Μέσα σε μία εκπληκτική ατμόσφαιρα και με τη βεβαιότητα ότι είναι δυνατόν να διατηρηθεί αυτούσια η κρητική γαστρονομική παράδοση, αυτό που όλοι συνηθίσαμε να λέμε «κρητική κουζίνα», ξεκίνησε το βράδυ της περασμένης Παρασκευής ένας νέος θεσμός για το νησί μας. Ο θεσμός των «Δρόμων της Κρητικής Διατροφής».
Δημοσιογράφοι και μέλη της Ελληνικής Ακαδημίας Γεύσης, που μετείχαν σε αυτή τη «μαγευτική» διαδρομή, ένιωσαν ότι στην Κρήτη η γαστρονομική κουλτούρα, είναι «δεμένη» με την παράδοση και την Ιστορία κάθε τόπου. Και βέβαια, κατάλαβαν τη διαφορά μεταξύ του γνήσιου και του «νοθευμένου», της πραγματικής παραδοσιακής γεύσης και του φερόμενου ως «κρητική διατροφή».
Όλα έγιναν μέσω του προγράμματος «Διατηρώντας την Κρητική Διατροφή» ή «CONCRED», που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, την Περιφέρεια Κρήτης και τους φορείς Ελληνική Ακαδημία Γεύσης (ΕΛΑΓ) (Συντονιστής του Προγράμματος), Οργανισμός Ανάπτυξης Σητείας (Σύμβουλος Διαχείρισης), Ένωση Ξενοδόχων Ηρακλείου, Σύνδεσμος Ξενοδόχων Λασιθίου, Σύλλογος Ξενοδόχων Ρεθύμνου, Σύλλογος Ξενοδόχων Χανίων.
Το πρόγραμμα, έχει ως αντικείμενο την πιστοποίηση των εστιατορίων που προσφέρουν καλή κρητική κουζίνα. Αποτελεί καινοτόμο ενέργεια και υπάγεται στο Περιφερειακό «Πρόγραμμα Καινοτόμων Ενεργειών CRINNO - Κρήτη Καινοτόμος Περιφέρεια».
Σκοπός του προγράμματος είναι να συμβάλει στη διατήρηση του γαστρονομικού χαρακτήρα της κρητικής κουζίνας, τη διατήρηση του υγιεινού χαρακτήρα της και την ανάδειξη της κρητικής κουζίνας σε συγκριτικό πλεονέκτημα και σημαντικό πόρο για την οικονομία του νησιού.
Για να πετύχει τους δύο πρώτους σκοπούς, το πρόγραμμα δημιούργησε, με την συνεργασία ειδικών, μια σειρά κανόνων με βάση τους οποίους ειδικά εκπαιδευμένοι αξιολογητές θα πιστοποιούν τα εστιατόρια.
Για να πετύχει τον τρίτο σκοπό, το πρόγραμμα προβλέπει ότι θα διαφημίσει τα πιστοποιημένα εστιατόρια με κάθε δυνατό τρόπο, ώστε να έχουν επιτυχία στην προσπάθειά τους και να προσελκύσουν και άλλους στο πρόγραμμα.
“Δρόμοι Κρητικής Διατροφής”
Το βράδυ της Παρασκευής, ο πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Γεύσης κ. Παναγιωτόπουλος και όσοι μετέχουν σε αυτή την προσπάθεια, παρουσίασαν το πρόγραμμα. Ταυτόχρονα «εγκαινιάστηκε» και ο πρώτος δρόμος. Θα υπάρξουν και άλλοι «Δρόμοι Κρητικής Διατροφής» και οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ενημερώνονται από την ιστοσελίδα του προγράμματος www.concred.gr .
Η διαδρομή που ακολούθησαν αυτό το Σαββατοκύριακο όσοι μετείχαν στην εκπληκτική πρωτοβουλία, που αποτελεί και μία πρόταση για όσους ενδιαφέρονται για την παράδοση και τη γαστρονομία του τόπου μας, είναι:
- "Κυριακάτικο τραπέζι" στο πιστοποιημένο εστιατόριο "Πίθος".
-Η περιπλάνηση στον χρόνο και το χώρο ξεκινά από την “καρδιά” των αμπελώνων της Κρήτης, με μια ξενάγηση στην μινωική βίλα με τα πατητήρια στο Βαθύπετρο.
-Επίσκεψη στο Μουσικό Εργαστήρι και το Μουσείο μουσικών οργάνων του Ross Daly στο Χουδέτσι.
-Συνάντηση με μέλη γυναικείων συνεταιρισμών που παρασκευάζουν τοπικά προϊόντα. Κέρασμα και γευστική δοκιμή προϊόντων.
-Γεύμα "Ανωγειανή Κοντυλιά" στο πιστοποιημένο εστιατόριο "Μεράστρι" στο Ηράκλειο.
-Αξός: Ορεινό χωριό του Ψηλορείτη που αναφέρεται από τον Όμηρο. Στα περίχωρά του διασώζονται κυκλώπεια τείχη της αρχαίας Οάξου αλλά και πλήθος βυζαντινών εκκλησιών. Ονομαστά είναι τα υφαντά της περιοχής. Το αγρόκτημα "Έναγρον" βρίσκεται μερικά μέτρα από την κοίτη του ποταμού Μυλοπόταμου.
-Καζανέματα - τυροκόμηση. Το καζάνεμα, δηλαδή η παρασκευή τσικουδιάς, είναι η πιο χαρακτηριστική εκδήλωση του Οκτώβρη. Η ευθυμία της τσικουδιάς και οι μεζέδες του καζανιού δίνουν συχνά τον τόνο της ζωής τον Οκτώβρη στο βουνό.
Παράλληλα με το καζάνεμα, θα γίνει τυροκόμηση. Προϊόντα αυτής της τυροκόμησης θα δοκιμάζονται καθώς θα παράγονται.
Κατά την διάρκεια του καζανέματος θα σερβιριστεί τσικουδιά με μεζέδες του καζανιού, όπως: πατάτες οφτές, δροσερικά, τυρί, ελιές, απάκι, κ.λ.π.
Όταν τελειώνει η τυροκόμηση, όσο δοκιμάζεται φρέσκο τυρί και μυζήθρα, θα προετοιμαστούν και θα παρασκευαστούν μπροστά στους συνδαιτυμόνες, μυζηθροπιτάκια, καλιτσούνια, σαρικόπιτες κ.λ.π
- "Φθινόπωρο στ' Αόρι" στο πιστοποιημένο εστιατόριο "Έναγρον".
-Γαράζο , κεφαλοχώρι της επαρχίας Μυλοποτάμου με εντυπωσιακή κεντρική πλατεία. Διασώζεται ο παραδοσιακός οικισμός και αρκετά από τα πέτρινα καλντερίμια του χωριού. Γνωστό για την παραγωγή κίτρων Ελεύθερνα.
-Στην Επισκοπή, ένα χωριό που διατηρεί πλούσια δείγματα της ενετικής του αρχιτεκτονικής, υπάρχουν εντυπωσιακά ερείπια της επισκοπής του Μυλοποτάμου. Η εκκλησία του Αγίου Ιωάννη έχει σταυροειδή αρχιτεκτονική με συμπληρωματικά δωμάτια, ώστε το τελικό εξωτερικό σχήμα της να είναι παραλληλόγραμμο.
-Μαργαρίτες (αγγειοπλάστες). Γραφικό χωριό σε απόσταση μόλις 4χλμ από την Ελεύθερνα, με τυπικά δείγματα κρητικής παραδοσιακής αρχιτεκτονικής. Διεθνές κέντρο κεραμικής με πλήθος εργαστηρίων και καταστημάτων με κεραμικά είδη. Οι κάτοικοί του έχουν φήμη ονομαστών πιθαράδων. Στο κέντρο του χωριού βρίσκεται το καφενείο του Μάνταλου με εκπληκτική θέα, ρακές και ελληνικό καφέ. Το χωριό έχει έντονη πολιτιστική δραστηριότητα με καρναβαλική και θεατρική ομάδα .
-Αρκάδι. Το σημαντικότερο μοναστήρι του Ρεθύμνου. Απέχει 23χλμ. από την πόλη και είναι οικοδομημένο σε κομβικό σημείο συνάντησης τριών επαρχιών: ΡΕΘΥΜΝΟΥ - ΑΜΑΡΙΟΥ - ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ. Ιδρύθηκε τον 14ο αιώνα και αποτέλεσε σπουδαίο επαναστατικό κέντρο στη διάρκεια της Τουρκοκρατίας.
-Άφιξη στο Ρέθυμνο. Ξεκινάμε από το βενετσιάνικο λιμάνι που διατηρεί μέχρι σήμερα την γραφικότητα και την φυσιογνωμία του. Περνάμε από τη LOGGIA το πιο χαρακτηριστικό αναγεννησιακό μνημείο του Ρεθύμνου που απετέλεσε το κεντρικότερο κτίριο της πόλης επί ενετοκρατίας. Συνεχίζουμε τη πορεία μας μπροστά από την κρήνη RIMONDI που ανοικοδομήθηκε το 1626 και διαθέτει πλούσια αρχιτεκτονική και γλυπτική διακόσμηση.
Σταματάμε στην πλατεία Τίτου Πετυχάκη, στου "Όθωνα" για ρακές. Δίπλα ακριβώς βρίσκεται άλλο ένα πιστοποιημένο εστιατόριο, το "Συμπόσιο". Στο δρόμο για το εργαστήρι φύλλου μπακλαβά και κανταϊφιού του 82χρονου Μικρασιάτη Γιώργου Χατζηπαράσχου συναντάμε το τζαμί Νερατζέ που σήμερα χρησιμοποιείται ως Ωδείο. Καταλήγουμε στην "Αυλή" ένα οίκημα του 15ου αιώνα με έντονες βενετσιάνικες επιρροές όπου και θα γευματίσουμε.
Στάση στο πιστοποιημένο εστιατόριο "Όθωνας" για "Ρακές στου Όθωνα", γεύμα "Μπαλάντα των Παιδικών μας Αναμνήσεων" στο πιστοποιημένο εστιατόριο "Αυλή" στο Ρέθυμνο.
Τα πιστοποιημένα εστιατόρια είναι:
-Εστιατόριο « Αυλή»,στο Ρέθυμνο
-Το εστιατόριο του παραδοσιακού κρητικού αρχοντικού [ Villa Arhanes ], στις Άνω Αρχάνες
-Εστιατόριο « El Greco» του ξενοδοχείου Αldemar Royal Mare Village
-Εστιατόριο του αγροκτήματος « Έναγρον», στην Αξό Ρεθύμνου
-Εστιατόριο «Κυριάκος», στο Ηράκλειο
-Εστιατόριο «Μεράστρι», στο Ηράκλειο
- Εστιατόριο «Μπαλκόνι», στη Σητεία
-Εστιατόριο «Μεσοστράτι», στον Μόχλο, Δήμου Σητείας
- Ταβέρνα « Όθωνας», στο Ρέθυμνο
-Ταβέρνα «Πανόραμα», στο Σπήλι Δ. Λάμπης
-Εστιατόριο «Πίθος» του ξενοδοχείου TERRA MARIS, στη Χερσόνησο
-Ταβέρνα «Πιπεριά», στους Πεύκους Λασιθίου (Μακρύ Γιαλός)
-Εστιατόριο του ξενοδοχείου «Sirios Village» στο Δαράτσο Χανίων
-Εστιατόριο «Συμπόσιο», στο Ρέθυμνο
-Εστιατόριο «Τέρψη» του ξενοδοχείου Minos Beach, στον Άγιο Νικόλαο
-Μεζεδοπωλείο «Τα Τρία Πεύκα», στο Ηράκλειο
-Ταβέρνα «Του Χρήστου», στο Ρέθυμνο (περιοχή Γάλλου)
-Ταβέρνα «Χρυσούλα», στο Ρέθυμνο (Αδελιανός Κάμπος)
-Το εστιατόριο «Καφενείο» του ξενοδοχείου St. Nicolas Bay, στον Άγιο Νικόλαο

