Ρεπορτάζ Σοφία Τσεντελιέρου
Εδώ και οκτώ περίπου δεκαετίες πιστοί από κάθε σημείο του νομού Ηρακλείου κατακλύζουν το ναό της Παναγίας στο Μασταμπά την παραμονή και ανήμερα του Δεκαπενταύγουστου. Οι πιστοί τιμούν τη μητέρα όλων και σπεύδουν νʼ ανάψουν ένα κερί, να προσκυνήσουν την εικόνα της και να προσευχηθούν.
Ο ναός που έχει καθιερωθεί να ονομάζεται «Παναγίτσα» χτίστηκε από πρόσφυγες που ήρθαν στο Ηράκλειο από τη Μικρά Ασία το 1922. Παρά τα βάσανα, την ταλαιπωρία και τη φτώχεια τους, οι άνθρωποι αυτοί έχτισαν την εκκλησία θέλοντας να τιμήσουν την Παναγία, στην εικόνα της οποίας έβλεπαν μια μάνα και η τρυφερότητά τους ήταν τέτοια που την έλεγαν Παναγίτσα, όπως συνηθίζεται να ονομάζεται μέχρι και σήμερα ο ναός.
Μεγάλη είναι η ικανοποίηση του προϊσταμένου του Ιερού Ναού Παναγίας Μασταμπά πατέρα Νικόλαου Πασχαλίδη για τη μεγάλη συμμετοχή πιστών στον εορτασμό της Θεοτόκου. Ιδιαίτερα σημαντική είναι, όπως λέει, η παρουσία ανθρώπων κάθε ηλικίας στην εκκλησία και κυρίως πολλών νέων. Ο π.Νικόλαος μιλώντας στην «Π» ανέφερε «Η ενορία της Παναγίτσας του Μασταμπά και λέω «Παναγίτσας» γιατί έτσι ήταν η ονομασία του πρώτου ναού που χτίστηκε από τους ανθρώπους που ήρθαν από τη Μικρασία, τιμάται πολύ από τον Ηρακλειώτη όχι μόνο της πόλεως, αλλά και έξω απʼ αυτήν. Τιμάται γιατί είναι γνωστός ως ο ναός της Παναγίτσας που είναι προστάτις, μητέρα του Χριστού, μητέρα της Εκκλησίας, μητέρα όλων μας και έτσι μαζεύει πολύ κόσμο. Αυτό είναι πολύ ευχάριστο ιδιαίτερα στις μέρες μας, όπου ο κόσμος και οι άνθρωποι κάπως έχουν λίγο απομακρυνθεί όχι από την Εκκλησία, αλλά από την ουσία του τρόπου ζωής της Εκκλησίας». Ο προϊστάμενος του Ι.Ν.Παναγίας Μασταμπά προσθέτει ότι η ενορία έχει αρκετούς ανθρώπους οι οποίοι συμμετέχουν στα δρώμενά της και μεταξύ αυτών αρκετούς νέους. «Στον εκκλησιασμό τους οι άνθρωποι είναι πολύ τακτικοί. Κάθε Κυριακή η εκκλησία είναι γεμάτη από κόσμο. Αυτές τις μέρες ιδιαίτερα στις παρακλήσεις ο μεγάλος ναός ήταν γεμάτος από κόσμο. Αυτό σημαίνει ότι ο κόσμος σέβεται, τιμά, προσκυνά και παρακαλεί την Παναγία».
Ειδικά για τη γιορτή της Παναγίας, ο π.Νικόλαος τονίζει ότι η γιορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου χαρακτηρίζεται ως το Πάσχα του καλοκαιριού και προσθέτει «Γιʼ αυτό ακόμα και στο πιο μικρό χωριό υπάρχει πανηγύρι στις 14 και 15 Αυγούστου. Έρχεται ο κόσμος από κάθε σημείο για να τιμήσει την Παναγία, να τηρήσει τα έθιμα που έζησε από παιδί. Κατά τον ίδιο τρόπο κι εδώ, από τότε που ξεκίνησε αυτή η ενορία μετά το 1922, δέθηκε όχι μόνο με τους Μικρασιάτες, αλλά και με όλη την πόλη που αγαπά, σέβεται την Παναγίτσα και συμμετέχει στον εορτασμό».
Οι πιστοί
Συγκινημένοι οι πιστοί προσεύχονταν στην Παναγία, την ευχαριστούσαν και ζητούσαν τη βοήθειά της για ό,τι τους απασχολεί.
Επηρεασμένος από το κλίμα κατάνυξης ο κ.Πέτρος Μανδελενάκης είπε «Όλοι οι Χριστιανοί πρέπει να κάνουμε το σταυρό μας, να προσκυνάμε την Παναγία, να κοιμόμαστε και να σηκωνόμαστε να λέμε για την Παναγία. Στην Παναγίτσα του Μασταμπά δεν έρχομαι μόνο τις μέρες του Δεκαπενταύγουστου, αλλά κάθε μέρα όλο το χρόνο».
«Έχει πολύ μεγάλη σημασία η γιορτή της Κοίμησης της Θεοτόκου για τους πιστούς, διότι είναι η μητέρα του Χριστού και την τιμούμε πάρα πολύ, ιδιαίτερα τη μεγαλύτερη γιορτή της Παναγίας που είναι κατά τη γνώμη μου η γιορτή του Δεκαπενταύγουστου» είπε ο Γιώργος Καρακωνσταντάκης και πρόσθεσε «Εδώ στην ενορία το βιώνουμε πολύ δυνατά αυτό το συναίσθημα, γιατί είναι και αρκετά παλιά ενορία, ο κόσμος ξέρει πολύ καλά πράγματα που σχετίζονται με το Δεκαπενταύγουστο».
Με μεγάλη λατρεία και κατάνυξη γιορτάζουν οι πιστοί τη γιορτή της Παναγίας, όπως αναφερε ο κ.Γιάννης Στρατηδάκης, ο οποίος είπε επίσης ότι «Η Παναγίτσα του Μασταμπά είναι ξακουστή σε όλο το νομό Ηρακλείου, όπως και άλλες εκκλησίες. Εδώ κάθε χρόνο συρρέει πολύς κόσμος. Έχουμε μια λαμπρή γιορτή, γιατί θεωρείται η προστάτιδα του λαού μας και την τιμούμε με κάθε τρόπο».

