Του Κώστα Μπογδανίδη
Επιχειρούν να σταματήσουν τη “βουλιμία” των φορέων του κράτους που θέλουν - όπως ο ΟΛΗ - να κάνουν κουμάντο στην πόλη.
Στις κινήσεις συμμετέχει και ο δήμος Ηρακλείου.
“Ανοιχτή γραμμή” καθιερώνουν οι μεγάλοι δήμοι της χώρας για να αντιπαρατεθούν στη “σπουδή και τη βουλιμία”, που, όπως λένε, δείχνουν οι Οργανισμοί Λιμένων. Την αρχή κάνει ο δήμος Ηρακλείου και ο δήμος Πατρέων που αποφάσισαν να προσβάλλουν στο Συμβούλιο της Επικρατείας τις αποφάσεις της ΕΣΑΛ, βάσει των οποίων δημιουργούνται οικοδομικά τετράγωνα!
Η “εισβολή” των μεγάλων λιμένων μέσα στα Σχέδια Πόλης και η προσπάθεια ανώνυμων εταιρειών που διοικούνται από διορισμένα διοικητικά συμβούλια έχει θορυβήσει τους δημάρχους. Ήδη ο δήμαρχος Ηρακλείου κ. Κουράκης και ο δήμαρχος Πατρέων κ. Φούρας είναι σε συνεχή επαφή για το θέμα αυτό. Μάλιστα, ο κ. Φούρας ζήτησε κι έλαβε σχετικά στοιχεία από το δήμο Ηρακλείου και ήδη από την Πάτρα κατέθεσαν προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας κατά των αποφάσεων της Επιτροπής Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Λιμένων.
Ηράκλειο και Πάτρα, αλλά και άλλες πόλεις, φαίνεται πως έχουν ακριβώς τα ίδια προβλήματα με τους Οργανισμούς Λιμένος που “εισβάλλουν” μέσα στην πόλη και θέλουν να δημιουργήσουν “οικοδομικά τέρατα” στα λιμάνια!
Οι αποφάσεις της ΕΣΑΛ δίνουν το δικαίωμα (το αμφισβητούν οι δήμοι) να δημιουργηθούν οικοδομικά τετράγωνα στα λιμάνια.
Η προσφυγή του δήμου Πατρέων δείχνει ακριβώς τις αναλογίες που υπάρχουν και με το σχέδιο για το Ηράκλειο!
“Στην υπό κρίση περίπτωση, με τις προσβαλλόμενες πράξεις θεσπίζονται ρυθμίσεις κανονιστικού χαρακτήρα, καθώς με αυτές ορίζονται όροι και περιορισμοί δόμησης, χρήσεις γης και άλλες χωροταξικού και πολεοδομικού χαρακτήρα παρεμβάσεις στη χερσαία ζώνη του Λιμένα Πατρών. Σύμφωνα λοιπόν με τα προεκτεθέντα, και δοθέντος ότι δεν υφίστανται νομοθετική πρόβλεψη για τη δημοσίευση των προσβαλλόμενων κανονιστικών πράξεων με άλλο πρόσφορο μέσο, θα έπρεπε, για να λάβουν νόμιμη υπόσταση, να είχαν δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Εντούτοις, οι προσβαλλόμενες αποφάσεις δεν δημοσιεύτηκαν στην ΕτΚ και ως εκ τούτου δεν έλαβαν νόμιμη υπόσταση. Επειδή, όμως, οι κανονιστικές ρυθμίσεις που θεσπίζουν εφαρμόζονται ήδη στη χερσαία ζώνη του λιμένα Πατρών με την έκδοση οικοδομικών αδειών κ.α. παρόλο που η μη δημοσίευσή τους τις καθιστά ανυπόστατες κατά νόμο, οι πράξεις αυτές πρέπει για λόγους αφσαλείας του δικαίου να ακυρωθούν, ώστε να διαπιστωθεί έναντι πάντων το ανίσχυρο αυτών (ΣτΕ 951/2000).
Ως εκ τούτου, οι προσβαλλόμενες κανονιστικές αποφάσεις της ΕΣΑΛ κρίνονται ακυρωτέες.
Οι προσβαλλόμενες αποφάσεις της ΕΣΑΛ κρίνονται, τέλος ακυρωτέες και για το λόγο ότι το περιεχόμενο των κανόνων που θεσπίζουν προσδίδουν σε αυτές τη φύση του πολεοδομικού σχεδίου κανονιστικού χαρακτήρα που, κατά τη νομολογία του Δικαστηρίου σας, υπάγεται στον κανόνα της θέσπισης με Προεδρικά Διατάγματα”, τονίζει και αναφέρει:
“¨Ειδικότερα, με τις προσβαλλόμενες αποφάσεις της ΕΣΑΛ εγκρίνεται επιλεκτικά και τμηματικά και κατά μέρη που αφορούν αποκλειστικά χρήσεις και όρους δόμησης σε συγκεκριμένες θέσεις της χερσαίας ζώνης λιμένα Πατρών, η Μελέτη “Χωροταξική κυκλοφοριακή οργάνωση των χερσαίων χώρων και βελτίωση της Λιμενικής Υποδομής του Λιμένα Πατρών και καθορισμός χρήσεων γης και όρων δόμησης”. Η μελέτη αυτή εξειδικεύει τη χωροθέτηση των προτεινόμενων χρήσεων και της κυκλοφορίας με καθορισμό οδών και οικοδομικών τετραγώνων για τα οποία καθορίζονται και συγκεκριμένοι όροι δόμησης. Πρόκειται δηλαδή επί της ουσίας για μια μελέτη που σχηματίζει ρυμοτομικό σχέδιο και δίκτυο κυκλοφορίας, και επομένως επεκτείνεται και στο δεύτερο επίπεδο σχεδιασμού του χώρου, της πολεοδομικής μελέτης. Ως εκ τούτου, οι προσβαλλόμενες αποφάσεις της ΕΣΑΛ, με τις οποίες εγκρίνεται τμηματικά η ως άνω Μελέτη και με τις οποίες καθορίζονται χρήσεις γης, όροι και περιορισμοί δόμησης και Οικοδομικά Τετράγωνα στη χερσαία ζώνη Λιμένα Πατρών, αποτελούν αποφάσεις έγκρισης de facto πολεοδομικής μελέτης.
Προς επίρρωση των ανωτέρω, αναφέρεται χαρακτηριστικά η προσβαλλόμενη υπʼαριθ. 10/22.11.2004 απόφαση της ΕΣΑΛ με την οποία καθορίζονται για τη χερσαία ζώνη του λιμένα Πατρών όροι και περιορισμοί δόμησης και χρήσεις γης (βλ. ενότητα δʼ της προσβαλλόμενης), επιχειρείται η χωροταξική και κυρίως πολεοδομική οργάνωση της ζώνης του λιμένα (από αʼ, βʼ και γʼ) και επιπλέον προσδιορίζονται οι εντός του λιμένα κοινόχρηστοι χώροι (υπόγειοι χώροι στάθμευσης επιβατηγών αυτοκινήτων). Χωρίς αμφιβολία οι ανωτέρω ρυθμίσεις της προσβαλλόμεν ης απόφασης της προσδίδουν επι της ουσίας τα χαρακτηριστικά απόφασης έγκρισης (de facto) πολεοδομικού σχεδίου”.
Καταλήγει λέγοντας: “Ωστόσο σύμφωνα με την πάγια του Δικαστηρίου σας αρ. 359/2006, 3661/2005 κ.α.) η κατά το άρθρο 24 του Συντάγματος προβλεπόμενη πολεοδομική οργάνωση των πόλεων και των οικισμών της χώρας ανάγεται σε υπόθεση γενικού ενδιαφέροντος, δηλαδή υπόθεση με “...ευρύτερες συνέπειες που δεν περιορίζονται στα όρια του συγκεκριμένου οικισμού, αλλά εκτείνονται σε ολόκληρη την επικράτεια”, η οποία και καθιστά για το λόγο αυτό ανεπίδεκτη τη ρύθμιση της από όργανα τόσο των αυτοδιοικουμένων όσο και των αποκεντρωμένων Αρχών του κράτους. Ως εκ τούτου, η έγκριση ή και η τροποποίηση των πολεοδομικών σχεδίων οποιασδήποτε κλίμακας και η θέσπιση, με ρυθμίσεις κανονιστικού χαρακτήρα, πάσης φύσεως την έννοια του άρθρου 43 παρ. 2 του Συντάγματος, αλά ούτε και θέμα τοπικού ενδιαφέροντος ή τεχνικού ή λεπτομερειακού χαρακτήρα.
Συνεπώς, οι ρυθμίσεις αυτές γίνονται μόνο με την έκδοση προεδρικού διατάγματος, και όχι με πράξεις άλλων οργάνων της διοίκησης.
Υπό το πρίσμα των ανωτέρω συνταγματικά υπαγορευόμενων και ομολογικά κριθέντων, οι προσβαλλόμενες αποφάσεις, με τις οποίες εγκρίνεται ο προτεινόμενος από την προαναφερόμενη μελέτη πολεοδομικός σχεδιασμός στη χερσαία ζώνη του λιμένα Πατρών και καθορίζονται όροι και περιορισμοί δόμησης και χρήσεις γης σε αυτόν, παρανόμως εκδόθηκαν από αποκεντρωμένη διοικητική Αρχή, την ΕΣΑΛ, καθώς οι ως άνω κανονιστικές ρυθμίσεις Προεδρικού Διατάγματος, ως εκ τούτου, οι προσβαλλόμενες αποφάσεις της ΕΣΑ κρίνονται παράνομες και γιʼαυτό ακυρωτέες”.
