Της Λίλιαν Δαφερμάκη

Μπλόκο στα σχέδια του ΟΛΗ (Οργανισμού Λιμένος), στην εφαρμογή του “μάστερ πλαν” του λιμανιού, επιχειρεί ο δήμος Ηρακλείου, με έγγραφο-«καταπέλτη» προς το ΥΠΕΧΩΔΕ, με το οποίο αφενός ξεκαθαρίζει ότι όλος ο σχεδιασμός κινείται εκτός νομιμότητας, και αφετέρου, ότι το «όραμα» που προωθεί, δημιουργείται μια εκτρωματική πραγματικότητα την οποία θα συνθέτουν μεταξύ άλλων, πανύψηλα κτήρια ακόμα και μπροστά από τον Άγιο Πέτρο, και τα Νεώρια! Πρόκειται για την πιο «σκληρή» παρέμβαση του δήμου στο επίμαχο θέμα του «μάστερ πλαν», το βάρος της οποίας αναλαμβάνει ο αντιδήμαρχος Κ.Μαμουλάκης ο οποίος υπογράφει το σχετικό έγγραφο, με το οποίο καλεί το υπουργείο να «φρενάρει» τα σχέδια του οργανισμού, που δρομολογούνται με παράνομες διαδικασίες και η πιθανή υλοποίηση τους, θα έχει ολέθριες συνέπειες για την πόλη.

Η πλευρά του δήμου, εμφανίζεται εξοργισμένη και αποφασισμένη να δείξει «τα δόντια της» στον ΟΛΗ, μετά και τη σιωπή που εισέπραξε, στο αίτημα της για την παράδοση της επίσημης μελέτης του μάστερ πλαν , ξεκαθαρίζοντας με κάθε τρόπο ότι δεν είναι διατεθειμένη να επιτρέψει την υλοποίηση ενός έργου, που θα ισοπεδώσει κάθε προσπάθεια που γίνεται για την ανάπλαση της παλιάς πόλης, αλλά και της μετατροπής του λιμανιού σε ένα «φιλέτο», το οποίο ερήμην του νόμου θα διαχειρίζεται ένας ιδιωτικός όμιλος!...

Πρόκειται για μέγα πολιτικό σφάλμα, σε θεσμικό, επιστημονικό, κοινωνικό επίπεδο, υπογραμμίζει ο αντιδήμαρχος με δηλώσεις του στην «Π».

Όπως εξηγεί, θεσμικά «μπάζει», καθώς η πλευρά του ΟΛΗ εμφανίζει την ΕΣΑΛ (επιτροπή σχεδιασμού και ανάπτυξης λιμένων), να έχει την αποκλειστική αρμοδιότητα για την έγκριση του μάστερ πλαν ενώ ανήκει στο ΥΠΕΧΩΔΕ, στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας και Περιβάλλοντος, και πρέπει να εναρμονίζεται με το γενικό πολεοδομικό σχέδιο. Όχι μόνο αυτά δεν συμβαίνουν αλλά το σχέδιο του οργανισμού, επεκτείνεται αυθαίρετα σε χώρους που δεν ανήκουν στο Δημόσιο, (Μπεντενάκι, Λαβύρινθος) , και σε χώρους που ανήκουν στο σχέδιο πόλης Ηρακλείου κατά παράβαση της παρ.2 του άρθρου 19 του Ν 2971/2001 σύμφωνα με την οποία «Όπου υπάρχει σχέδιον ρυμοτομίας και η χερσαία ζώνη είναι ανεπαρκής για τις ανάγκες του λιμένα, τότε αυτή μπορεί να επεκταθεί και πέραν του ορίου της πλησιέστερης ρυμοτομικής γραμμής του εγκεκριμένου σχεδίου πόλεως με την προϋπόθεση ότι προηγουμένως θα τροποποιηθεί το εγκεκριμένο σχέδιο ρυμοτομίας».

Ο αντιδήμαρχος σημειώνει ότι ο σχεδιασμός του ΟΛΗ, επιστημονικά είναι απαράδεκτος, αφού η μεθοδολογία πολεοδόμησης που προωθεί είναι εντελώς ανεπίτρεπτη. Προωθεί ένα πρωτογενή διαχωρισμό ολόκληρης της έκτασης σε τεράστια οικοδομικά τετράγωνα χωρίς προηγουμένως να σχεδιασθούν και να αφαιρεθούν τα κοινόχρηστα (οι δρόμοι, οι πλατείες, το πράσινο, οι χώροι στάθμευσης), με αποτέλεσμα να υπάρχουν οικοδομικά τετράγωνα επιφανείας ακόμη και 167στρεμματων τετραγωνικών μέτρων που είναι εσφαλμένος. Παράλληλα καθιερώνει, επί αυτών των «μεικτών τετραγώνων» ποσοστών κάλυψης που φθάνουν ακόμη και το 70% επί του συνόλου, συντελεστών δόμησης της τάξης του 0,70, μέγιστου ύψους που φθάνει ακόμη και τα 23 μέτρα και χρήσεων που δεν συνάδουν με λιμενικές εργασίες αλλά με λειτουργίες πόλης. Τέλος γίνεται μια παραπλανητική προσπάθεια να δημιουργηθούν ευμενείς εντυπώσεις με την εξαγωγή του «μέσου» συντελεστή δόμησης στη συνολική επιφάνεια των 724 στρεμμάτων της «Χερσαίας ζώνης» στην οποία προσμετρώνται τα μνημεία (Κούλες και Νεώρια), ιδιωτικές εκτάσεις (Λαβύρινθος), Δημοτικές εκτάσεις (Μπεντενάκι) οι δρόμοι, τα πάρκινγκ, το πράσινο κλπ. για να συγκριθεί με τα 202.372 μ2 κτισμάτων!

Ο κ.Μαμουλάκης εξαπολύοντας τα πυρά του κατά του ΟΛΗ, σημειώνει ότι, η κοινωνική διαχείριση ενός τόσο κρίσιμου ζητήματος, έγινε με τρόπο απαράδεκτο, αφού εδώ και μια τριετία δρομολογείται το μάστερ πλαν εν κρυπτώ! «Καμία άλλη δημόσια υπηρεσία, κανείς φορέας της πόλης, κανείς επαγγελματικός σύλλογος και κανείς πολίτης δεν έχει ενημερωθεί για το θέμα.

Στη δημοσιότητα έχει δοθεί μόνον ένα σχέδιο γενικής διάταξης του λιμένα, στο οποίο δεν περιλαμβάνονται καθόλου οι χρήσεις γης, οι καλύψεις των κοινοχρήστων χώρων, οι συντελεστές εκμετάλλευσης κλπ. Τούτο είναι κοινωνικά απαράδεκτο. Δεν είναι δυνατόν στο παραλιακό μέτωπο της πόλης να «επιχειρείται» η κατασκευή 202.372 μ2 κτισμάτων και να μην «ερωτάται» κανείς! Δεν είναι επίσης δυνατόν να «επιλέγονται» από «επιτροπές» της κεντρικής διοίκησης να θεσμοθετηθούν λειτουργίες πόλης σε ζώνες ειδικών χρήσεων που γειτνιάζουν με τα κέντρα των πόλεων, ερήμην των τοπικών κοινωνιών και των αιρετών της τοπικής αυτοδιοίκησης».



Το έγγραφο



Όπως χαρακτηριστικά τονίζει με το έγγραφο του προς τη διεύθυνση του νομοθετικού έργου, την ειδική υπηρεσία περιβάλλοντος, και τη διεύθυνση πολεοδομικού σχεδιασμού του ΥΠΕΧΩΔΕ, ο αντιδήμαρχος Κ.Μαμουλάκης, μέσα από τη μελέτη που δρομολογείται, «στο κέντρο της πόλης και στο 60% περίπου του παραλιακού μετώπου που εκτείνεται σε μήκος 2,65 χλμ και σε επιφάνεια 724 στρεμμάτων, το οποίο μέτωπο αποτελείται από κοινόχρηστους χώρους του Δημοσίου και του Δήμου, καθώς και από χώρους που ανήκουν ή εξομοιώνονται με τη χερσαία ζώνη του λιμένα, «επιχειρείται να δοθεί» στον Οργανισμό Λιμένα Ηρακλείου ΑΕ με απόφαση της ΕΣΑΛ και μόνον, η δυνατότητα ανοικοδόμησης 202.372 μ2 κτισμάτων που δεν προορίζονται για λιμενικές δραστηριότητες αλλά κατά το πλείστον για συνεδριακά κέντρα, εμπορικά κέντρα, καταστήματα διασκέδασης, κτίρια για δραστηριότητες αναψυχής, εστίασης, ξενοδοχειακά συγκροτήματα κ.λπ δηλαδή για λειτουργίες πόλης. Τα κτίσματα φθάνουν σε ύψος ακόμη και τα 25 μέτρα, ενώ η προτεινόμενη κάλυψη σε ορισμένα από τα τεράστια οικοδομικά τετράγωνα που σχεδιάστηκαν, φθάνει ακόμη και στο 70%. Υπάρχουν οικοδομικά τετράγωνα επιφάνειας 102 και 167 στρεμμάτων! Σύμφωνα με τους εκπροσώπους του ΟΛΗ ΑΕ, η πρόταση αυτή έχει «εγκριθεί» από την ΕΣΑΛ και σύμφωνα με την άποψη του ΥΕΝ, τούτο αποτελεί και την τελική έγκριση πολεοδόμησης του χώρου στην οποία είναι υποχρεωμένη να συμμορφωθεί η Δνση Πολεοδομίας του Δήμου Ηρακλείου. Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις στο Ηράκλειο, από την τυχόν εφαρμογή του MASTER PLAN, θα είναι ολέθριες. Ο Δήμος Ηρακλείου διαφωνεί κάθετα με το περιεχόμενο της ΜΠΕ την οποία παράλληλα θεωρεί εσφαλμένη και παράνομη, για τους ακόλουθους λόγους: Στη χερσαία ζώνη λιμένα, πρέπει να προβλέπονται χρήσεις γης και συντελεστές οικοδόμησης που θα εξυπηρετούν μεν τις λιμενικές εργασίες, αλλά θα συμφωνούν με την πολεοδομική λειτουργία της υπόλοιπης πόλης, την ιστορία της και τη στρατηγική ανάπτυξης. Τούτο επιβάλλεται από το άρθρο 4 του ΚΩΔΙΚΑ ΒΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ (ΦΕΚ 580/99 ΤΔ) και δεν έχει υλοποιηθεί. Ο Δήμος Ηρακλείου θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να συμμετέχει στη σύνταξή της μελέτης και να εκφέρει άποψη για τις προτάσεις του μελετητή. Η δυνατότητα αυτή είναι και θεσμικά κατοχυρωμένη με την ισχύουσα νομοθεσία για την κατάρτιση των πολεοδομικών σχεδίων. Η μελέτη όμως για το MASTER PLAN της χερσαίας ζώνης του λιμένα Ηρακλείου, η οποία στην ουσία της και σύμφωνα με το ΦΕΚ 580/99 ΤΔ είναι ένα «ειδικό χωροταξικό σχέδιο» δεν τέθηκε ποτέ υπʼ όψιν του Δήμου Ηρακλείου. Στο Δήμο απεστάλη από τον ΟΛΗ μόνον το βασικό σχέδιο γενικής διάταξης. Παρά ταύτα, ο Δήμος Ηρακλείου, εξέφρασε τις απόψεις του στο ΥΠΕΧΩΔΕ και στο ΥΕΝ για τη μελέτη με το 3216/29-1-2007 Έγγραφο που σας κοινοποιήθηκε. Δυστυχώς όμως οι απόψεις του Δήμου δεν ελήφθησαν μέχρι σήμερα υπʼ όψη. Στις «επιλογές» της μελέτης είναι αντίθετη και η ομόφωνη βούληση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Ηρακλείου. Ήδη από το 2003, το Δημοτικό Συμβούλιο Ηρακλείου με την 725 /2003 Απόφασή του ζήτησε την υπαγωγή στην δικαιοδοσία του Δήμου των χώρων της χερσαίας ζώνης Λιμένα Ηρακλείου που βρίσκονται εκτός περίφραξης του λιμένα και η Απόφαση αυτή απεστάλη σε όλους τους εμπλεκόμενους.