
Ο ξεριζωμός και η προσφυγιά είναι έννοιες που μας φέρνουν στη μνήμη εικόνες της Μικρασιατικής καταστροφής και της ανταλλαγής των πληθυσμών που ακολούθησε.
Ο ελληνικός λαός δεν είναι, όμως, ο μοναδικός που πληγώθηκε από τα γεγονότα του ΄22. Πολλοί ήταν οι Τούρκοι, οι οποίοι γεννήθηκαν και μεγάλωσαν σε ελληνικά εδάφη, τα οποία αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν για να δημιουργήσουν μία νέα ζωή στην άλλη πλευρά του Αιγαίου.
Μία ομάδα Τουρκοκρητικών ήρθε πριν από μία εβδομάδα στο νησί μας προκειμένου οι άνθρωποι αυτοί να βρουν και να αναγνωρίσουν τα μέρη για τα οποία άκουγαν από μικρά ιστορίες από τους γονείς τους. Επισκέφτηκαν τα Χανιά, τη Σητεία και πολλές άλλες περιοχές του νησιού μας και ήρθαν σε επαφή με τους ντόπιους, οι οποίοι τους επεφύλασσαν θερμή υποδοχή.
Η «Π» μίλησε με ένα ζευγάρι Τουρκοκρητικών που έρχεται για πολλοστή φορά στην Κρήτη αλλά, αυτή τη φορά, έφεραν μαζί και τα παιδιά τους. Με τις συνεχείς επισκέψεις τους εκπληρώνουν μία επιθυμία των γονιών τους, που, ενώ είχαν τη λαχτάρα να αντικρύζουν ξανά τα μέρη που γεννήθηκαν, δεν το κατάφεραν ποτέ.
Ο πατέρας του κ. Vedot Arik, γεννήθηκε στο Αστρίτσι και το 1923, όταν ήταν 30 ετών, έφυγε και έμεινε στα Μουδανιά της Τουρκίας. Η μητέρα του άφησε πίσω της την Κρήτη όταν ήταν μόλις 12 χρονών. Ο κ. Arik άκουγε μονάχα ελληνικά στο σπίτι του, καθώς τούρκικα δε γνώριζε κανείς από τους γονείς του. Στεναχωριέται, μάλιστα, για το γεγονός ότι τα παιδιά του δεν ξέρουν να μιλάνε ελληνικά. Την προηγούμενη βδομάδα ήρθε για τέταρτη φορά στην Κρήτη. Αξίζει να σημειωθεί πως, όσα μας ανέφερε τα είπε σε καθαρά ελληνικά. Η σύζυγός του, Sezer, είναι και η ίδια Τουρκοκρητικιά. Ο πατέρας της έφυγε όταν ήταν 15 ετών και η μητέρα της τριών. Η κ. Sezer επισκέφτηκε για δεύτερη φορά το νησί μας.
Από την άλλη πλευρά, ο γιος και η κόρη τους δεν είχαν ταξιδέψει ξανά στην Κρήτη και ενθουσιάστηκαν από αυτά που είδαν. «Τα παιδιά χάρηκαν που ήρθαν εδώ. Γνωρίζουν πολύ καλά την ιστορία της πατρίδας μας αλλά και των παππούδων τους και πάντα ήθελαν να έρθουν», εξηγεί η κ. Sezer.
«Οι γονείς μου περνούσαν πολύ καλά με τους Έλληνες. Όλοι μαζί ζούσαν αρμονικά αλλά ο πόλεμος τους χώρισε με άσχημο τρόπο και καταλήξαμε όλοι πρόσφυγες», αναφέρει ο κ. Vedot Arik. Με τα λόγια αυτά αποδεικνύει ότι οι συγκρούσεις δε γίνονται ανάμεσα στους λαούς αλλά τις κυβερνήσεις. Ο πόλεμος μπορεί να εξυπηρετεί ορισμένα συμφέροντα αλλά αποτελεί πλήγμα για τους απλούς ανθρώπους.
«Οι γονείς μας μιλούσαν πάντα για την Κρήτη και μοιράζονταν μαζί μας τις καλές και τις κακές αναμνήσεις τους», λέει ο κ. Arik. Μαζί με την οικογένειά του περιηγήθηκε στα μέρη όπου μεγάλωσε ο πατέρας του και προσπάθησε να βρει ο,τι έχει απομείνει από την περιουσία του παππού του, αλλά μάταια. «Όλα έχουν χαθεί», αναφωνεί φανερά απογοητευμένος.
Παρόλα αυτά, φεύγει πάντα συγκινημένος από το νησί μας, από όπου κουβαλά τις καλύτερες αναμνήσεις. Το ίδιο ισχύει και για την κ. Sezer, η οποία λέει ότι «περνάμε πάντα πολύ ωραία εδώ. Είναι όλα υπέροχα, τόσο οι άνθρωποι, όσο και το νησί».
Στα Μουδανιά, όπου μένουν σήμερα, βρίσκονται πολλοί Τουρκοκρητικοί. Το αντίστοιχο συμβαίνει στα Ν. Μουδανιά στη Θεσσαλονίκη, όπου έχει ταξιδέψει στο παρελθόν ο κ. Arik.
Όλες αυτές οι επισκέψεις στην Ελλάδα δεν γίνονται μονάχα για να ικανοποιήσει μια προσωπική του ανάγκη. Με αυτό τον τρόπο, αποδίδει ένα φόρο τιμής στους γονείς του. Μέχρι την τελευταία τους στιγμή ένιωθαν τη λαχτάρα να επιστρέψουν και να περπατήσουν για λίγο στον τόπο που μεγάλωσαν αλλά οι συνθήκες δεν τους το επέτρεψαν ποτέ. Σήμερα που το πολιτικό σκηνικό έχει αλλάξει και έχει επέλθει η τάξη και η αρμονία μεταξύ των δύο κρατών πολλοί είναι εκείνοι που δράττονται της ευκαιρίας και έρχονται στην Ελλάδα. Δυστυχώς, όμως τα χρόνια έχουν περάσει και έχουν απομείνει ελάχιστοι από εκείνους που γεννήθηκαν στη χώρα μας και, κάποια στιγμή, αναγκάστηκαν να την αφήσουν πίσω τους.

