Η Σαρακοστή έχει ήδη αρχίσει και εάν ακόμα δεν έχετε ξεκινήσει νηστεία, υπάρχουν πολλοί λόγοι για να το κάνετε από σήμερα.

Εκτός από τους θρησκευτικούς λόγους και την προετοιμασία της ψυχής πριν την Αγία Κοινωνία, υπάρχουν και πολλοί ιατρικοί, που συμβάλλουν στην αποτοξίνωση του οργανισμού και στη μείωση των ουσιών που τον επιβαρύνουν.

Για τα οφέλη της νηστείας μίλησε στην “Π” ο καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής και Διατροφής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης κ. Αντώνης Καφάτος.

Η νηστεία που ορίζει η Ορθόδοξη Εκκλησία σύμφωνα με τον καθηγητή Κοινωνικής Ιατρικής και Διατροφής κ. Αντώνη Καφάτο είναι “σοφά φτιαγμένη” και διαφέρει ριζικά από αυτές που επιβάλλουν οι θρησκείες της Ανατολής. Η αποκλειστική φυτοφαγία σε συνδυασμό με το χαμηλό βιωτικό επίπεδο των Ανατολικών χωρών μειώνει το μέσο όρο ζωής (50 έτη) ενώ μπορεί να οδηγήσει και σε θάνατο. Μια σοβαρή πάθηση που απειλεί τους αυστηρά φυτοφάγους είναι η μεγαλοβλαστική αναιμία, διότι η έλλειψη κατανάλωσης ζωικών προϊόντων δεν βοηθά στην απορρόφηση του σιδήρου.

Αντιθέτως, η νηστεία της ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, η οποία ορίζει την περιοδική φυτοφαγία και την αποχή από τρόφιμα ζωικής προέλευσης (γαλακτοκομικά - αυγά - κρέας), δεν αποτελεί μόνο αναπόσπαστο μέρος της θρησκευτικής μας παράδοσης, αλλά δίνει μια καλή ευκαιρία στην υγεία μας, η οποία ταλαιπωρείται από την κακή διατροφή και τις υπερβολές.

ΠΕΙΣΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ Ν’ ΑΡΧΙΣΕΤΕ ΝΗΣΤΕΙΑ

Η κακή διατροφή αποδεικνύεται περίτρανα απο το γεγονός ότι το 60% των Ελλήνων αντιμετωπίζουν προβλήματα παχυσαρκίας, τόνισε ο κ. Καφάτος. Η νηστεία είναι μια καλή ευκαιρία για να χάσουμε βάρος και να ελέγξουμε την χοληστερόλη μας και όχι μόνο. Η κατανάλωση θαλασσινών, περιορίζει την εμφάνιση εμφραγμάτων και εγκεφαλικών. Η έλλειψη των τροφίμων ζωικής προέλευσης από τη διατροφή, σημαίνει μείωση του προσλαμβανόμενου λίπους και βασικά του κορεσμένου λίπους, το οποίο είναι και το πιο επιβαρυντικό.

Η νηστεία μπορεί να ρίξει κατά πολλές μονάδες τις τιμές της χοληστερίνης και των τριγλυκεριδίων, ιδιαίτερα σ’ αυτούς που οι τιμές τους υπερβαίνουν τις φυσιολογικες.

Η μείωση της χοληστερίνης μπορεί να φτάσει ακόμα και τα 40-50 mg εάν ακολουθηθεί σωστά η νηστεία για όλη την περίοδο της Σαρακοστής. Η μείωση της αρτηριακής πίεσης μπορεί επίσης να ενταχθεί στα οφέλη της νηστείας. Τα φρούτα, τα λαχανικά, τα όσπρια και τα δημητριακα, που αποτελούν τρόφιμα που καταναλώνονται σε μεγαλύτερη ποσότητα και συχνότητα κατά την περίοδο της νηστείας, είναι τρόφιμα πλούσια σε κάλιο.

Η νηστεία μπορεί να βοηθήσει επίσης και στη μείωση και τον έλεγχο του σωματικού βάρους. Η εγκράτεια, η οποία αποτελεί και τη βασική έννοια της νηστείας σε συνδυασμό με τη μειωμένη πρόσληψη διατροφικού λίπους, μπορεί να βοηθήσει ακόμα και στην απώλεια μερικών περιττών κιλών.

Τα οφέλη της νηστείας αποδεικνύονται και από τις δύο έρευνες που πραγματοποίησε το Τμήμα Κοινωνικής Ιατρικής και Διατροφής.

Σύμφωνα με τον κ. Καφάτο, συστηματικά παρακολουθήθηκαν 120 πολίτες. Οι 60 από αυτούς ακολούθησαν αυστηρή νηστεία 180-200 ημέρες το χρόνο. Οι υπόλοιποι 60 δεν είχαν συγκεκριμένο πρόγραμμα διατροφής. Οι διαφορές μεταξύ των δύο ομάδων ήταν αισθητές και τα αποτελέσματα εντυπωσιακά. Στους ανθρώπους που νήστευαν παρατηρήθηκε μείωση της χοληστερόλης και ελάττωση του βάρους.

Ερευνα πραγματοποιήθηκε και σε 850 άτομα, που “υποτίθεται” ότι νήστευαν και βρέθηκε ότι είχαν αυξημένη χοληστερόλη. Σύμφωνα με τον καθηγητή Κοινωνικής Ιατρικής και Διατροφής, ύστερα από εμπεριστατωμένη έρευνα διαπιστώθηκε ότι η συγκεκριμένη ομάδα νήστευε μόνο 2-3 ημέρες πριν κοινωνήσει. Τις υπόλοιπες ημέρες κατανάλωναν υπερβολικές ποσότητες τροφίμων. Ωστόσο, έστω και η ολιγοήμερη αποχή από τα προϊόντα ζωικής προέλευσης, μπορεί να αποτελέσει μια πολύ ισορροπημένη διατροφή στην οποία λαμβάνονται όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά. Βασική προϋπόθεση βέβαια είναι να μην γίνονται καταχρήσεις τις ημέρες πριν τη νηστεία.

ΟΧΙ ΣΤΙΣ ΥΠΕΡΒΟΛΕΣ

Τίποτα δεν είναι καλο εάν είναι υπερβολικό, τόνισε ο κ. Καφάτος. Ο οργανισμός ημερησίως κατά τη διάρκεια της νηστείας, χρειάζεται σε ποσοστό 50-60% όσπρια και δημητριακά, 30% ελαιόλαδο, το υπόλοιπο ποσοστό πρωτεΐνες, 4-5 φρούτα και 400 γρ. λαχανικά ημερησίως.

Η κατανάλωση υπερβολικών ποσοτήτων κρέατος έχει όπως προαναφέρθηκε αρκετά μειονεκτήματα και σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, όπως αύξηση της αποβολής του ασβεστίου, πρόβλημα στα νεφρά κ.α.

Σύμφωνα με τον κ. Καφάτο “η νηστεία είναι το φάρμακο” για αρκετές παθήσεις. Η περιοδική αποχή από ορισμένες τροφές ενδείκνυται και για τους εφηβους. Για τα παιδιά όμως συνιστάται αποχή μόνο από το κρέας.

ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

Η “σωστή” νηστεία, έχει τις αρχές της ισορροπημένης διατροφής, ισορροπία - ποικιλία και το μέτρο.

Η ισορροπία αφορά τη λήψη θρεπτικών συστατικών. Απαραίτητη είναι η κατανάλωση τροφών που παρέχουν τις απαραίτητες πρωτεΐνες, όπως όσπρια και θαλασσινά. Η ποικιλία υπάρχει αφού αρκετές λόγω της γαστρονομικής μας παράδοσης προσφέρουν απεριόριστες επιλογές σε τρόφιμα και φαγητά.

Το μέτρο δεν μπορεί να λείπει από τη νηστεία. Υπάρχουν νηστίσιμα τρόφιμα τα οποια είναι ιδιαίτερα πλούσια σε λιπίδια και πρέπει να καταναλώνονται με προσοχή, όπως για παράδειγμα η ταραμοσαλάτα, οι πίτες, οι ξηροί καρποί και ο χαλβάς. Εγκράτεια απαιτεί και η κατανάλωση θαλασσινών.

200 ΗΜΕΡΕΣ ΝΗΣΤΕΙΑΣ

Η ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία έχει σχεδόν 200 ημέρες νηστείας από τις 365 του έτους. Οι διατεταγμένες νηστείες που ορίζει η Εκκλησία είναι η Σαρακοστή, η Μεγάλη Εβδομάδα, η νηστεία των Χριστουγέννων, η νηστεία του Δεκαπενταύγουστου και κάθε Τετάρτη και Παρασκευή.

Υπάρχουν επίσης και συγκεκριμένες ημέρες, όπως η 5η Ιανουαρίου, η παραμονή των Θεοφανείων, η 29η Αυγούστου και η 14η Αυγούστου.