Εικοσιεπτά παραμύθια από 18 αφηγητές καταγράφει στο νέο του βιβλίο ο αεικίνητος παραμυθάς της Κρήτης και συνεργάτης της “Π” Αριστοφάνης Χουρδάκης.
Ο βραβευμένος από την Ακαδημία Αθηνών συγγραφέας και συνεργάτης της “Π”, καταπιάνεται με την “πλούσια” σε υλικό επαρχία Μαλεβιζίου.
Στα κρητικά λαϊκά παραμύθια - “Παραμύθια επαρχίας Μαλεβιζίου”, όπως τιτλοφορείται το νέο του βιβλίο, οι αφηγήσεις προέρχονται από τα Ανω και Κάτω Καλέσα, τις Ανω και Κάτω Ασίτες, τον Μάραθο, τις Γωνιές, τις Δαφνές, τον Κρουσώνα και τα Σταυράκια.
Οπως εξηγεί ο κ. Χουρδάκης, οι επαρχίες Πεδιάδος και Μαλεβυζίου ξεχωρίζουν για τον πλούτο των παραμυθιών τους.
Τα χωριά της Πεδιάδας λειτουργούσαν ως κλειστές κοινωνίες και τα χωριά δεν είχαν κανένα κοινό παραμύθι μεταξύ τους.
Το Μαλεβιζι ήταν όμως, όπως τονίζει, μια ανοικτή κοινωνία για δύο λόγους:
“Πρώτον συνορεύει με την πόλη του Ηρακλείου και στο Ηράκλειο εκείνη την εποχή υπήρχαν τα καφέ αμάν που τα περισσότερα είχαν και από έναν παραμυθά να διασκεδάζει τους μπέηδες και τους καπετάνιους χριστιανούς. Είχε και το λιμάνι που μπαινόβγαιναν εμπορικά καράβια από τα κοντινά νησιά με πολλούς παραμυθάδες ναυτικούς.
Αλλά στην πόλη του Ηρακλείου κατέβαιναν καθημειρνά οι Μαλεβιζιώτες και έφερναν τη γεωργική τους παραγωγή και συνέχεια άκουαν καινούργια παραμύθια που τα έφερναν στα χωριά τους. Ετσι υπήρχε ένα πάρε - δώσε όλο το χρόνο με την πόλη και τα παραμύθια της.
Ένας δεύτερος σπουδαίος λόγος ήταν ότι στο Μαλεβίζι χτυπούσε η καρδιά των αμπελώνων της Κρήτης τον περασμένο αιώνα. Στα σκάμματα, αλλά και την εποχή του τρύγου, γινόταν η μεγαλύτερη διακίνηση παραμυθιών στην Κρήτη. Η μεγαλύτερη ανταλλαγή παραμυθιών από όλες τις κοντινές επαρχίες. Ακόμη κι από τη Σητεία, τη Γεράπετρο, το Οροπέδιο Λασιθίου και το Αμάρι. Ίσως κι από τα Σφακιά. Περισσότερο στον τρύγο, γιατί βοηθούσε κι ο καιρός.
Υπήρχαν κάτι ηλικιωμένες γυναίκες που τρυγούσαν και όλη τη μέρα δε σταματούσε η γλώσσα τους.
Έλεγαν, έλεγαν, έλεγαν. Και τι δεν έλεγαν. Μαντινάδες, τραγουδάκια, ιστορίες, αλλά κυρίως παραμύθια, να περνά η ώρα, να ξεχνούν την κούραση και την πυρά του καλοκαιριάτικου ήλιου.
Στα σκάμματα πάλι, την άνοιξη, λίγοι πήγαιναν τα βράδια στα καφενεία. Αλλοι από κούραση και άλλοι για να αποφύγουν το έξοδο του καφέ. Ήταν όλοι τους φτωχοί μεροκαματιάρηδες, που λαχταρούσαν να δουν στην τσέπη τους μια δραχμή. Εκάθιζαν, λοιπόν, στα σπίτια που είχαν τις στρωματιές τους και αποσπέριζαν. Έλεγαν ιστορίες και παραμύθια, ίσαμε να τους πάρει ο ύπνος.
Όλα αυτά τα παραμύθια που υπήρχαν στα χωριά του Μαλεβιζίου τον περασμένο αιώνα, δεν υπάρχουν σήμερα, αφού δεν υπήρξε πρόνοια να καταγραφούν. Οι νέοι γέρασαν, οι γέροντες πέθαναν και πήραν μαζί τους και τα παραμύθια που ήξεραν”.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα “Λαϊκά Παραμύθια του Μαλεβιζίου” είναι το 21ο βιβλίο του κ. Χουρδάκη.
Ο συγγραφέας
Ο Αριστοφάνης Χουρδάκης γεννήθηκε στην Αγία Παρασκευή Πεδιάδας Ηρακλείου το 1932. Τελείωσε το Γυμνάσιο Καστελλίου και την Παιδαγωγική Ακαδημία Ηρακλείου. Αφού διορίστηκε δάσκαλος, φοίτησε για δύο χρόνια στη Μετεκπαίδευση των Δασκάλων στο Πανεπιστήμιο Αθηνών (1961-1963). Υπηρέτησε σε πολλά χωριά της Κρήτης και στα Πρότυπα Δημοτικά Σχολεία της Παιδαγωγικής Ακαδημίας Ηρακλείου, ως δάσκαλος και ως διευθυντής απ’ όπου και συνταξιοδοτήθηκε. Παράλληλα με το εκπαιδευτικό του έργο, ασχολήθηκε με την παράδοση. Δύο λαογραφικές του συλλογές τιμήθηκαν με έπαινο από την Ακαδημία Αθηνών (1966 και 1972). Το 2013 τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών (1966 και 1972). Το 2013 τιμήθηκε από την Ακαδημία των Αθηνών για τη συνολική του προσφορά στην κρητική παράδοση. Το 2015 τιμήθηκε από το Δήμο Αθηναίων και από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Κρητικών Σωματείων “για την προσφορά του στη διάσωση των θησαυρών της προφορικής μας λογοτεχνίας”.
Σήμερα εξακολουθεί να ασχολείται με το κρητικό παραμύθι, τα ανέκδοτα και τα δημοτικά τραγούδια της Κρήτης.
