“Αρχή σοφίας ονομάτων επίσκεψις”. Τούτος ο απλός και σοφός λόγος θέλει να πει πως ο άνθρωπος αρχίζει να γίνεται σοφός από τη στιγμή που αρχίζει να συνειδητοποιεί το νόημα και τη σημασία των λέξεων που χρησιμοποιεί. Η γλώσσα είναι που δίνει τη μορφή, την ύλη με την οποία γίνεται κατα-νοητή η ιδέα, το περιεχόμενο το οποίο το συλλαμβάνει και το γεννά το πνεύμα!
Η μ ο ρ φ ή λοιπον είναι το σώμα των όντων και το π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν ο η ψυχή τους.
Να το θαύμα της ελληνικής γλώσσας! Της πιο άρτιας, της πιο σαφούς, της πιο οικονομικής, της πιο καθαρής, της πιο εκφραστικής γλώσσας που μιλήθηκε ποτέ πάνω στη Γη!
Eίμαστε φυσικοί κληρονόμοι αυτού του ανεκτίμητου θησαυρού! Είμαστε όμως άξιοι και να τον χρησιμοποιούμε σωστά;
Δε φιλοδοξώ να σου παραστήσω το δάσκαλο, φίλε αναγνώστη, αλλά μια δασκαλίστικη διάθεση και νοοτροπία δε γίνεται να εξαλειφθεί εντελώς από το λόγο μου-είτε γραφτό είτε προφορικό - αφού κοντά 40 χρόνια έχω την τιμή και τη χαρά να διδάσκω την ελληνική γλώσσα στην πόλη μας!Θέλω μόνο να βοηθήσω να γίνει εμφανής η διαφορά που υπάρχει ανάμεσα σε κάποιες έννοιες που θεωρούνται ταυτόσημες ή συνώνυμες και μας ταλαιπωρούν θολώνοντας τη σκέψη και δυσχεραίνοντας το διάλογο!
Για παράδειγμα παίρνω το ζευγάρι “ομοιότητα - ισότητα”. Δύο πολύ συχνά χρησιμοπούμενοι όροι που η σύγχυσή τους -πότε ακούσια και πότε σκόπιμη!- προκαλεί προβλήματα!
Την ισότητα ισχυριζόταν πως υπηρετούσε ο Προκρούστης όταν ξάπλωνε τα θύματά του στο γνωστό κρεβάτι του,τις διαστάσεις του οποίου είχε ο ίδιος καθορίσει, ενώ το αποτέλεσμα ήταν η επιβολή μιας πλήρους και απόλυτης και αξιοθρήνητης αθλιότητας αφου μετέτρεπε τους ανθρώπους σε θλιβερά πλάσματα -ανδράποδα! Ένας πανηλίθιος δούλος είναι άχρηστος! Ένας έξυπνος δούλος είναι επικίνδυνος! 'Ολοι λοιπόν απλώς ηλίθιοι! Ηλίθιοι αλλά ...ίσοι! Μέσα σ’ αυτήτην ομοιμορφία-αμορφία το έργο του άρχοντα -του φασίστα άρχοντα!- είναι απολύτως ακίνδυνο και ιδιαίτερα αποδοτικό!
Πριν κάμποσες μέρες πέρασα μπροστά από το σχολείο που υπηρετούσα πριν συνταξιοδοτηθώ.
Έξω, στο δρόμο,είδα πρώην συναδέλφους μου να καπνίζουν λες και ήταν... (ας μην εκφράσω την παρομοίωση!) ενώ μέσα στον αύλειο χώρο,μαθητές-μαθήτριες για να κυριολεκτώ!- ντουμάνιαζαν αρειμανίως για να διωξουν τα σεκλέτια και τα ντέρτια της μαθητικής ζωής αδιαφορώντας για την εικόνα που παρουσίαζαν στους επίσης αδιάφορους περαστικούς. Ο νόμος λέει απαγορεύει το κάπνισμα και στον 60ντάχρονο καθηγητή και στον 16χρονο μαθητή, το ίδιο! Έχουμε ισότητα και δημοκρατία!
Κύριοι νομοθέτες, μήπως πρέπει να επανεξεταστούν και να επαναπροσδιοριστουν κάποιοι όροι για να μπουν επιτέλους τα πράγματα στη θέση τους;
Άν η ζωή είναι ένας αγώνας δρόμου, η ισότητα απαιτεί την ευθυγράμμιση των δρομέων στον ίδιο τόπο και χρόνο, στην αφετηρία και όχι την ταυτόχρονη και μαζική άφιξή τους στο τέρμα! Αυτό δεν είναι αγώνας δρόμου! Είναι μετακόμιση! Είναι μαζική μεταφορά ή μάλλον μεταφορά μάζας!
Η ισότητα είναι η ίση μεταχείριση,η αντιμετώπιση, από το νόμο, κάποιου με τον ίδιο τρόπο που αντιμετωπίζονται και οι άλλοι σ’ όλους τους τομείς της δημόσιας ζωής. Η δημιουργία και παροχή ισοδύναμων ευκαιριών για εξέλιξη και ανάπτυξη σε όλους. Η ισότητα είναι ποιοτική έννοια και προϋποθέτει εξατομικευμένη αντιμετώπιση,διαφορετική μεταχείριση,δικαιώματα ανάλογα με τις υποχρεώσεις, και εντοπίζεται όχι μόνο εκεί που ο κακός τιμωρείται και ο καλός επιβραβεύεται-εδώ που τα λέμε θα ειμαστε ικανοποιημένοι έστω και μόνο μ’ αυτό!- αλλά εκεί που ο καλός ανταμείβεται βέβαια, αλλά ο καλύτερος ανταμείβεται περισσότερο! Στην ποικιλία,στην ιδιαιτερότηταστη διαβάθμιση έχεις περισσότερες πιθανότητες να συναντήσεις την Ισότητα,την Ελευθερία ,τη Δικαιοσύνη! Χωρίς τις προϋποθέσεις αυτές, η ισότητα γίνεται ομοιότητα - που είναι η γελοιογραφία της! - χυδαία πολτοποίηση,επικίνδυνη απώλεια του προσώπου! Και η συμβίωση; Από κοινωνία προσώπων καταντά αγέλη ζώων ή-ακόμα χειρότερο!- σωρός πραγμάτων!
Προφανώς λοιπόν είμαστε ζηλωτές της Ισότητας και φανατικοί πολέμιοι του πιο επικίνδυνου εχθρού της που δεν είναι άλλος από τη μετατροπή της ανθρώπινης κοινωνίας σε ...πολτό!
Θα επιχειρήσω κι άλλες τέτοιες διευκρινίσεις για να μην μπερδεύουμε τόσο εύκολα και τόσο συχνά το λύμα με το λήμμα, τη νομιμότητα με τη Δικαιοσύνη,το έπος με το πέος, το Σοσιαλισμό με την ..Ελιά ή τον...μπατεσκυλιαλεστισμό με τη Δημοκρατία!
* Ο Χρήστος Ν. Καραγιάννης είναι φιλόλογος
