Της Λίλιαν Δαφερμάκη
Ένα γραφειοκρατικό “γαϊτανάκι”, που εξελίσσεται ανάμεσα στις εμπλεκόμενες υπηρεσίες και αφορά στο ιδιοκτησιακό καθεστώς των ενετικών τειχών, καταδιώκει την τύχη του μεγαλύτερου οχυρωματικού έργου της ανατολικής Μεσογείου. Αποτέλεσμα της κατάστασης αυτής είναι να μην προχωρεί η απομάκρυνση των αυθαίρετων κατασκευών που βαραίνουν το παγκοσμίου φήμης μνημείο, το οποίο ακόμα δεν έχει καταγραφεί ως δημόσιο κτήμα. Η αποκάλυψη που έγινε στην προχθεσινή συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου, όπου παρουσιάστηκε έγγραφο της Κτηματικής Υπηρεσίας του Ηρακλείου σύμφωνα με το οποίο τα ενετικά τείχη δεν έχουν καταγραφεί ως δημοτικό κτήμα, αποδεικνύεται ο μίτος μιας μπερδεμένης υπόθεσης, το κουβάρι της οποίας οδηγεί, στο συμπέρασμα ότι, το κορυφαίο αυτό μνημείο είναι ανυπεράσπιστο απέναντι στους καταπατητές…
Αυτό αποδεικνύεται με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο, από το γεγονός ότι, η στοά Μακάσι, που με απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού στις 29-12-06, χαρακτηρίστηκε στοά μνήμης της πόλης όπου είχαν φυλακιστεί προσωρινά οι συλληφθέντες αγωνιστές της 15ης Ιουνίου 1943, κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, εξακολουθεί να δέχεται στο θόλο της το πέδιλο θεμελίωσης του πυλώνα φωτισμού, του γηπέδου του Εργοτέλη. Η εγκατάσταση αυτή, μεταφέρει ένα τεράστιο φορτίο, στο μνημείο, που ενώ υπό άλλες συνθήκες θα είχε καταρρεύσει, αντιδρά φιλότιμα, καθώς το βάρος μοιράζεται στο θόλο, που αντέχει “στωικά” την αυθαίρετη κατασκευή. Καμία από τις εγκαταστάσεις αυτές μέχρι σήμερα δεν έχουν απομακρυνθεί, και σύμφωνα με τον επικεφαλής της παράταξης “Ηράκλειο Ανθρώπινη Πόλη” Θ.Τρουλλινό δεν πρόκειται να φύγουν αλλά ούτε και να απωθηθούν οι επόμενες ( εφόσον υπάρξουν) εάν δεν ολοκληρωθεί η διαδικασία καταγραφής του μνημείου ως δημόσιο κτήμα. Είναι αφοπλιστική η απάντηση της Κτηματικής Υπηρεσίας Ηρακλείου όπου τονίζεται χαρακτηριστικά, ότι “… σας γνωρίζουμε ότι ο χώρος της μικρής πλατείας, και τα τείχη δεν έχουν καταγραφεί ως ΔΗΜΟΣΙΟ ΚΤΗΜΑ, επομένως δεν μπορούν να παραχωρηθούν, ούτε να εκτελεστεί πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής… Πρέπει λοιπόν να γίνει καταγραφή από την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου, και παραχώρηση στην Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου. Λόγω όμως της φύσης του αντικειμένου το οποίο είναι μεγάλης έκτασης και τις συνεργασίες με άλλους φορείς ( όπως η 13ης Βυζαντινή Εφορία, δήμος Ηρακλείου, κ.λ.π.) δεν καθίσταται δυνατόν”.
Η κατάσταση αυτή είναι γνωστή στα κεντρικά εμπλεκόμενα υπουργεία γεγονός που αποδεικνύεται από το έγγραφο του υπουργείου οικονομικών προς την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου, με ημερομηνία 7-3-06 όπου σχολιάζει επικριτικά το γεγονός ότι δεν έχουν μέχρι σήμερα καταγραφεί τα ενετικά τείχη ως δημόσιο κτήμα, και να έχουν απομακρυνθεί οι καταπατητές… υπογραμμίζοντας ότι είναι μια διαδικασία που έπρεπε να έχει ήδη γίνει… “… σας γνωρίζουμε ότι μετά την παράδοση ( έτος 1972 ) από το ΤΕΘΑ των ενετικών τειχών, θα έπρεπε να έχουν ήδη καταγραφεί ως δημόσιο κτήμα λαμβάνοντας παράλληλα και τα απαραίτητα μέτρα προστασίας (κατασταλτικά σε βάρος των αυθαιρέτων κατόχων προς τη διασφάλιση των συμφερόντων του Δημοσίου….”. Με το θέμα ασχολήθηκε μερικούς μήνες αργότερα και το υπουργείο Πολιτισμού που με εξαιρετικά επείγον έγγραφο του, προς την Εισαγγελία Ηρακλείου, με ημερομηνία 29-11-06, ζητείται η άμεση απομάκρυνση των αυθαιρέτων πυλώνων φωτισμού και αθλητικών εγκαταστάσεων από την κατάρρευση του προμαχώνα Μαρτινέγκο των ενετικών τειχών.
Από τότε μέχρι σήμερα, καμία αλλαγή δεν έχει επέλθει όσον αφορά την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί, πάνω από τη στοά, γεγονός που σύμφωνα με τον κ.Τρουλλινό προκαλεί εύλογα ερωτηματικά, σε σχέση με την τύχη του μνημείου, αλλά και το μέλλον των τειχών συνολικά που αποδεικνύεται ότι είναι ανοχύρωτα στους επίδοξους καταπατητές.
Ο ίδιος τονίζει ότι στις προθέσεις του είναι να επισκεφθεί την Εισαγγελία προκειμένου να διαπιστώσει την εξέλιξη της υπόθεσης, αλλά και την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου, προκειμένου να ζητήσει ενημέρωση για το πώς έχει το επίμαχο θέμα, το οποίο εάν δεν διευθετηθεί θα έχει τραγικές παρενέργειες για την πόλη.
Από την πλευρά πάντως της δημοτικής Αρχής τονίζεται τόσο από το δήμαρχο Γιάννη Κουράκη όσο και από τον αρμόδιο αντιδήμαρχο Κ.Μαμουλάκη ότι στις προθέσεις τους είναι στα πλαίσια αποτύπωσης του ενετικού τείχους που πρόσφατα αποφάσισε το δημοτικό συμβούλιο να αναζητηθούν στοιχεία σε σχέση με τι ιδιοκτησιακό καθεστώς και να συμβάλει και ο δήμος από την πλευρά του προκειμένου να αντιμετωπισθούν εμπλοκές που υπάρχουν.

