Της Ιωάννας Τάγαρη*
Η επίσκεψη υψηλόβαθμης κινεζικής αντιπροσωπείας στην Κρήτη υπό την ηγεσία του κου Liu Yunshan αναδεικνύει ένα πολύ σημαντικό θέμα για τη χώρα μας: Ποιος έρχεται να δώσει χέρι βοηθείας στην Ελλάδα; Και πώς εμείς χειριζόμαστε αυτή τη βοήθεια;
Η χώρα μας σίγουρα χρειάζεται επενδύσεις και η Κίνα αποτελεί μία παγκόσμια δύναμη, που μόνο καλό μπορεί να φέρει στη χώρα μας.
Είμαστε υπέρ όσων είναι διατεθειμένοι να συντελέσουν στην ανάπτυξη της οικονομίας μας -με το αντίστοιχο βέβαια αντίτιμο.
Το αντίτιμο για αυτή τη συνεργασία είναι πολύ-επίπεδο:
Το ένα είναι το οικονομικό. Πώς και με τι όρους θα γίνει η συμφωνία. Θα υπάρξει μία win-win κατάσταση για τη χώρα μας;
Ή τα οφέλη θα αποδειχτούν μικρότερα της ζημίας;
Όπως αποδεικνύεται και με τη Σαντορίνη, γκρουπ Κινέζων με καλή οικονομική επιφάνεια καταφτάνουν σε όσα διεθνή αεροδρόμια βρίσκονται σε ελληνικά νησιά.
Οπότε πιθανόν το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλλι θα προσφέρει οικονομικά οφέλη στην Κρήτη. Η εισχώρηση Κινέζων τουριστών θα ωφελήσει την εγχώρια κρητική τουριστική οικονομία και θα ανεβάσει το prestige του νησιού ως «ακριβού προορισμού».
Πολύ ορθά λοιπόν η κυβέρνηση μας ανοίγει διαύλους επικοινωνίας με την κινεζική πλευρά.
Υπάρχει ωστόσο μία μαύρη τρύπα στη σημερινή Κίνα που επηρεάζει όλες εμάς τις ελεύθερες χώρες. Και που χρειάζεται μεγάλη προσοχή. Οι απολυταρχικές μέθοδοι που χρησιμοποιούν οι Κινέζοι αξιωματούχοι στο εσωτερικό της Κίνας (απόλυτος έλεγχος των ΜΜΕ, αυθαίρετη φυλάκιση όσων χαρακτηριστούν «εχθροί της κυβέρνησης», βίαιη αφαίρεση οργάνων από κρατουμένους συνείδησης) δεν κρατιούνται μόνο για τους κινέζους πολίτες. Επεκτείνονται και εκτός κινεζικής επικράτειας. Και η χώρα μας δεν μπορεί παρά να αντιμετωπίσει στο μέλλον την πίεση του Κουμμουνιστικού Καθεστώτος Κίνας.
Το 2006 στη Ν. Υόρκη, καλλιτέχνες από την Κίνα δημιούργησαν έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό που είχε στόχο την αναβίωση 5000 χρόνων κινεζικού πολιτισμού. Αποτελεί περιοδεύοντα θίασο με παραστάσεις εξαιρετικών κριτικών (ΝΥ Times, Broadway Reviews, Daily News) σε όλες τις ηπείρους ( Αμερική, Ευρώπη, Ασία και Αυστραλία). Σε περισσότερες από 10 χώρες της Ευρώπης (Γερμανία, Γαλλία, Βέλγιο, Σουηδία, Τσεχία, Ιταλία) η κινεζική πρεσβεία με έγγραφο απαίτησε τη διακοπή των παραστάσεων του θιάσου. Καμία χώρα της Ευρώπης δεν το δέχτηκε. Η απάντηση των αντίστοιχων πρεσβειών των χωρών ήταν αρνητική και αντίστοιχη του ονόματός τους: «έχουμε δημοκρατία. Άρα δεν δεχόμαστε καμία παρέμβαση στο εσωτερικό μας».
Ωστόσο στην Ελλάδα του 2010 , η παράσταση του θιάσου διακόπηκε βίαια και χωρίς καμία αιτιολογία. Το θέατρο αρνήθηκε να επιστρέψει τα χρήματα για την προεξόφληση και επίσημη αιτιολογία για την ακύρωση δεν υπήρξε. Μυστικότητα, φόβος και απαξίωση.
Η νοοτροπία του ραγιά γραικού Greece μας ακολουθεί. Ποιος νομίζει ότι εξακολουθούμε να έχουμε σουλτάνο ως ηγέτη μας; Ή ότι πρέπει να «σκύβουμε το κεφάλι» μπροστά στα «οικονομικά συμφέροντα;». Το ηρωικό ΌΧΙ που είπαμε στους Ιταλούς τότε δεν αφορούσε ακριβώς αυτό; Ότι όσο ισχυροί κι αν είστε, εμείς θα διατηρήσουμε την πίστη μας στη δημοκρατία, κι όχι στον φασισμό-ολοκληρωτισμό. Τώρα που η κρίση βαθαίνει όπως και τότε στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, το ηθικό μας πλεονέκτημα εξακολουθεί να είναι αυτό: ΝΑΙ στο κουράγιο. ΟΧΙ στην άρνηση της συνείδησής μας για οικονομικούς λόγους.
Οι πρόγονοί μας, τους οποίους όλοι σεβόμαστε, είναι από τον Σωκράτη και τον Σοφοκλή έως και τον Κολοκοτρώνη. Όλοι μίλησαν για την αρετή. Και το πώς το «κλέος» είναι πιο σημαντικό από τα πλούτη. Που στη δημοτική «κλέος» είναι το φιλότιμο. Με την έννοια της «αγάπης για τιμή». Οι Κινέζοι έχουν ένα ρητό: «κάτω από το δέρμα ενός Έλληνα υπάρχει ένας Κινέζος. Και κάτω από το δέρμα ενός Κινέζου υπάρχει ένας Έλληνας». Αυτό δηλώνει την αδελφική σχέση των δύο πολιτισμών. Ο Λάο Τζι, ο Κομφούκιος και ο Σωκράτης ακόμη και σήμερα επηρεάζουν την ανθρωπότητα με την εξύμνηση της αρετής και του ηθικού αναστήματος που ένας άνδρας οφείλει να έχει ώστε να πετύχει σπουδαία δημόσια αξιώματα, να φέρει ευδαιμονία στην χώρα του και να πεθάνει «μακάριος» για το έργο του.
Και Έλληνες και Κινέζοι πιστεύουμε ότι η αρετή εξυψώνει τον άνθρωπο, κι όχι τα πλούτη ή η φήμη. Πολλά έχουν αλλάξει από τότε και για τους δύο μας. Ωστόσο εμείς μπορούμε να μείνουμε σταθεροί.
Στις αρχές και στη συνείδησή μας.
* Η Ιωάννα Τάγαρη είναι απόφοιτος Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης
