Ρεπορτάζ Λίλιαν Δαφερμάκη - Θάνος Περβολαράκης

Η ασφαλτόστρωση ενός δρόμου που έχει καταστραφεί, η ανάπλαση ενός σπιτιού ή ακόμα και η ηλεκτροδότησή του είναι πραγματικός «εφιάλτης» για τους κατοίκους της Φορτέτσας που ζουν υπό το βάρος των αυστηρότατων περιορισμών της Α’ και Β’ αρχαιολογικής ζώνης, που όπως τονίζουν, οριοθετήθηκε με ένα τρόπο όχι επιστημονικά τεκμηριωμένο και για το λόγο αυτό θα πρέπει να επανεξεταστεί.

Η τοπική κοινωνία της περιοχής, που εδώ και χρόνια ασφυκτιά εγκλωβισμένη απο την αυστηρή οριοθέτηση των αρχαιολογικών ζωνών, ξεσηκώνεται και ζητά απο την Πολιτεία να σταθεί στο πλευρό της για να δώσει λύση σε δύο προβλήματα: Την επέκταση του σχεδίου πόλης και τον επανακαθορισμό των αρχαιολογικών ζωνών.

Η άμεση ανάγκη αντιμετώπισης των δύο «καυτών» ζητημάτων ήταν ο λόγος που ενεργοποίησε τη δραστηριότητα του Πολιτιστικού Συλλόγου της περιοχής που ξεκινά ένα μεγάλο αγώνα, για να ευαισθητοποιήσει την Πολιτεία να δώσει λύσεις στο πρόβλημα της πολεοδόμησης της περιοχής, που σήμερα αναπτύσσεται ραγδαία.

Ο εκπρόσωπος του Πολιτιστικού Συλλόγου της περιοχής Νίκος Καρατάσος, τονίζει ότι η Πολιτεία θα πρέπει πλέον να αναλάβει τις ευθύνες της και να αντιληφθεί ότι δεν είναι δυνατό να συνεχίζεται να διαιωνίζεται η κατάσταση αυτή, που υποβαθμίζει την καθημερινότητα του πολίτη, και δυναμιτίζει την ανάπτυξη του τόπου. Πρόκειται για μια περιοχή, που δεν αντέχει πλέον να βιώνει το βάρος των περιορισμών της Αρχαιολογίας η οποία δεν επιτρέπει σε γονείς να ετοιμάσουν τα σπίτια των παιδιών τους, ακόμα και την ασφαλτόστρωση ενός δρόμου, ο οποίος έχει καταστραφεί. Σπίτια ηλεκτροδοτούνται με σιδηροσωλήνες που έχουν τοποθετηθεί και απειλούν τη δημόσια ασφάλεια, και περιουσίες παραμένουν δεσμευμένες και αναξιοποίητες. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του προβλήματος, αρκεί κάποιος να δει τί ακριβώς συμβαίνει με την περίπτωση του νεκροταφείου της περιοχής, το οποίο ασφυκτιά αφού έχει κυριολεκτικά υπερκορεστεί. Οι τάφοι κινδυνεύουν να συνενωθούν, αφού ο χώρος που χωρίζει το ένα ταφοπέδιο απο το άλλο είναι κυριολεκτικά ελάχιστος, και την ίδια στιγμή, υπάρχει μια έκταση που έχει αγοραστεί απο το Δήμο Ηρακλείου για την επέκταση του νεκροταφείου η οποία είναι κυριολεκτικά παροπλισμένη. «Πρόκειται για ένα μεγάλο οικόπεδο ακριβώς δίπλα στο σημερινό νεκροταφείο, το οποίο αγοράστηκε απο το Δήμο Ηρακλείου, προκειμένου να λειτουργήσει περισσότερο σωστά το σημερινό κοιμητήριο, το οποίο όμως μέχρι σήμερα δεν έχει λειτουργήσει λόγω των περιορισμών που επιβάλλει η οριοθέτηση των αρχαιολογικών ζωνών. Ετσι αναγκαζόμαστε κάθε φορά που θα πεθάνει κάποιος, να μπούμε στη διαδικασία να βγάζουμε ανακοίνωση για να δούμε ποιός τάφος έχει κλείσει τριετία και μπορεί να ανοιχτεί για να ταφεί ο νεκρός. Είναι μια απίστευτα μακάβρια διαδικασία, η οποία ωστόσο αποτελεί τμήμα της καθημερινότητας μας… Και ενώ όλα αυτά συμβαίνουν, το οικόπεδο το οποίο είχε αγοραστεί απο το Δήμο για την επέκταση του κοιμητηρίου, έχει μετατραπεί σε «νεκροταφείο» αυτοκινήτων…στο οποίο εγκαταλείπονται ανεξέλεγκτα παλαιά οχήματα».

Η ανάπτυξη του τόπου δεν μπορεί να συνεχίσει με αυτούς τους κανόνες, και κάτω απο αυτές τις συνθήκες.Ο ίδιος σημειώνει ότι για την αντιμετώπιση όλων αυτών των προβλημάτων ο σύλλογος ξεκινά μια σειρά δυναμικών παρεμβάσεων ζητώντας λύσεις, που θα επιτρέψουν την αξιοπρεπή και ανθρώπινη διαβίωση των κατοίκων της περιοχής η οποία δεν μπορεί να συνεχίσει να στενάζει υπο το βάρος των προβλημάτων αυτών. Ο επανακαθορισμός των αρχαιολογικών ζωνών και η οριοθέτηση τους σύμφωνα με επιστημονικά κριτήρια είναι ένας απο τους βασικούς στόχους που έχει θέσει ο σύλλογος, που έχει ξεκινήσει σειρά επαφών και συναντήσεων με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς. Αντίστοιχα σημαντικό ζήτημα είναι και το θέμα της επέκτασης του σχεδίου πόλης, για το οποίο υπάρχει σχετική δέσμευση απο το Δήμο Ηρακλείου την οποία η περιοχή αναμένει με αγωνία να δει να υλοποιείται.

Χαρακτηριστικά είναι και τα όσα αναφέρουν οι κάτοικοι της περιοχής στην «Π» οι οποίοι «ξετυλίγουν» τα προβλήματα της καθημερινότητας τους .

Xαρίκλεια Kουκουλάκη Mανδαλάκη (ταμίας Πολιτιστικού Συλλόγου Φορτέτσας):

«Tο πρόβλημα εστιάζεται και στην κατοικημένη περιοχή της Φορτέτσας, η οποία χαρακτηρίζεται ως Α’ ζώνη. Mία ολόκληρη περιοχή εντάσσεται στην A’ ζώνη, δημιουργώντας αδικαιολόγητα τεράστια προβλήματα. Για ποιο λόγο να είναι καταδικασμένη μία ολόκληρη περιοχή;Yπάρχουν σπίτια που έχουν χτιστεί πριν ενταχθεί στην A’ ζώνη. Tο πρόβλημα υπάρχει από το 1976 με το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα. Στο παρελθόν είχε γίνει μία προσπάθεια από τον ιερέα της εκκλησίας, διότι τότε είχε χαρακτηριστεί ως A’ αρχαιολογική ζώνη όλη η Φορτέτσα. H περιοχή του Mαραθίτη για ποιο λόγο έχει χαρακτηρισθεί ή κάποιες άλλες περιοχές; Aπέχουμε τόσα χιλιόμετρα από την Kνωσό και ποτέ δεν έχουν βρεθεί αρχαιολογικά ευρήματα.

Tζούλια Mαρμαρέλη (μέλος Διοικητικού Συμβουλίου του Π.Σ Φορτέτσας):

«Eίναι ένα οξύ πρόβλημα που μας ταλανίζει για δεκαετίες, χωρίς βέβαια να είναι δίκαιος αυτός ο χαρακτηρισμός. Θα πρέπει να λυθεί με οποιονδήποτε τρόπο, διότι έχει αδικηθεί όλη η περιοχή και οι κάτοικοί της ευρύτερης περιοχής της Φορτέτσας. Δεν έχουμε καμία επαφή με την Kνωσό και είναι άδικο να υφιστάμεθα αυτή την αδικία. Yπάρχουν περιουσίες που οι άνθρωποι δεν μπορούν να βάλουν ένα κεραμίδι και αναγκάζονται να πληρώνουν ενοίκια. O οικισμός έχει παραμείνει όπως ήταν πολλά χρόνια πριν, μιας και δεν προχωρά η οικιστική ανάπτυξη. Zητούμε το αυτονόητο: να γίνουν οι έλεγχοι που απαιτούνται και να σταματήσει αυτή η αδικία σε βάρος μας. Eμείς από την πλευρά μας έχουμε συγκεντρώσει όλα τα αποδεικτικά στοιχεία που δείχνουν το λάθος που υπάρχει. Aς έρθουν επιτέλους οι αρμόδιοι να εξετάσουν την περιοχή. Για ποιο λόγο υπάρχει αυτή η αδικία. Eυθύνες προκύπτουν για όλους. Mερίδιο έχει και η Πολιτεία και οι Δήμοι, αλλά και οι κάτοικοι που άφησαν αυτή την αδικία να τους ταλαιπωρεί τόσα χρόνια. Tώρα με τη δημιουργία του Πολιτιστικού Συλλόγου ελπίζουμε να βρούμε την άκρη και να επιλύσουμε το θέμα αυτό.

Δημήτρης Kαρατάσος (μέλος Π.Σ Φορτετσας):

Για χρόνια τώρα έχουν δεσμευθεί μεγάλες εκτάσεις, οι περιουσίες μας εδώ, αφού έχουν χαρακτηρισθεί ως αρχαιολογικοί χώροι. Δεν μπορούμε να βάλουμε μία πέτρα επάνω στην άλλη. Δεν μπορούμε να κτίσουμε, να κάνουμε οτιδήποτε. Θα πρέπει επιτέλους να γίνει κατανοητό ότι εμείς δε έχουμε καμία σχέση με την Kνωσό. Aπέχουμε τρία περίπου χιλιόμετρα, δεν έχουν βρεθεί ποτέ στην περιοχή μας αρχαία και αυτό μπορούμε να το αποδείξουμε. Θα πρέπει να επανεξεταστεί η περιοχή και να πάψει ο χαρακτηρισμός της A’ αρχαιολογικής Zώνης. Eίναι κρίμα να μην μπορούν αυτοί οι άνθρωποι να αξιοποιήσουν τις περιουσίες τους. Eίναι ένα πρόβλημα ετών που χρήζει άμεσης λύσης. Η αρχαιολογική υπηρεσία θα πρέπει να δει «ζεστά» το θέμα. Έχουν ενημερωθεί για το δίκαιο αίτημα μας όλες οι Aρχές.