Της Μαλβίνας Σφίγγα - Δακτυλά

Ανοιξη! Ομορφη εποχή! Μάης μήνας, η φύση μοσχοβολά, τα σπίτια των Αλατσάτων κάτασπρα, οι αυλόγυροί τους πεντακάθαροι, μοσχομυρίζουν οι λεμονανθοί, οι πασχαλιές ανθισμένες, τα κρινάκια, οι μαντήδες, οι πανσέδες, οι μενεξέδες, οι μαργαρίτες μοσχοβολούν.
Μ. Εβδομάδα! Περιμένουν με κατάνυξη το Αγιο Πάσχα!
Την ανάσταση του Κυρίου!
Ο ήλιος άρχισε σιγά σιγά να γέρνει, ώρα ν’ ανηφορίσουμε. Εξω από τ’ Αλάτσατα, στο ύψωμα, πάνω από τα δεκατρία γιοφυράκια και αφού περάσαμε τους Αγιους Αποστόλους, δεσπόζει επιβλητικά το μοναστήρι του Άι Νικόλα, κτισμένο το 1862 με πρωτοβουλία του Αλατσατιανού Αγάπιου αλλά και με οικονομική ενίσχυση όλων των κατοίκων.
Οι μοναχές από Αλάτσατα λίγες από τις γύρω περιοχές της Ερυθραίας. Μια ζωντανή κυψέλη και τι δεν δημούργησαν, κιλίμια, χαλιά, δισάκια, εργόχειρα, όμως η μεγάλη τους αγάπη η ζωγραφική και η αγιογραφία.
Μ. Πέμπτη. Η καμπάνα καλεί τους πιστούς ν’ ανάψουν το κερί τους. Με ιδιαίτερη κατάνυξη ακούγονται τα Δώδεκα Ευαγγέλια και “Σήμερον κρεμάται επί ξύλου”.
Ο πολύς κόσμος φεύγει. Οι κοπέλες αρχίζουν το στόλισμα του Επιταφίου. Τα παλικάρια από νωρίς έχουν φέρει τα λουλούδια, όλοι βοηθούν ψάλλοντας σιγά σιγά ύμνους, δεν καταλαβαίνουν πώς περνά η ώρα. Ο Επιτάφιος έχει στολιστεί, τον καμαρώνουν.
Στο κελί της ηγουμένης τούς περιμένει ένα ζεστό τσάι λίγα λόγια και μετά...
Οι καλόγριες κάθονται σε χαμηλά σκαμνιά μπροστά στα πόδια του Εσταυρωμένου και γύρω από τον Επιτάφιο οι κοπέλες με μωβ ρούχα ψάλλουν το μοιρολόι της Παναγιάς.

Τώρα ν’ Αγια Σαρακοστή
τώρα ν’ Αγιες ημέρες
όπου σημαίνουν οι εκκλησιές
και ψέλνουν οι παπάδες.

Και λεν’ τ’ Αγιος Θεός
και τ’ Αγιο Κύριε Ελέησον
κι όποιος το λέει σώνεται
κι όποιος τ’ ακούει αγιάζει

Κι όποιος το καλοφιγηριστεί
παράδεισο θα πάει
παράδεισο και λειτουργιά
μεσ’ άγιο μοναστήρι

Καθότανε η Παναγιά
μόνη και μοναχή της
βλέπει αστραπή
ακούει βροντές
και ταραχές μεγάλες

Βγαίνει στην πόρτα της να δει
στη γειτονιά να μάθει
βλέπει τον ουρανό θαμπό
και τ’ άστρα βουρκωμένα

Και το φεγγάρι το λαμπρό
στο αίμα βουτηγμένο
βλέπει το Γιάννη κι έρχεται
δαρμένος και κλαμένος

Αη Γιάννη Πρόδρομε
και βαφτιστή του γιου μου
τ’ έχεις και έρχεσαι δαρμένος
και κλαμένος;

Μήτε καρδιά μου το κρατά
να σου το μολογήσω.
Το δάσκαλό μου πιάσανε
οι άνομοι Εβραίοι

Σαν κλέφτη τον επιάσανε
σαν τον φονιά τον πάνε.
Η Παναγιά σαν τ’ άκουσε
έπεσε μισοπεθαμένη.

Κρύο νερό της ρίχνανε
τρία κανάτια μόσχο
και τέσσερα ροδόσταγμα
ώσπου να συνεφέρει

Απάνω που συνέφερε
τούτο το λόγο λέει
πάμε να τον έβρωμε
πριν να τονε σταυρώσουν

Ας έρθει η Μάρθα κι η Μαριά
και του Λαζάρου η μάνα
και του Προδρόμου η αδελφή
οι τέσσερις αντάμα

και παίρνουν το στρατί στρατί
στρατί το μονοπάτι
οι στράτες δάκρυα γέμιζαν
κι οι λίμνες μοιρολόγια
και το στρατί τις έβγαλε
μπρος στου Πιλάτου την πόρτα
βλέπει το γιο της

... Σήμερα εμείς ας αφήσομε
τη σκέψη μας να βρεθεί με ηρεμία, αγάπη, για λίγο εκεί... Νοερά!

Ο Θεός έχει αναπαύσει όλες τις ψυχές που έζησαν στο μοναστήρι του Αη Νικόλαο των Αλατσάτων. Η καμπάνα δεν χτυπά, τα καντήλια δεν ανάβουν, τα λουλούδια δεν μοσχοβολούν, το μοιρολόγι δεν ακούγεται.

Η θύμηση όμως για τα ιερά χώματα των πατρίδων είναι θυμίαμα.

Στην αιώνια μνήμη τους!