Της Λίλιαν Δαφερμάκη

Μία ώρα κράτησε η συνάντηση που είχε χθες ο υπουργός Πολιτισμού Αρ. Μπαλτάς η γενική γραμματέα του υπουργείου κ. Μ. Βλαζάκη, ο δήμαρχος Ηρακλείου Βασ. Λαμπρινός και ο αντιδήμαρχος Γ.Αναστασάκης, στη διάρκεια της οποίας συμφώνησαν να ανανεώσουν το ραντεβού τους στο υπουργείο, αυτή τη φορά όμως και με τη συμμετοχή της τοπικής Αρχαιολογίας, προκειμένου να αναζητήσουν χρυσή τομή στο μείζον θέμα που έχει ανακύψει με την απομάκρυνση όλων των αθλητικών δραστηριοτήτων από τα ενετικά τείχη και την κατεδάφιση κτισμάτων της Βίγλας.

Ο δήμαρχος Ηρακλείου εμφανίστηκε ικανοποιημένος μετά το τέλος της συνάντησης την οποία χαρακτήρισε εποικοδομητική, καθώς είχε το χρόνο, όπως είπε, να εξηγήσει επαρκώς στον κ.Μπαλτά και το υπουργικό στέλεχος για την εμπλοκή που έχει ανακύψει με την τοπική Αρχαιολογία που αξιώνει τον εξοστρακισμό όλων των αθλητικών δραστηριοτήτων από τα ενετικά τείχη, αλλά και την κατεδάφιση κτισμάτων της Βίγλας.

Η πλευρά του Δήμου εξήγησε ότι η πρόταση που έχει καταθέσει για το σχέδιο χρήσεων της ενετικής οχύρωσης έγινε σε στενή συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηρακλείου και μάλιστα μετά από αυτοψία σε κάθε σημείο των τειχών. Ωστόσο η Εφορεία την τελευταία στιγμή διαφοροποιήθηκε σε κρίσιμα ζητήματα, χωρίς με κανένα τρόπο να δικαιολογεί την αλλαγή της στάσης της.

Εκείνο που συμφωνήθηκε στο πλαίσιο της σύσκεψης είναι ότι τις επόμενες μέρες ο Δήμος Ηρακλείου θα στείλει ένα υπόμνημα στο οποίο θα περιγράφει αναλυτικά την επιχειρηματολογία του για τα σημεία διαφωνίας με τη θέση της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, όπως αυτή κατατέθηκε στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ).

Ωστόσο όπως ανακοινώθηκε πριν οδηγηθεί στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (Κ.Α.Σ.) η συζήτηση του μαστερ πλαν αξιοποίησης των ενετικών τειχών, θα γίνει μια νέα σύσκεψη στο υπουργείο στην οποία εκτός από την πλευρά του Δημου Ηρακλείου θα συμμετέχει και η Προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ηρακλείου κ. Βάσω Συθιακάκη. Η πλευρά του Δήμου Ηρακλείου επενδύει στη νέα αυτή συνάντηση καθώς όπως εκτιμά μπορεί να δώσει προοπτική και διέξοδο σττην εμπλοκή που έχει ανακύψει μετά την ανακοίνωση των θέσεων της Αρχαιολογίας για το μάστερ πλαν του Δήμου Ηρακλείου.

Όπως είναι γνωστό, η τοπική αρχαιολογία εκτός από το ξήλωμα των αθλητικών σωματείων, βάζει βέτο και για όλα τα τραπεζοκαθίσματα της παραλιακής για τα οποία ζητά να απομακρυνθούν. Χαρακτηριστικά αναφέρει ότι “ πέραν του υφιστάμενου αδειοδοτημένου δημοτικού́ κτιρί́ου και του χώρου κάτω από το στέγαστρο του Ο.Λ.Η. η Εφορεία εισηγείται την απαγό́ρευση ανά́πτυξης τραπεζοκαθισμά́των κατά́ μήκος των πεζοδρομίων ό́λου του υπό́λοιπου παραλιακού μετώπου βό́ρεια της λεωφό́ρου Σοφοκλή́ Βενιζέ́λου, καθώς η χρήση αφενός δεν συνάδει με το μνημεί́ο και αφετέρου θα αποκό́ψει την ελεύθερη περιή́γηση κατά μήκος των τειχώ́ν”.

Ωστόσο αυτό που προκαλεί αίσθηση είναι ότι η τοπική Αρχαιολογία εισηγείται μέχρι και την κατεδάφιση του λιμενικού περίπτερου το οποίο έχει χαρακτηριστεί ως διατηρητέο κτίσμα. 


Στην εισήγηση της η Εφορεία ξεκαθαρίζει ότι δεν συναινεί με την επαναλειτουργία του λιμενικού περιπτέρου ως χώρου «αναψυχής» τονίζοντας μεταξύ άλλων ότι δεν εξυπηρετεί πλέον καμιά αναγκαιότητα, μετά την κατασκευή του δημοτικού αναψυκτηρίου ακριβώς απέναντι. Η εισήγηση αναφέρεται με απαξιωτικό τρόπο στο κτίριο χαρακτηρίζοντας ευτελή την κατασκευή του και σημειώνοντας ότι ποτέ δεν έπρεπε να έχει ανακηρυχθεί διατηρητέο.

Συγκεκριμένα τονίζει: “Θεωρούμε ότι το κτίσμα, το οποίο κατασκευάστηκε εντελώς αυθαίρετα πάνω στην οχύρωση, δεν έπρεπε ποτέ να έχει χαρακτηριστεί ως διατηρητέο, και προτείνουμε τον αποχαρακτηρισμό και την κατεδάφισή του δεδομένου ότι α) η κατασκευή του είναι ευτελής και για την αποκατάστασή του (ειδικά του προβόλου του που επικρέμεται των τειχών) απαιτούνται εργασίες στατικής ενίσχυσης που θα προξενήσουν περαιτέρω βλάβες στο ήδη ετοιμόρροπο τείχος πάνω στο οποίο εδράζεται, β) οποιαδήποτε χρήση και αν λάβει (εστιατόριο, νυχτερινό κέντρο, ή ό,τι άλλο σχετίζεται με «αναψυχή») αυτή θα είναι επιβλαβής για το υποκείμενο αρχαίο μνημείο, όπως υπήρξε και μέχρι σήμερα γ) η θέση του παρεμποδίζει την εκτέλεση εργασιών αποκατάστασης και ανάδειξης του παράκτιου τείχους καθώς και την ολοκλήρωση της περιπατητικής διαδρομής που έχει διαμορφωθεί από την πλατεία 18 Άγγλων ώς το Δέρματά και δ) δεν εξυπηρετεί πλέον καμιά αναγκαιότητα, μετά την κατασκευή του δημοτικού αναψυκτηρίου ακριβώς απέναντι".

Με την εισήγηση της τοπικής Αρχαιολογίας εγείρονται ζητήματα και σε σχέση με το κτίριο του 6ου ΓΓΗ που βρίσκεται στον προμαχώνα Σαμπιονάρα για το οποίο στο παρελθόν είχε καταθέσει πρόταση κατεδάφισης επικαλούμενη γεωτεχνική μελέτη, που διαπιστώνει τη στατική ανεπάρκειά του λόγω και της ύπαρξης υπόγειων υδάτων. Ωστόσο επειδή η εισήγηση της δεν έγινε δεκτή σε κεντρικό επίπεδο από το υπουργείο καθώς εγκρίθηκε διατήρηση και η στατική ενίσχυση του κτιρίου η τοπική εφορεία θεωρεί ότι το κτήριο μπορεί να διατηρηθεί υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα επιβαρύνει περαιτέρω τη στατική επάρκεια του προμαχώνα και θα ληφθούν άμεσα μέτρα για την αποκατάσταση του προμαχώνα ώστε να μην κινδυνεύσουν οι μαθητές σε περίπτωση κατάρρευσης. Για το σκοπό αυτό ζητά από το Δήμο Ηρακλείου να προσκομίσει επικαιροποιημένη μελέτη που να τεκμηριώνει εδαφοτεχνικά την ασφάλεια του κτιρίου και του προμαχώνα.