Της Άννας Κωνσταντουλάκη

Η οικονομική κρίση δεν έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό την ηγεία των Κρητικών, με εξαίρεση τις αυτοκτονίες που θα μπορούσαν να είναι λιγότερες, εάν υπήρχε ένα οργανωμένο δίκτυο πρόληψης.

Αυτό επεσήμανε μιλώντας στην “Π” ο καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης Τάσος Φιλαλήθης, ο οποίος συμμετείχε στο Πανελλήνιο Συνέδριο του φόρουμ δημόσιας υγείας που πραγματοποιήθηκε στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Σύμφωνα με τον καθηγητή, το αρκετά καλό επίπεδο της υγείας των κατοίκων της Κρήτης οφείλεται μεταξύ άλλων στους ισχυρούς κοινωνικούς δεσμούς όπως είναι εκείνος της οικογένειας, που λειτουργεί υποστηρικτικά για τους ανθρώπους.

Αναφέρει ακόμη ότι τα σημάδια της οικονομικής κρίσης είναι πολύ εντονότερα σε άλλες περιοχές της Ελλάδας και λιγότερο στο νησί μας, ενώ σχολίασε ότι σε γενικές γραμμές οι δείκτες υγείας βρίσκονται σε καλά επίπεδα.

Όσον αφορά όμως στις αυτοκτονίες καθώς τα ποσοστά εδώ είναι αυξημένα, είπε: “Με σωστή παρέμβαση πολλές από αυτές θα είχαν αποφευχθεί αλλά χρειάζεται ένα οργανωμένο δίκτυο πρόληψης που δεν υπάρχει”.

Ο κ. Φιλαλήθης τόνισε ότι η σωστή διατροφή, η διακοπή του καπνίσματος, η άσκηση, είναι εξαιρετικά σημαντικά για την υγεία μας. Είπε ακόμη ότι παρά τα προβλήματα και τις ελλείψεις που υπάρχουν στις δημόσιες δομές υγείας, ο κόσμος έχει πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας.

Στο συνέδριο τονίστηκε η αύξηση των κινδύνων για την δημόσια υγεία λόγω της οικονομικής και κοινωνικής κρίσης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο Συνέδριο, το Κοινωνικο-Οικονομικό Επίπεδο (ΚΟΕ) αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τα χρόνια και τα λοιμώδη νοσήματα, ενώ, όπως έγινε γνωστό, η οικονομική κρίση συνδέεται με την αύξηση των δεικτών θνησιμότητας, κυρίως από καρδιαγγειακά, νοσήματα, λοιμώξεις του αναπνευστικού, χρόνια ηπατοπάθεια, αυτοκτονίες και δολοφονίες.

Επίσης, αυξημένη εμφανίζεται και η βρεφική θνησιμότητα.

Ειδικότερα, παρατηρείται αύξηση των παραγόντων κινδύνου (υπέρταση, καθιστική ζωή, παχυσαρκία) στις ομάδες του πληθυσμού με χαμηλό ΚΟΕ.

Σε ό,τι αφορά τα καρδιαγγειακά νοσήματα, άνδρες και γυναίκες χαμηλού ΚΟΕ έχουν 170% και 233%, αντιστοίχως, μεγαλύτερη 10ετή επίπτωση καρδιαγγειακής νόσου, σε σύγκριση με άτομα μεσαίου και υψηλού εισοδήματος. Αντίστοιχα, η 10ετής επίπτωση υπέρτασης, διαβήτη και δυσλιπιδαιμίας εμφανίζει παρόμοια χαρακτηριστικά ανά ΚΟΕ.

Σε ό,τι αφορά τους εφήβους, υπάρχει άμεση σχέση της χρήσης ουσιών (κάπνισμα, αλκοόλ, κάνναβη) με την οικονομική βλάβη της οικογένειας κατά την περίοδο της κρίσης. Δηλαδή, η πιθανότητα χρήσης αυξάνεται ανάλογα με τη σοβαρότητα των επιπτώσεων της κρίσης στο οικογενειακό εισόδημα.

Επίσης, το 2014 το 4,7% του γενικού πληθυσμού δήλωσε κατάθλιψη, ποσοστό αυξημένο κατά 80,8% σε σχέση με το ποσοστό του 2009. Με παρόμοιο τρόπο καθρεπτίζονται οι επιπτώσεις στην υγεία από τις ανισότητες στην ποιότητα του δομημένου περιβάλλοντος, φαινόμενο που παρατηρείται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Σύμφωνα με τον καθηγητή κ. Φιλαλήθη, «απαιτείται η ένωση δυνάμεων και η συνεργασία, προκειμένου να δημιουργηθούν οι μηχανισμοί, έτσι ώστε η πολιτική της δημόσιας υγείας να βασίζεται σε επιστημονικά τεκμήρια».

Ο κ. Φιλαλήθης επεσήμανε ως μείζονος σημασίας την «έναρξη δημοσίου διαλόγου για τα ζητήματα δημόσιας υγείας για ένα καλύτερο μέλλον».