Της Ειρήνης Βασιλάκη *

Τις τελευταίες ημέρες επικρατεί ανησυχία ανάμεσα στους αγρότες αναφορικά με το ζήτημα των κατασχέσεων των αγροτικών επιδοτήσεων. Γεγονός είναι ότι δεν υπάρχουν μέχρι τώρα νέες σχετικές ρυθμίσεις. Ο Υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος επανέλαβε τα μέχρι τώρα ισχύοντα απαντώντας σε ερώτηση βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας. Η νομική κατάσταση έχει ως εξής:

Ο Προϊστάμενος της ΔΟΥ έχει υποχρέωση να επιδιώξει την είσπραξη των ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο λαμβάνοντας όλα τα προβλεπόμενα μέτρα κατά των οφειλετών. Υφίσταται όμως ακατάσχετο σε πιστωτικά ιδρύματα σε έναν και μοναδικό ατομικό ή κοινό λογαριασμό μέχρι τα χίλια διακόσια πενήντα (1.250) ευρώ μηνιαίως για κάθε φυσικό πρόσωπο και σε ένα μόνο πιστωτικό ίδρυμα.

Δεν κατάσχονται ούτε από το Δημόσιο ούτε από τρίτους οι προκαταβολές και οι ενδιάμεσες πληρωμές των δικαιούχων για την υλοποίηση των πράξεων που συγχρηματοδοτούνται από τα Επιχειρησιακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ, το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Αλιείας και το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης. Αντίθετα, οι τελικές πληρωμές των ανωτέρω δικαιούχων, μετά την ολοκλήρωση του έργου, είναι δυνατόν να κατασχεθούν.

Αντίστοιχα δεν κατάσχονται επιδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή χρηματικές ενισχύσεις που αποσκοπούν στο να πραγματοποιήσει ο αγρότης στο μέλλον ενέργεια για συγκεκριμένη επένδυση ή συγκεκριμένο έργο ή αποτέλεσμα (π.χ. να διαμορφώσει νέα καλλιέργεια). Το ίδιο ισχύει και για τις ενδιάμεσες καταβολές που αποσκοπούν στη διατήρηση ή συνέχιση κάποιου κοινοτικού προγράμματος. Ο λόγος είναι ότι η στέρησή τους με κατάσχεση ή συμψηφισμό θα οδηγούσε σε αδυναμία εκτέλεσης του συγκεκριμένου κοινοτικού προγράμματος και σε άρνηση περαιτέρω χρηματοδότησης ή σε ενδεχόμενη αναζήτηση των ενδιάμεσων καταβολών.

Εάν όμως η επιδότηση καταβάλλεται στο πλαίσιο κάποιου κοινοτικού προγράμματος για να καλυφθούν δαπάνες ή απώλεια εισοδήματος από ενέργεια του αγρότη που έχει ήδη πραγματοποιηθεί (π.χ. λόγω παύσης συγκεκριμένης καλλιέργειας) η κατάσχεση της συγκεκριμένη επιδότησης είναι επιτρεπτή.

Σε κάθε περίπτωση, όταν επιβάλλονται από το Δημόσιο κατασχέσεις σε τραπεζικές καταθέσεις εις χείρας πιστωτικών ιδρυμάτων ως τρίτων, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και ποσά κοινοτικών επιδοτήσεων, οι τράπεζες που γνωρίζουν την προέλευση της κατάθεσης και το είδος των ενισχύσεων, οφείλουν να εξετάζουν κάθε φορά, αν συντρέχει δυνατότητα κατάσχεσης ή όχι.

* Η Ειρήνη Βασιλάκη είναι δικηγόρος, υφηγήτρια Πανεπιστημίου Göttingen