Δεκάδες χιλιάδες υποστηρικτές των κομμάτων της συμπολίτευσης και της αντιπολίτευσης στην Τουρκία διαδήλωσαν μαζί υπέρ της δημοκρατίας στην Κωνσταντινούπολη, οκτώ μέρες μετά την απόπειρα πραξικοπήματος κι ενώ συνεχίζονται οι μαζικές διώξεις από την τουρκική κυβέρνηση.
Mε σύνθημα «Ούτε πραξικόπημα, ούτε δικτατορία» χιλιάδες Τούρκοι συγκεντρώθηκαν στην πλατεία Ταξσίμ στην Κωνσταντινούπολη για να καταγγείλουν τους πραξικοπηματίες της 15ης Ιουλίου, αλλά επίσης για να εκφράσουν την ανησυχία τους για την απάντηση της τουρκικής ηγεσίας στην αποτυχημένη απόπειρα με τα εκτεταμένα πογκρόμ κατά του στρατού, της δικαιοσύνης, της εκπαίδευσης και των μέσων ενημέρωσης.
Παράλληλα με την καταγγελία του πραξικοπήματος όμως, πολλοί ήταν αυτοί που εξέφραζαν την ανησυχία τους μετά την κήρυξη της κατάστασης έκτακτης ανάγκης και την αντίθεσή τους στον πρόεδρο Ερντογάν: «Η εξουσία στο λαό», «Η Τουρκία είναι και θα παραμείνει λαϊκή».
Σε μια σπάνια κίνηση, φιλοκυβερνητικά τηλεοπτικά δίκτυα μετέδωσαν απευθείας την ομιλία του Κεμάλ Κιλιντσάρογλου, επικεφαλής του αντιπολιτευόμενου Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος. «Σήμερα είναι μια μέρα που πρέπει να ενωθούμε και να αντιταχθούμε στα πραξικοπήματα και τα δικτατορικά καθεστώτα» είπε στην κατάμεστη πλατεία Ταξίμ.
Μαζί με τις κόκκινες τουρκικές σημαίες που κατέκλυσαν την κεντρική πλατεία στης Κωνσταντινούπολης, οι διαδηλωτές ύψωσαν και φωτογραφίες του Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, του πατέρα της τουρκικής δημοκρατίας.
«Υπερασπιζόμαστε τον ρεπουμπλικανισμό και τη δημοκρατία», «Η κυριαρχία ανήκει στον λαό χωρίς όρους», «Όχι στο πραξικόπημα, ναι στη δημοκρατία», έγραφαν τα πλακάτ των διαδηλωτών.
Όπως σχολιάζει το Reuters, ο Ερντογάν πιθανότατα θα προσπαθήσει να εκμεταλλευτεί την υψηλή προσέλευση στη συγκέντρωση για να ανακτήσει τον πλήρη έλεγχο της χώρας, η οποία είναι μέλος του NATO και σημαντικός εταίρος των ΗΠΑ στη μάχη κατά του Ισλαμικού Κράτους.
Ο Τούρκος πρόεδρος, ο οποίος κινδύνευσε να συλληφθεί και ενδεχομένως να δολοφονηθεί από τους στρατιωτικούς πραξικοπηματίες, κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, κάτι που του επιτρέπει να υπογράφει νόμους που δεν έχουν περάσει από το Κοινοβούλιο.
Δυτικές κυβερνήσεις και επικριτές του καθεστώτος καταγγέλλουν ωστόσο τον Ερντογάν για εκκαθάριση του Δημοσίου και του στρατού από τους αντιφρονούντες.
Αυστηρό μήνυμα πως οι στρατιώτες που ενεπλάκησαν στην αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία θα βρεθούν αντιμέτωποι με τις σοβαρότερες των ποινών έστειλε την Κυριακή ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού, στρατηγός Χουλουσί Ακάρ, τονίζοντας ότι προκάλεσαν «μεγάλο κακό» στη χώρα.
Ξυλοδαρμοί και βιασμοί
«Αξιόπιστα στοιχεία» για βασανισμούς κρατουμένων στην Τουρκία μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος ανακοίνωσε ότι διαθέτει η Διεθνής Αμνηστία.
«Οι πληροφορίες για ξυλοδαρμούς και βιασμούς κατά την κράτηση είναι εξαιρετικά ανησυχητικές, ιδιαίτερα δεδομένου του μεγάλου αριθμού των κρατουμένων» δηλώνει ο διευθυντής της Διεθνούς Αμνηστίας για την Ευρώπη Τζον Νταλχούιζεν.
«Η τουρκική αστυνομία στην Άγκυρα και την Κωνσταντινούπολη κρατεί ανθρώπους σε επώδυνες στάσεις για χρονικές περιόδους που μπορεί να φτάσουν και στις 48 ώρες» αναφέρει η κυβερνητική οργάνωση.
Καταγγέλλει επίσης στέρηση τροφής, νερού και φαρμάκων, εξύβριση, απειλές, ξυλοδαρμούς και βιασμούς.
Ακόμα, η οργάνωση αναφέρει ότι ορισμένοι κρατούμενοι δεν έχουν πρόσβαση σε δικηγόρο, δεν μπορούν να επικοινωνήσουν με τις οικογένειές τους και δεν είναι επαρκώς ενημερωμένοι για τις κατηγορίες που τους αφορούν.
Δύο δικηγόροι της Άγκυρας έχουν καταγγείλει στη Διεθνή Αμνηστία ότι αξιωματικοί του στρατού έχουν «βιαστεί με κλομπ» από την αστυνομία.
Η οργάνωση ζητεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων να επισκεφθεί επειγόντως την Τουρκία για «να εποπτεύσει τις συνθήκες κράτησης».
Οι καταγγελίες διαψεύστηκαν πάντως από ανώτατο τούρκο αξιωματούχο. «Η ιδέα σύμφωνα με την οποία η Τουρκία, χώρα που επιδιώκει να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν σέβεται τον νόμο, είναι παράλογη» είπε.
«Αρνούμαστε κατηγορηματικά αυτούς τους ισχυρισμούς και ενθαρρύνουμε τις οργανώσεις υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων να δώσουν αντικειμενικές αναφορές», πρόσθεσε ο αξιωματούχος.
Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό Μπιναλί Γιλντιρίμ, περισσότερα από 13.000 άτομα τέθηκαν υπό κράτηση μετά τα γεγονότα της 15ης και 16ης Ιουλίου, ανάμεσά τους 3.718 στρατιώτες και 123 στρατηγοί.
Κρατούν ανιψιό του Γκιουλέν
Οι τουρκικές αρχές κρατούν τον ανιψιό του Φετουλάχ Γκιουλέν, τον οποίο η Αγκυρα κατηγορεί ότι ενορχήστρωσε το αποτυχημένο πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου, μετέδωσε το πρακτορείο ειδήσεων Anadolu.
Ο Μοχάμεντ Σαΐτ Γκιουλέν συνελήφθη και κρατείται στο Ερζερούμ και θα μεταφερθεί στην Αγκυρα για ανάκριση. Σύμφωνα με το πρακτορείο Anadolu, είναι πιθανόν να του απαγγελθούν κατηγορίες για συμμετοχή σε τρομοκρατική οργάνωση.
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατηγορεί τον Φετουλάχ Γκιουλέν ότι έχει οικοδομήσει «κράτος εν κράτει» και ότι συνωμοτεί για να ανατρέψει την τουρκική κυβέρνηση, κατηγορίες που αρνείται ο 75χρονος ιεροκήρυκας που ζει αυτοεξόριστος στις Ηνωμένες Πολιτείες.
