Του Κώστα Μπογδανίδη

Στόχος η εξυπηρέτηση των αγορών προς τις τρίτες χώρες

Πρόταση του υπουργείου Ανάπτυξης προς το ΥΠΕΧΩΔΕ, προκειμένου να συμπεριληφθεί στο ειδικό χωροταξικό του νησιού


Τη δημιουργία μίας ακόμη ελεύθερης ζώνης στην Κρήτη, ενόψει του ανοίγματος των αγορών με τις τρίτες χώρες, επιδιώκει το υπουργείο Ανάπτυξης. Για τον σκοπό αυτό, μάλιστα, στην πρότασή του προς το ΥΠΕΧΩΔΕ για το Ειδικό χωροταξικό ζητά να συμπεριληφθεί η δέσμευση αυτή.

Πρόκειται για μία πρόβλεψη που δείχνει τη δυναμική αγορά της Κρήτης και εξαιτίας φυσικά της γεωγραφικής της θέσης όπως παραδέχεται το υπουργείο Ανάπτυξης. Ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Στ.Παπαδόπουλος στο επείγον έγγραφο που κοινοποίησε στο ΥΠΕΧΩΔΕ ζητά επιτακτικά να προβλεφθεί μία επιπλέον ελεύθερη ζώνη στην Κρήτη. Παράλληλα ζητά να αναδειχθούν ως πρώτη προτεραιότητα τα επιχειρηματικά πάρκα εθνικής εμβέλειας.

«Ιδιαίτερης σημασίας κρίνονται οι κατευθύνσεις που τίθενται για την ανάπτυξη ελεύθερων ζωνών σε λιμάνια – πύλες εισόδου της χώρας καθώς και σε κάθε μια περιφέρεια της Βορείου Ελλάδοςʼ αναφέρει το έγγραφο Παπαδόπουλου. Και τονίζει: «Το Υπουργείο Ανάπτυξης προτείνει την πρόβλεψη μιας επιπλέον Ελεύθερης Ζώνης στην Κρήτη δεδομένης της καίριας γεωφυσικής της θέσης και αλλά και της διαφορετικής τάξης μεγέθους της ως προς τα άλλα νησιά».

Στα υπόλοιπα γεωγραφικά σημεία συγκαταλέγει: το Νομό Θεσπρωτίας (Λιμάνι Ηγουμενίτσας) που αποτελεί πύλη εισόδου της χώρας και συνδυάζεται τόσο με την Εγνατία όσο και την Ιόνια Οδό, την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη (Λιμάνι Καβάλας ή Αλεξανδρούπολη) που αποτελεί πύλη εισόδου της χώρας και ευνοείται από την εγγύτητα στα Βαλκάνια, το Νομό Έβρου (Ορμένιο) που περιλαμβάνεται ως πρόταση δεδομένου ότι είναι υπό κατασκευή, την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας (πιθανώς στο Νομό Κιλκίς, εναλλακτικά στο Νομό Πέλλας) με πρόταση για εξειδίκευση των εγκαθισταμένων επιχειρήσεων ώστε να δημιουργηθούν συνέργιες με τις επιχειρήσεις εντάσεως εργασίας στην άλλη πλευρά των συνόρων και τη Δυτική Μακεδονία (Πιθανώς στο Ν. Καστοριάς, εναλλακτικά στο Νομό Φλώρινας καθώς ο Νομός Καστοριάς έχει συγκεκριμένο προσανατολισμό στη μεταποίηση (ένδυμα-γούνα ενώ ο Νομός Φλώρινας διαθέτει ήδη ΒΙΠΕ στην οποία υπάρχουν αρκετοί διαθέσιμοι χώροι για την εγκατάσταση νέων επιχειρήσεων).

Σύμφωνα με το υπουργείο Ανάπτυξης ʽτο Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού για τη Βιομηχανία, κινείται, κατ΄αρχάς, προς τη σωστή ορθολογική κατεύθυνση καθώς προσβλέπει στην κάλυψη ενός κρίσιμου κενού ως προς την χάραξη χωροταξικής πολιτικής για τη βιομηχανία και τους άλλους επιχειρηματικούς κλάδους, εκτιμώντας παράλληλα την περιβαλλοντική διάσταση σε όλες τις προτεινόμενες πολιτικές και δράσεις. Τόσο οι στόχοι όσο και οι κατευθύνσεις που θέτει για το καθεστώς χωροθέτησης και δόμησης της βιομηχανίας, σε συνδυασμό με την απαιτούμενη κατηγοριοποίηση των προτεινόμενων χωρικών πολιτικών κρίνονται θετικές. Κατ΄αυτόν τον τρόπο, προτείνεται μια σειρά από μέτρα που αποσκοπούν στην σταδιακή αλλαγή της σχέσης μεταξύ οργανωμένης και διάσπαρτης χωροθέτησης με σαφή ενίσχυση της ελκυστικότητας της πρώτης αλλά και διατήρηση της δεύτερης υπό προϋποθέσεις. Σημαντική, μάλιστα, θεωρείται η προσπάθεια αναμόρφωσης του συστήματος των οργανωμένων υποδοχέων που επιχειρείται, μέσα από ένα πλέγμα απαιτούμενων οικονομικών, πολεοδομικών και διαδικαστικών κινήτρων που θα αποσκοπούν στην ορθολογική χωροθέτηση της βιομηχανίας και παράλληλα θα εξασφαλίζουν την απαιτούμενη ασφάλεια για την ίδρυση νέων μονάδων».

Το Υπουργείο Ανάπτυξης, ωστόσο, επισημαίνει την αναγκαιότητα ενός Στρατηγικού Μακροπρόθεσμου Σχεδιασμού σε ευρύ βάθος χρόνου (π.χ 50 έτη) για τη δημιουργία ενός εθνικού προτύπου χωροταξικής οργάνωσης της βιομηχανίας και των άλλων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων που θα θέτει ως προτεραιότητα την ανάδειξη Επιχειρηματικών Πάρκων Εθνικής Εμβέλειας. Τα Επιχειρηματικά αυτά Πάρκα θα μπορούν να λειτουργούν ως οργανωμένοι υποδοχείς ευρύτερης εμβέλειας για την εγκατάσταση διαφόρων επιχειρήσεων. Η δυνατότητα υλοποίησης του προτεινόμενου αυτού σχεδιασμού προϋποθέτει μια πολυκριτηριακή αξιολόγηση παραμέτρων όπως η επιχειρηματικότητα, ο διασυνοριακός χαρακτήρας, η εξυπηρέτηση από ενεργειακά δίκτυα, η εγγύτητα σε κόμβο συνδυασμένων μεταφορών, η εξυπηρέτηση από διεθνή δίκτυα μεταφορών. Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα παραπάνω, προτείνουμε, κατ΄αρχήν, την πρόβλεψη για 1-2 Επιχειρηματικά Πάρκα Εθνικής Εμβέλειας στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας στον ευρύτερο άξονα Θεσσαλονίκης και των γύρω από αυτήν περιοχών καθώς η ολοκλήρωση της Εγνατίας Οδού και του άξονα ΠΑΘΕ θα συντελέσουν στην ανάπτυξη ενός διασυνοριακού παραγωγικού προτύπου σε επίπεδο Βαλκανίων. Επίσης, προτείνεται η πρόβλεψη για 1-2 Επιχειρηματικά Πάρκα Εθνικής Εμβέλειας στον άξονα Αχαΐας – Ιωαννίνων (Ιονία Οδός), για 1-2 Επιχειρηματικά Πάρκα Εθνικής Εμβέλειας στον άξονα Καβάλας – Αλεξανδρούπολης καθώς και για 1-2 Επιχειρηματικά Πάρκα Εθνικής Εμβέλειας στην Κεντρική Ελλάδα (Άξονας ΠΑΘΕ).

Επίσης, αναφέρει ότι στα πλαίσια μιας Μακροπρόθεσμης Στρατηγικής Χωροταξικής Πολιτικής, κρίνεται αναγκαία η χωροθέτηση σε ενδεικνυόμενα σημεία, σε Νομαρχιακό κυρίως Επίπεδο, οργανωμένων υποδοχέων βιομηχανικών και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων Γενικού Χαρακτήρα με σκοπό τη μακροπρόθεσμη θετική συμβολή τους στην Περιφερειακή οικονομία. Επίσης, προτείνεται η δημιουργία οργανωμένων υποδοχέων επιχειρήσεων, ειδικού τύπου, όπως ΒΙΟΠΑ, και σε άλλους ενδεικνυόμενους χώρους εντός Νομού ανάλογα με τις αναπτυξιακές δυνατότητες της κάθε περιοχής.

Τέλος ζητά συγκεκριμέςνς δεσμεύσεις:

- Όσον αφορά στις κατευθύνσεις κλαδικού και ειδικού χαρακτήρα για τη στρατηγική χωρική οργάνωση της βιομηχανίας και ιδιαίτερα για την κατηγορία βιομηχανικών δραστηριοτήτων με χωροθετική εξάρτηση από αγροτικές πρώτες ύλες, επισημαίνεται ότι κατά την καθιέρωση Ζωνών Οικιστικών Ελέγχων δεν θα πρέπει να εμποδίζεται η λειτουργία υφιστάμενων βιομηχανικών δραστηριοτήτων με χωροθετική εξάρτηση από αγροτικές πρώτες ύλες κ.λ.π.

- Προτείνεται να υπάρξει μέριμνα για τη δυνατότητα ειδικής χωροθέτησης για επιχειρήσεις ειδικού χαρακτήρα όπως π.χ. οι χημικές βιομηχανίες, βυρσοδεψία κ.λ.π. καθώς και για εγκαταστάσεις που είναι απαραίτητες για την τροφοδοσία με πρώτες ύλες άλλων βιομηχανιών όπως για παράδειγμα, οι αποθήκες χημικών πρώτων υλών.

Κατά τον προσδιορισμό των προβλεπόμενων εκτάσεων για οργανωμένους χώρους υποδοχής σε επίπεδο Περιφέρειας κρίνεται σκόπιμο να αυξηθούν οι προβλεπόμενοι χώροι για εγκατάσταση επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, λαμβάνοντας υπόψη τον μακροσκοπικό χαρακτήρα του προγραμματισμού αλλά και τις αυξανόμενες ανάγκες των τοπικών φορέων.

Και τονίζει για παράδειγμα, σύμφωνα με συγκεκριμένες πληροφορίες, για την Περιφέρεια Κρήτης, η συνολική προβλεπόμενη έκταση υπολείπεται κατά πολύ αυτής που απαιτείται για το Νομό Ηρακλείου.