο) με αποκορύφωμα την ιδιαίτερα «εύθραυστη» ισορροπία των 151 βουλευτών. Παρόλα αυτά δε φαίνεται να κλονίζεται η θέση της στη ηγεσία της χώρας. Υπάρχει εξήγηση;

Οι εύθραυστες πλειοψηφίες πολλές φορές είναι πολύ πιο σκληρές γιατί λειτουργούν κάτω από το ένστικτο της αυτοσυντήρησης. Συνεπώς, στην προεδρευόμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία δεν υπάρχει άλλος τρόπος να εκφραστεί η δυσαρέσκεια απέναντι σε μια αυταρχική εξουσία, παρά μόνο με εκλογές. Ευελπιστώ ότι το ΠΑΣΟΚ μέχρι να προκηρυχθούν εκλογές θα έχει βρει το βηματισμό του, ώστε να γίνει η αξιόπιστη ελκυστική πρόταση που θα προτιμήσουν οι έλληνες ψηφοφόροι.

Στην εξωτερική πολιτική της χώρας, αυτό που απασχολεί είναι η ονομασία της FYROM. Ο κ. Καραμανλής συνεχίζει να διαμηνύει πως θα ασκηθεί βέτο στο ΝΑΤΟ για τα Σκόπια, στην περίπτωση που δεν υπάρξει αποδεκτή λύση και από τις δύο πλευρές. Κατά πόσο μπορεί να βοηθήσει μία τέτοια κίνηση;

Νομίζω πως στα μεγάλα εθνικά ζητήματα πρέπει να υπάρχει υπευθυνότητα από όλες τις πολιτικές δυνάμεις της χώρας και η πολιτική που θα ασκούν να είναι στα πλαίσια της μιας και μόνης εθνικής στρατηγικής. Ακόμη και ακραίες φωνές δε βλάπτουν αρκεί να είναι άτυπα συμφωνημένες. Το ΠΑΣΟΚ το 1994 μετά το εμπάργκο είχε προχωρήσει στην ενδιάμεση συμφωνία, που τότε είχε καταγγείλει η ΝΔ, αλλά αυτή εφαρμόζει και επικαλείται. Σήμερα το ΠΑΣΟΚ με υπευθυνότητα απέρριψε πρώτο τη «διπλή» ονομασία ανοίγοντας το δρόμο στον πρωθυπουργό να προχωρήσει στη θέση της μη πρόσκλησης των Σκοπίων στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ, αποδεχόμενο όμως τη σύνθετη ονομασία. Άλλωστε και η προσωρινή διεθνής ονομασία FYROM περιέχει τη λέξη Μακεδονία.

Ποια θα πρέπει να είναι η στάση της ελληνικής πλευράς στην περίπτωση του Κοσσόβου; Αναγνώριση ή όχι;

Δεν πρέπει σε καμία περίπτωση η Ελληνική Κυβέρνηση να αναγνωρίσει τη μονομερή ανεξαρτητοποίηση του Κοσσόβου, γιατί θα είναι η πρώτη φορά μετά το Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο που η διεθνής κοινότητα θα βρεθεί αντιμέτωπη με τον απαγορευτικό, μέχρι σήμερα, κανόνα της αλλαγής των συνόρων. Ακόμη και το 1990 με την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού, οι αποσχισθείσες Δημοκρατίες από τις ομοσπονδίες της ΕΣΣΔ και της Γιουγκοσλαβίας παρέμειναν προσηλωμένες στα ήδη χαραγμένα σύνορά τους. Οι επελθούσες αλλαγές συνόρων λόγω τοπικών πολέμων όπως η περίπτωση του Ναγκόρνο Καραμπάχ δεν έχουν αναγνωρισθεί. Η περίπτωση του Κοσσόβου είναι η πρώτη και φοβάμαι ότι θα ανοίξει ο ασκός του Αιόλου.

Μήπως όμως, μία πιθανή αναγνώριση του Κοσσόβου σημάνει ταυτόχρονα μεγαλύτερα οφέλη στην υπόθεση της ονομασίας της FYROM;

Τέτοιοι ακροβατισμοί είναι αστείοι, για να μην πω επικίνδυνοι. Το Κόσσοβο είναι η “μαύρη τρύπα” των Βαλκανίων και θέλει προσοχή για να μην μας “ρουφήξει” όλους εδώ στην περιοχή. Θεωρώ ακόμη και τη συνταύτισή μας με τους Ευρωπαίους εταίρους ότι είναι λάθος. Δεν έπρεπε να αποδεχθούμε ότι η περίπτωση του Κοσσόβου είναι «suis generis» ώστε να ανοίξει ο δρόμος για τη μονομερή ανεξαρτητοποίησή του υπό την προστασία της ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ. Αναρωτιέμαι φωναχτά μήπως, μετά από 20 χρόνια από σήμερα και με δεδομένη την αδιαλλαξία των ηγεσιών των Τουρκοκυπρίων για επίλυση του Κυπριακού στα πλαίσια των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας, γιατί να μην αναγνωρισθεί και η κατεχόμενη Βόρεια Κύπρος ως ιδιαίτερη περίπτωση.

Γεννηθήκατε στην Ξάνθη και ζείτε από κοντά τη μουσουλμανική μειονότητα. Εάν τελικά η ελληνική πλευρά αναγνωρίσει το Κόσσοβο θεωρείτε πως δημιουργείται προηγούμενο, το οποίο θα μπορούν να εκμεταλλευτούν μειονότητες που ζουν στην ελληνική επικράτεια;

Κατ' αρχήν, δεν υπάρχουν άλλες μειονότητες στην Ελλάδα, πλην της θρησκευτικής Μουσουλμανικής μειονότητας, που αναγνωρίζεται με τη συνθήκη της Λωζάνης και δημιουργήθηκε μετά τη Μικρασιατική καταστροφή και την ανταλλαγή των πληθυσμών. Παρεμπιπτόντως, οι μειονότητες αναγνωρίζονται με διεθνείς συνθήκες και συμβάσεις ή αν το κράτος που φιλοξενεί την εθνοτική ομάδα την αναγνωρίσει ως μειονότητα.

Η περίπτωση της ύπαρξης μειονότητας στην Θράκη δεν είναι συγκρίσιμη με το Κόσσοβο. Όμως στη ζωή ποτέ μη λες ποτέ. Αν το πεις πρέπει και να το εγγυάσαι με την ισχύ σου και πρέπει να εργαζόμαστε με συνέπεια και σχέδιο γι' αυτό.