Της Κορίνας Καφετζοπούλου

Τρομακτικά είναι τα στοιχεία του Λιμεναρχείου Ηρακλείου για την ρύπανση που υφίσταται το υδάτινο περιβάλλον από κάθε είδους λύματα.

Η γλώσσα των αριθμών σε αυτή την περίπτωση είναι αποκαλυπτική. Την τελευταία δεκαετία (1997-2007) το Λιμεναρχείο Ηρακλείου σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας της Νομαρχίας, σε πολλά περιστατικά, έχει βεβαιώσει 400 παραβάσεις και έχει επιβάλει πρόστιμα ύψους 546.017 ευρώ!

Σε αυτό περιλαμβάνονται και βεβαιωμένες παραβάσεις για ρύπανση, ύψους περίπου 20 χιλ ευρώ, που αφορούν στην προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο.

Τα σχετικά πρόστιμα θα σταλούν τις επόμενες εβδομάδες σε 10 μονάδες επεξεργασίας πυρήνα.

Οι υπηρεσίες σε αυτή τη φάση βρίσκονται εν αναμονή των αποτελεσμάτων των εργαστηριακών ελέγχων που έγιναν στα μολυσμένα νερά του Γιόφυρου.

Οι ανακοινώσεις για το θέμα αναμένεται να γίνουν σήμερα.

Τη χειρότερη ζημιά στο θαλάσσιο περιβάλλον την κάνουν όπως είναι ευρέως γνωστό, τα πυρηνελαιουργεία, οι εγκαταστάσεις πετρελαιοειδών, οι βιομηχανικές και ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις.

Πολλοί λιγότερες είναι οι παραβάσεις που έχουν διαπιστωθεί από τα πλοία .

Η συγκεκριμένη Διεύθυνση είναι η αρμόδια υπηρεσία για την χορήγηση αδειών στα ξενοδοχεία και έχει μια γενικότερη εικόνα για την κατάσταση που επικρατεί.

Και οι δύο υπηρεσίες εκτός από τις τρανταχτές περιπτώσεις εκτός από τους αιφνιδιαστικούς ελέγχους που κάνουν κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, εντοπίζουν επίσης στα πλαίσια του προληπτικού ελέγχου, τυχόν παραβάσεις, ατέλειες, κακή λειτουργία και μη τήρηση των όρων που προβλέπει η άδεια για τη διάθεση αποβλήτων.

Γι αυτόν το λόγο, κάθε χρόνο, με απόφαση της εκάστοτε νομαρχιακής αρχής, συγκροτείται νομαρχιακή επιτροπή στην οποία συμμετέχει αξιωματικός του λιμενικού σώματος και επόπτες δημόσιας υγείας .

Η επιτροπή πρέπει να έχει συσταθεί μέχρι αρχές Ιουνίου για να ξεκινήσουν οι εβδομαδιαίοι έλεγχοι.

Όταν διαπιστωθεί η παράβαση ο παραβάτης δέχεται από τη Νομαρχία τις διοικητικές κυρώσεις και από το Λιμεναρχείο τα χρηματικά πρόστιμα .

Στα ξενοδοχεία υπάρχουν και περιπτώσεις που επιβάλλονται πρόστιμα ακόμα και αν αυτή που την έκαναν φρόντισαν να εξαφανίσουν τα αποδεικτικά στοιχεία. «Ακόμα και σε αυτές τις περιπτώσεις αν υπάρχουν καταγγελίες ή υποψίες γίνεται έλεγχος στο σύστημα επεξεργασίας και διάθεσης . Αν υπάρχουν μεμπτά στοιχεία τότε και χωρίς αποδείξεις επιβάλλονται τα πρόστιμα».



«Δεν κάνουμε διακρίσεις»



Ο λιμενάρχης Ηρακλείου ερωτηθείς για το αν έχει δεχθεί πιέσεις για πρόστιμο που έχει επιβάλει σε περίπτωση διαπιστωμένης μόλυνσης, ξεκαθάρισε πως ποτέ δεν δέχθηκε καμία είδους ενόχληση για παραγραφή ή επιείκεια, τονίζοντας επίσης ότι σε καμία περίπτωση δεν κάνει διακρίσεις .



Οι πηγές ρύπανσης στην παράκτια περιοχή



Σύμφωνα με έκθεση του Λιμεναρχείου Ηρακλείου για θέματα ρύπανσης της θάλασσας , στην παράκτια περιοχή της πόλης του Ηρακλείου και συγκεκριμένα από τις εκβολές του ποταμού Γιόφυρου μέχρι και την περιοχή του αεροδρομίου , παρατηρείται κατά διαστήματα ρύπανση της θάλασσας αλλά και μόνιμη επιβάρυνση του υγρού στοιχείου εξαιτίας κυρίως της παροχέτευσης αστικών και βιομηχανικών λυμάτων, τα οποία διοχετεύονται προς αυτή.

Οι πήγες μόλυνσης ακολουθούν:

α) Η παροχέτευση αστικών λυμάτων των δήμων Ηρακλείου και Νέας Αλικαρνασσού, οι οποίοι δεν είχαν ακόμη συνδεθεί με τον λειτουργούντα από το έτος 1998, βιολογικό καθαρισμό του Δήμου Ηρακλείου. Σήμερα έχουν συνδεθεί.

β) Η ρίψη των λυμάτων του αεροδρομίου Ηρακλείου, τα οποία διοχετεύονταν στη θάλασσα χωρίς επεξεργασία.

γ) Η ρίψη των βιομηχανικών αποβλήτων της βιομηχανικής ζώνης Ηρακλείου, τα οποία διοχετεύονται μέσω βιολογικού χωρίς την προβλεπόμενη άδεια διάθεσης, η οποία δεν έχει χορηγηθεί λόγω προβλημάτων κατασκευής του και όπως έχει διαπιστωθεί στο παρελθόν σʼ αυτό έχουν συνδεθεί και βιομηχανίες, που τα απόβλητα τους δεν μπορεί να επεξεργασθεί ο υπάρχων βιολογικός (απόβλητα οινοπνευματοποιείων-οινοποιείων κλπ). Η εκβολή του προαναφερόμενου βιολογικού αγωγού βρίσκεται παράνομα στην άκρη της βραχώδους ακτής μέχρι και σήμερα.

Εκτός από τις προαναφερθείσες περιπτώσεις προβλήματα υπάρχουν και στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή βορείων και νοτίων παραλιων, σε μικρότερη όμως έκταση και ένταση που πραγματοποιούνται από πιθανές πηγές ρύπανσης όπως:

α) Η Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού στα Λινοπεράματα, η οποία διαθέτει βιολογικό καθαρισμό και οι εγκαταστάσεις πετρελαιοειδών. Κατά τη διάρκεια εκφόρτωσης υγρών καυσίμων υπάρχει το ενδεχόμενο να συμβεί κάποιο απρόοπτο περιστατικό διαρροής των υποθαλάσσιων αγωγών, η πιθανή παράνομη διάθεση καταλοίπων που προέρχονται από εξυδατώσεις και καθαρισμούς των δεξαμενών αποθήκευσης καυσίμων.

β) Η ενδεχόμενη απόρριψη λυμάτων-αποβλήτων από ξενοδοχειακές μονάδες, καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος (ταβέρνες-εστιατόρια), βιομηχανικές μονάδες εκτός Β.Ι.Π.Ε. που προέρχονται από κακή ή πλημμελή λειτουργία των βιολογικών των καθαρισμών, ή έλλειψη άδειας διάθεσης αποβλήτων των εγκαταστάσεων.

γ) Η πιθανή παράνομη διάθεση στερεών καταλοίπων στη θάλασσα από τις εγκαταστάσεις των μεγάλων τσιμεντοβιομηχανιών.

δ) Τα ελαιουργεία, τα οποία μέσω των χειμάρρων κατά τη χειμερινή περίοδο διοχετεύουν τα απόβλητα τους προς τη θάλασσα, με συνέπεια την επιβάρυνση της πανίδας και χλωρίδας των ποταμών και της θαλάσσιας περιοχής όπου εκβάλλουν.

ε) Η παράνομη διάθεση πετρελαιοειδών καταλοίπων από ελληνικά και ξένα πλοία, καθώς και από τυχαία περιστατικά ή ναυτικά ατυχήματα, τα οποία μέχρι σήμερα αντιμετωπίστηκαν χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα.

Στην περιοχή μας δεν έχουν υπάρξει μέχρι σήμερα αξιόλογα περιστατικά ρύπανσης από πλοία, αλλά το πρόβλημα είναι ορατό και ανησυχητικό.

στ) Σοβαρές επιπτώσεις στο βυθό της θάλασσας της περιοχής μας εξάλλου προκαλείται από την παράνομη αλιεία με εκρηκτικές ύλες, φαινόμενο το οποίο τα τελευταία χρόνια μετά την εντατική αστυνόμευση από την Υπηρεσία μας, θεωρείται ότι έχει περιορισθεί σημαντικά.

Μέχρι τα λειτουργήσει ο βιολογικός καθαρισμός Ηρακλείου η κατάσταση με τη μόλυνση ήταν εξαιρετικά δραματική.

Από το 1997 μέχρι το 2003 κατά μέσο όρο ετησίως βεβαιώνονταν 40 παραβάσεις .

Από το 2004 μέχρι σήμερα η κατάσταση σαφώς έχει βελτιωθεί, ακόμα όμως δεν πρέπει να είμαστε υπερήφανοι για την περιβαλλοντικής μας συνείδηση.

Σύμφωνα με τα στοιχεία από το 1997-2006 σε διάφορες εγκαταστάσεις βεβαιώθηκαν 254 παραβάσεις με σύνολο προστίμου 333.684 ευρώ.

Για την ίδια περίοδο στις ξενοδοχειακές μονάδες υπεβλήθησαν πρόστιμα ύψους 106.535 ευρώ σε 98 περιπτώσεις.

Για μόλυνση από πλοία, το προαναφερθέν διάστημα το σύνολο των παραβάσεων είναι 36 και το πρόστιμο 63.798 ευρώ.

Μέχρι στιγμής για το τρέχον έτος τα πρόστιμα έχουν κοινοποιηθεί σε τρεις περιπτώσεις και το σύνολο τους αγγίζει τα 22 χιλ ευρώ.

Τα 20 χιλ. έχουν επιβληθεί στη δημοτική αρχή Ηρακλείου για την ρύπανση που έγινε στη θάλασσα από τη χωματερή των Πέρα Γαλήνων. Τα υπόλοιπα πρόστιμα που προαναγγέλθηκαν αναμένονται το επόμενο διάστημα.

Ο λιμενάρχης Ηρακλείου κ. Μαρίνος Παττακός στις επισημάνσεις του έδωσε βαρύτητα σε πολλά σημεία.

Το πρώτο είναι ότι σε ποσοστό 90% οι υπαίτιοι της μόλυνσης εντοπίζονται και τιμωρούνται.

Το πρόβλημα με τα ξενοδοχεία



Το δεύτερο σημείο που στάθηκε ο κ. Παττακός ήταν η μόλυνση που προκαλείται από τα ξενοδοχεία που όπως τονίζει θα έπρεπε να λείπουν από τη λίστα των παραβάσεων.

Ακόμα και αυτοί που φιλοξενούν τουρίστες και πρέπει να σέβονται ιδιαίτερα το περιβάλλον, το ρυπαίνουν, όπως σημείωσε.

Η μόλυνση από τα τουριστικά καταλύματα προέρχεται από αστικά λύματα κατά 99%.

Με τα αστικά λύματα δύο είναι τα ενδεχόμενα είτε αυτά δεν επεξεργάζονται καθόλου οδηγούνται προς τη θάλασσα είτε επεξεργασμένα καταλήγουν πάλι στη θάλασσα.

Οι περιπτώσεις όπως προκύπτει είναι περιστασιακές και όχι μόνιμες.

Αυτό οφείλεται στους αυστηρούς ελέγχους και στα τσουχτερά πρόστιμα καθώς ως γνωστό «ο φόβος φυλάει τα έρημα».

Στις περιπτώσεις των ξενοδοχειακών μονάδων το λιμεναρχείο επιλαμβάνεται σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Υγείας.