Ο μήνας ξεκινάει με τον μεγαλύτερο σταρ του πλανήτη, σε μία από τις καλύτερες περιπέτειες των τελευταίων χρόνων.



ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ ΑΠΟΣΤΟΛΗ: ΜΥΣΤΙΚΟ ΕΘΝΟΣ

MISSION: IMPOSSIBLE- ROGUE NATION

Σκην.: Κρίστοφερ Μακουάρι

Πρωτ.: Τομ Κρουζ, Σάιμον Πεγκ, Τζέρεμι Ρένερ, Ρεμπέκα Φέργκιουσον, Βινγκ Ρέιμς, Άλεκ Μπώλντουιν, Σων Χάρις.

Ο αμερικανός μυστικός πράκτορας Ίθαν Χαντ και η ομάδα του από την Impossible Missions Force (IMF), αναζητούν την τρομοκρατική οργάνωση με την ονομασία Συνδικάτο, η οποία ευθύνεται για πολύνεκρες επιθέσεις σε όλο τον κόσμο και, μεταξύ άλλων, σχεδιάζει να εξολοθρεύσει όλα τα μέλη της IMF.

Πέμπτη προσθήκη στην κινηματογραφική σειρά κατασκοπικών περιπετειών, μετά από τα «Επικίνδυνη αποστολή» («Mission: Impossible», Μπράιαν Ντε Πάλμα, 1996), «Επικίνδυνη αποστολή 2» («Mission: Impossible II», Τζον Γου, 2000), «Επικίνδυνη αποστολή 3» («Mission: Impossible III», Τζέι Τζέι Έιμπραμς, 2006) και «Επικίνδυνη αποστολή: πρωτόκολλο Φάντασμα» («Mission: Impossible- Ghost Protocol», Μπραντ Μπερντ, 2011). Φυσικά, οι ταινίες είναι εμπνευσμένες από την ομώνυμη αμερικανική τηλεοπτική σειρά, την οποία δημιούργησε ο Μπρους Γκέλερ και προβαλλόταν από το 1966 ως το 1973 στο δίκτυο CBS και από το 1988 ως το 1990 στο ABC.

Το φιλμ σηματοδοτεί επίσης την τέταρτη συνεργασία ανάμεσα στον Κρουζ και τον Μακουάρι, ο οποίος έγραψε τα «Επιχείρηση Βαλκυρία» («Valkyrie», Μπράιαν Σίνγκερ, 2008), «Στα όρια του αύριο» («Edge of tomorrow», Νταγκ Λάιμαν, 2014) και «Jack Reacher» (2012), στο οποίο επίσης σκηνοθέτησε για πρώτη φορά τον ηθοποιό.

Ίσως έχω ξαναπεί, ότι οι ταινίες δράσης είναι το αγαπημένο μου κινηματογραφικό είδος, και, μετά τον Μποντ, τα «Mission: Impossible» η αγαπημένη μου σειρά μέσα σ’ αυτό. Έχοντας απόλυτη επίγνωση του σκοπού τον οποίο υπηρετούν, διακρίνονται από σφιχτές αφηγήσεις, φρενήρη ρυθμό και θεαματικές σκηνές, οι οποίες τα τελευταία χρόνια διακρίνονται όλο και πιο πολύ από την εξωφρενικότητα, την επικινδυνότητα, αλλά και την αληθοφάνειά τους. Οι «Αποστολές» ξέρουν ότι βρίσκονται εδώ για να βάλουν τον θεατή σ’ ένα κινηματογραφικό ρόλερ-κόστερ, και το καταφέρνουν κάθε φορά, με σημαντικότερη δημιουργική δύναμη τον παραγωγό και πρωταγωνιστή τους, τον 53χρονο Τομ Κρουζ, ο οποίος κρατάει την καλλιτεχνική κι εμπορική τύχη της σειράς σφιχτά στα χέρια του, επιλέγοντας έναν διαφορετικό σκηνοθέτη για κάθε επεισόδιο και ρίχνοντας τον εαυτό του στην πρώτη γραμμή της δημιουργικής διαδικασίας, αναλαμβάνοντας να εκτελέσει ο ίδιος μερικά από τα θεαματικότερα σταντ στην ιστορία του κινηματογράφου, ώστε να εξασφαλίσει την όσο το δυνατό μεγαλύτερη πειστικότητά τους.

Έτσι, αφού στη διάρκεια της προηγούμενης ταινίας αναρριχήθηκε στο Burj Khalifa, εδώ τον βρίσκουμε κρεμασμένο στο πλάι ενός τεράστιου ιπτάμενου Airbus A400M Atlas, μόλις στη σκηνή πριν τους τίτλους αρχής, η οποία αποτελεί βεβαίως την πιο θεαματική της ταινίας, δημιουργώντας μια ελαφριά δομική ανισότητα στην πλοκή, αφού τίποτα απ’ όσα ακολουθούν δεν την ξεπερνούν σε τόλμη και υπερβολή.

Τουλάχιστον όμως την πλησιάζουν, αφού η δεύτερη θεαματικότερη σεκάνς της ταινίας, εκτυλίσσεται στο Μαρόκο και περιλαμβάνει μια μακρά καταδίωξη με οχήματα της BMW, μία Μ3 και εφτά μηχανές S 1000 RR, που συντελούν σε μία από τις εντονότερες σκηνές καταδίωξης με μοτοσικλέτες που έχουν γυριστεί ποτέ. Ο μοντέρ Έντι Χάμιλτον αξιοποιεί στο έπακρο τις επιλογές που του προσφέρουν οι πολλαπλές γωνίες λήψης από κάθε δυνατό σημείο, πίσω, μπροστά, πάνω και κάτω από τις μηχανές, αποδίδοντας με καταιγιστική αμεσότητα και σαφή προσανατολισμό την ιλιγγιώδη ταχύτητα και τον κίνδυνο του κυνηγητού.

Όμως, όσο σφιχτά μονταρισμένη είναι η καταδίωξη στο Μαρόκο, τόσο άνευρες βρήκα αρκετές από τις υπόλοιπες σκηνές που προσφέρονται για τη δημιουργία αγωνίας. Είναι η εντύπωσή μου, ότι οι υποψήφιοι εκτελεστές στην όπερα, η κατάδυση στον υποβρύχιο σέρβερ και η βόμβα πάνω στον Μπέντζι, είναι σκηνές που στήνονται πιο χαλαρά απ’ ό,τι απαιτούν τα διακυβεύματά τους. Για να είμαι ξεκάθαρος, δεν εννοώ ότι το μοντάζ σ’ αυτές τις στιγμές μένει αδρανές. Απλώς, για μια σειρά που μας έχει δώσει σκηνές αγωνίας όπως η διείσδυση στο αρχηγείο της CIA στην πρώτη ταινία, εδώ τα κοψίματα μοιάζουν απλώς ν’ αποδίδουν διεκπεραιωτικά την ένταση αντί να χτίζουν μεθοδικά την αγωνία της κάθε περίστασης. Συγκεκριμένα, χάρη σ’ εκείνη τη σκηνή παράνομης εισόδου στο Λάνγκλεϊ στην ταινία του Ντε Πάλμα, έκτοτε η διείσδυση σε κτήριο υψίστης ασφαλείας αποτελεί χαρακτηριστικό μοτίβο της σειράς. Όπως και στην ταινία του 1996, εδώ η σκηνή στον σέρβερ στήνεται με παράλληλη δράση, αλλά δε διαθέτει την ίδια αγωνία, παρότι εκτελείται με συναρπαστική αληθοφάνεια, χάρη στον ευφάνταστο σχεδιασμό παραγωγής του Τζέιμς Μπίσελ και στην επιμονή του Κρουζ να βρίσκεται ο ίδιος κάτω από το νερό κρατώντας την αναπνοή του για μεγάλα διαστήματα.

Επιπλέον, νομίζω ότι η εσωτερική συνέπεια της μάχης στην όπερα δεν είναι όσο προσεγμένη θα μπορούσε, αφού οι τεχνικοί αντιλαμβάνονται το ατύχημα που προκαλεί ο Μπέντζι και κάνει το σταγκόνι ν’ ανέβει απότομα, αλλά δεν τους βλέπουμε να το διορθώνουν, ενώ λίγο αργότερα αυτό έχει κατέβει ανεξήγητα. Επίσης, το μοντάζ αφήνει αναξιοποίητο το στενό πλάτος του σταγκονιού, πάνω στο οποίο εκτυλίσσεται η σωματική μάχη, μειώνοντας τον κίνδυνο που περιέχει η συγκεκριμένη σκηνή.

Σε γενικές γραμμές πάντως, η ζωηρή πολυχρωμία και ο συνολικότερος ενθουσιώδης τόνος του τέταρτου φιλμ, αντικαθίσταται από μια γήινη παλέτα κι ένα πιο μυστηριώδες, ‘νουάρ’ ύφος, που υπογραμμίζεται συνεχώς με την απειλητική μουσική του Τζο Κρέμερ και κορυφώνεται στο ομιχλώδες Λονδίνο, με μια αίσθηση από το «Ο τρίτος άνθρωπος» («The third man», Κάρολ Ριντ, 1949). Το σενάριο του Μακουάρι, αφενός διασφαλίζει τη συνοχή ανάμεσα στα επεισόδια της σειράς, με αναφορές στις προηγούμενες ταινίες: το Συνδικάτο αναφέρεται ήδη στο τέλος της τέταρτης ταινίας, ο Χάνλεϊ στην αρχική του κατάθεση αναφέρεται στα γεγονότα του πρώτου και του τέταρτου φιλμ, ενώ το κλειδί για τις χειροπέδες που δίνει η Ίλζα στον Ίθαν είναι δεμένο σ’ ένα μπρελόκ λαγοπόδαρου- αναφορά στο ομώνυμο MacGuffin του τρίτου φιλμ. Αφετέρου, η πλοκή ενσωματώνει δάνεια από άλλους τίτλους του είδους, μερικοί μόνο από τους οποίους είναι η ταινία του Ριντ που προαναφέρθηκε, η σκηνή στην όπερα που παραπέμπει στο «Ο άνθρωπος που ήξερε πολλά» («The man who knew too much», Άλφρεντ Χίτσκοκ, 1956), ο τρόπος με τον οποίο ο Λέιν σκοτώνει τον μπράβο του μπροστά στην Ίλζα που θυμίζει το παρόμοιο περιστατικό στο «Από τη Ρωσία με αγάπη» («From Russia with love», Τέρενς Γιανγκ, 1963), η εκούσια ανατροπή της μηχανής από τον Ίθαν για να μην σκοτώσει την Ίλζα που έρχεται από το «Casino Royale» (Μάρτιν Κάμπελ, 2006) και βεβαίως το όνομα της Ίλζας, που σε συνδυασμό με την Καζαμπλάνκα ως επιλεγμένη τοποθεσία, αποτίνουν φόρο τιμής στην ομώνυμη κλασική «Casablanca» (Μάικλ Κερτίζ, 1942).

Ίσως κάποιους ξενίσει το γεγονός ότι η ταινία όσο προχωράει αδυνατεί σε θέαμα, με την τελευταία πράξη πιο αδύναμη απ’ όλες. Όμως θα μπορούσε να πει κανείς ότι ενώ για τα πρώτα 2/3 της πλοκής ο Ίθαν χρησιμοποιεί το σώμα του, στο τελευταίο μέρος αξιοποιεί την ευφυία του, μπλεγμένος σ’ ένα παιχνίδι μυαλού με τον Λέιν.

Η Φέργκιουσον διαθέτει όλη την απαιτούμενη γοητεία και μαχητικότητα, επιδεικνύοντας μάλιστα τη δική της χαρακτηριστική λαβή, με την ολόσωμη περιστροφή του σώματός της πάνω σ’ εκείνο των αντιπάλων της. Ο Χάρις βρίσκεται ανάμεσα στους καλύτερους κακούς της σειράς, η υπόλοιπη ομάδα ανταποκρίνεται επάξια στη φήμη της, με διασκεδαστικότερο τον Πεγκ, και ο Κρουζ αποδεικνύει γι’ ακόμα μια φορά με την πεποίθηση και την αφοσίωσή του, ότι είναι ο μεγαλύτερος σταρ του πλανήτη, οδηγώντας το φιλμ σε παγκόσμιες εισπράξεις άνω των 500 εκατομμυρίων δολαρίων μέχρι στιγμής, που ώθησαν την Paramount να ξεκινήσει ήδη την προετοιμασία για την έκτη ταινία.