Της Αννας Κωνσταντουλάκη

Μεγάλη μελέτη που έγινε σε 83 χωριά και στους 4 νομούς της Κρήτης, με θέμα την ανάλυση των οφθαλμολογικών παθήσεων στις αγροτικές περιοχές του νησιού, έδειξε ότι από τους 953 κατοίκους που εξετάστηκαν, περίπου το 50% παρουσίαζε πρόβλημα στα μάτια και συγκεκριμένα καταρράκτη, γλαύκωμα και διαθλαστικές ανωμαλίες.

Η μεταπτυχιακή μελέτη έγινε από την Γεωργία Πιστόλλα στα πλαίσια του διατμηματικού προγράμματος μεταπτυχιακών σπουδών “Οπτική και Οραση” της Ιατρικής Σχολής, με επιβλέποντα τον καθηγητή Πραστάκο Πουλίκο.

Μελετήθηκε το υλικό που συγκεντρώθηκε από την Οφθαλμολογική κλινική του ΠΑΓΝΗ, με τις εξορμήσεις που πραγματοποίησε με την κινητή μονάδα, σε δεκάδες χωριά της Κρήτης. Οι κυριότερες οφθαλμολογικές παθήσεις που συναντώνται, είναι κατά σειρά εμφάνισης ο καταρράκτης, οι διαθλαστικές ανωμαλίες και το γλαύκωμα. Οι άνδρες παρουσιάζουν τα μεγαλύτερα ποσοστά στο γλαύκωμα και οι γυναίκες στις διαθλαστικές ανωμαλίες.

Σε όλα τα μοντέλα ανάλυσης που χρησιμοποιήθηκαν, η επαρχία Μονοφατσίου, παρουσιάζει μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης οφθαλμολογικών ασθενειών, απʼ ότι οι υπόλοιπες επαρχίες.

Επίσης, η πρόγνωση που γίνεται, παρουσιάζει μεγαλύτερο ποσοστό πιθανοτήτων για εμφάνιση οφθαλμολογικών παθήσεων νοτιοανατολικά του Ν. Ηρακλείου και μικρότερα νοτιοανατολικά του Ν. Ρεθύμνου.

Σε ποια χωριά έγινε η μελέτη



Εξετάστηκαν 953 άτομα, από διάφορες τοποθεσίες και νομούς της Κρήτης. Το σύνολο των χωριών ήταν 83 και τα περισσότερα ήταν στη νότια Κρήτη. Συγκεκριμένα, εξετάστηκαν κάτοικοι από τα παρακάτω χωριά:

Στο νομό Χανίων (21 χωριά): Αγριλές, Αζογυρές, Αχλαδιακές,Βουτάς, Κακοδίκι, Καμάρια, Κάνδανος, Κουντούρα, Λειβάδια Σελίνου, Μαράλια, Μονή Σελίνου, Μουστάκος, Παλαιόχωρα, Παπαδιανά, Πλατανές, Πλεμελιανά, Πρινές Σελίνου, Ροδοβάνι, Σκάφη, Στράτοι, Σούγια.

Στο νομό Ρεθύμνου (23 χωριά): Αγ. Μαρίνα, Αγ. Ιωάννης, Αγ. Φωτεινή, Αμάρι, Ανω Μέρος, Απόστολοι, Ασώματος, Βισταγή, Θρόνος, Κλησίδα, Κουρούτες, Λευκόγεια, Μαριού, Μέρωνας, Μυρθιός, Νίθαυρη, Παντάνασσα, Πατσός, Πετροχώρι, Πλακιάς, Πλατάνια, Σελιά, Φουρφουράς.

Στο νομό Ηρακλείου (15 χωριά): Αλικαρνασσός (Καταυλισμός Τσιγγάνων), Αχεντριάς, Βώρροι, Γρηγοριά, Καλύβια, Κλήμα, Μαγαρικάρι, Μεσοχωριό, Παράνυμφοι, Πυράθι, Τεφέλι, Τουρλωτή, Τυμπάκι, Φανερωμένη, Χαράκι.

Στο νομό Λασιθίου (24 χωριά): Αβρακόντε, Αγ. Γεώργιος, Αγ. Κων/νος, Αγ. Χαράλαμπος, Αδράβαστη, Έξω Μουλιανά, Ζάκρος, Καμινάκι, Κάτω Μετόχι, Λαγκάδα, Λαγού, Λάστρος, Μαγουλά, Μαρμακέτο, Μ. Λασιθάκι, Μ. Λασίθι, Μόχλος, Παλαίκαστρο, Πλάτη, Σητεία, Τζερμιάδω, Τουρλωτή, Χοχλακιές, Ψυχρό.

Η προετοιμασία των επισκέψεων γινόταν μεγάλο χρονικό διάστημα προηγουμένως. Πραγματοποιούνταν επαφές με τους υπεύθυνους στους Δήμους ή τις Κοινότητες και τους ιατρούς των Κέντρων Υγείας ή Νοσοκομείων για τον καθορισμό συγκεκριμένης ημέρας και ώρας που θα γινόταν η επίσκεψη.

Η επίσκεψη στην συγκεκριμένη κάθε φορά τοποθεσία γινόταν με την Κινητή Οφθαλμολογική Μονάδα (Κ.Ο.Μ).



Τα αποτελέσματα της έρευνας

Οφθαλμολογικές ασθένειες - Σύνολο

Από τους 953 εξετασθέντες οι 553 παρουσιάζουν οφθαλμολογικά προβλήματα, ποσοστό 48%, ενώ οι 402 είναι κατά φύση, ποσοστό 42%. Ο καταρράκτης αποτελεί την συχνότερη οφθαλμολογική διάγνωση, 236 άτομα (ποσοστό 24,8%), δεύτερη σε συχνότητα οι διαθλαστικές ανωμαλίες, 91 άτομα (9,5%) και τρίτο σε συχνότητα το γλαύκωμα, 51 άτομα (5,4%). Σε 173 άτομα διαγνώσθηκε οφθαλμολογική πάθηση διαφορετική από τις ήδη μελετώμενες. Οι πιο συχνές παθήσεις στο σύνολο των εξεταζομένων ήταν: οπή ωχράς 29 άτομα (3,0%), βλεφαρίτιδα 18 άτομα (1,9%) επιπεφικίτις 17 άτομα (1,8%) Διαβητική αμφιβληστριοπάθεια 15 άτομα (1.6%,), καθώς και άλλες σε ποσοστά μικρότερα του 1%.

Επίσης σε 93 άτομα συνυπάρχει και δεύτερη οφθαλμολογική διάγνωση που μεταφράζεται σε ποσοστό 9,8% του δείγματος. Η ύπαρξη ή όχι οφθαλμολογικών παθήσεων σε σχέση με το φύλο δεν είναι διαφορετική, ενώ η κατανομή των ασθενειών διαφοροποιείται στις ηλικιακές ομάδες με μεγαλύτερα ποσοστά στην ηλικιακή ομάδα >40 ετών. Η ερευνήτρια, στη μελέτη της, καταλήγει μεταξύ άλλων στο συμπέρασμα, ότι η παρουσία μεγάλου αριθμού οφθαλμολογικών ασθενειών, ειδικά σε ηλικίες 20 αλλά κυρίως σε ηλικίες 60 ετών, κάνει απαραίτητη τη δημιουργία ενός πιο αποτελεσματικού δικτύου οφθαλμολογικών εξετάσεων.