Υπογράφηκε η συμφωνία και εισάγεται σύντομα στην Βουλή για ψήφιση, με την Aριστερή Πλατφόρμα να αρνείται να συγκατανεύσει ή έστω να δείξει ανοχή και να δώσει την ψήφο της. Βέβαια θέλω να πω κατ’ αρχάς ότι πάντοτε, όταν άκουγα τους συνομιλητές μου να κάνουν λόγο για “συνιστώσες” του ΣΥΡΙΖΑ εξέφραζα την αντίθεσή μου. Η χρήση του όρου “συνιστώσα” προϋποθέτει, αντέτεινα, την ύπαρξη συνισταμένης και μια κοινή συνισταμένη στον ΣΥΡΙΖΑ δεν υπήρξε ποτέ.
Η εκλογική νίκη του Ιανουαρίου και η άνοδος του κόμματος αυτού στην εξουσία δεν άργησε να αποδείξει με τον πιο δραματικό με τον πιο δραματικό τρόπο ότι είχαμε δίκιο όσοι υποστηρίζαμε την άποψη αυτή. Και ιδού βρισκόμαστε μπροστά σε τραγελαφικές καταστάσεις: Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Γιάννης Δραγασάκης (με δύο ν αυτός) το εξέφρασε επιγραμματικά: Μέσα στο κόμμα υπήρχαν πολλά κόμματα. Άλλα κόμματα λοιπόν και όχι συνιστώσες. Άλλα κόμματα, χωρίς δυνατότητα συγκόλλησης μάλιστα.
Και σήμερα εν όψει της νέας ψηφοφορίας η επονομαζόμενη “Αριστερή Πλατφόρμα” διατείνεται ξανά ότι δεν θα ψηφίσει τα μέτρα, διότι αυτή θέλει να παραμείνει πιστή στη συνείδησή της. Διατείνεται ότι ενεργεί, λειτουργεί και πράττει μόνο σύμφωνα με τις διακηρύξεις της. Επιμένουν να μην ψηφίζουν γιατί δεν θέλουν να εμπαίξουν το λαό.
Δεν ανήκουν σε κείνους που διακήρυξαν ότι θα σκίσουν τα μνημόνια και αντ’ αυτού να ψηφίζουν κατόπιν νέα, σκληρότερα από τα προηγούμενα, όπως πράττει η πλευρά Τσίπρα. Η άποψη αυτή έτσι όπως διατυπώνεται ακούγεται αρχικά λογική και δικαιολογημένη.
Ναι, τα μέλη της Αριστερής Πλατφόρμας επιμένουν να λένε ΟΧΙ στα μνημόνια, αρνούνται να ψηφίσουν κάθε σχετική πρόταση και διατείνονται ότι ως εκ τούτου είναι οι μόνοι που παραμένουν συνεπείς προς τις εξαγγελίες τους. Δικαιούνται συνεπώς, μόνον αυτοί να κάνουν λόγο για “ηθική συνείδηση”. Την άποψη αυτή θα προσπαθήσομε να προσεγγίσομε κριτικά με βάση τα δύο κριτήρια που οι ίδιοι επικαλούνται:
• Την καθαρότητα της συνείδησης και
• τη συνέπειά τους απέναντι στο λαό.
Ως προς το πρώτο: Ο Μέγας Κοινωνιολόγος Max Weber στο έργο του για την πολιτική και τους πολιτικούς κάνει σαφή διάκριση ανάμεσα στην ηθική της συνείδησης και την ηθική της ευθύνης. Τεκμηριώνει την άποψη ότι ο πολιτικός δεν μπορεί να επαναπαυθεί στην ηθική της προσωπικής του συνείδησης όταν προκύπτει η ηθική της ευθύνης για το ευρύτερο σύνολο.
Ο πολιτικός δεν μπορεί δηλαδή να βλέπει το κοινωνικό σύνολο να οδηγείται στην καταστροφή και εκείνος να κρύπτεται πίσω από την καθαρότητα της συνείδησής του αγνοώντας τα δεινά του κόσμου. Πώς θα μπορούσε δηλαδή σήμερα να έχει κάποιος ήρεμη και καθαρή τη συνείδησή του, αν είχε ακολουθήσει τη δήθεν ηθική της συνείδησης και μας οδηγούσε στην άτακτη χρεοκοπία και τη συνολική κατάρρευση της χώρας; Δεν γνωρίζω βέβαια ποιο ήταν το κυβερνητικό σχέδιο στο ΣΥΡΙΖΑ. Φαίνεται όμως πλέον ή βέβαιο ότι το μοιραίο εκείνο βράδυ της 12ης Ιουλίου ο Αλέξης Τσίπρας διαπραγματευόμενος μόνος εν μέσω σκληρών αντιπάλων ήρθε (ίσως και για πρώτη φορά) tet-a-tet με το μεγάλο δίλημμα: Η ηθική της συνείδησης ή η ηθική της ευθύνης;
Να μείνει συνεπής στις προεκλογικές αντιμνημονιακές διακηρύξεις του ή να ακολουθήσει την ηθική της ευθύνης, δηλαδή την επώδυνη οδό του μνημονίου και να γλυτώσει το λαό από την άτακτη χρεοκοπία και τη συνολική καταστροφή; Και εδώ έκανε τη μεγάλη υπέρβαση: Ακολούθησε την ηθική της ευθύνης. Οδός βεβαίως επώδυνη που δίνει ωστόσο ελπίδες για την αποφυγή της μεγάλης χρεοκοπίας.
Ας προσεγγίσομε τώρα το ζήτημα με βάση το δεύτερο κριτήριο: Ποιος τελικά παραμένει συνεπής και ποιος εμπαίζει το λαό. Μα νομίζω ότι η λεγόμενη Αριστερή Πλατφόρμα δεν δικαιούται να επικαλείται την συνέπεια και την καθαρότητα της συνείδησης.
Κατ’ αρχάς ο ΣΥΡΙΖΑ οδήγησε το λαό σε εκλογές υποσχόμενος ρητά και ξεκάθαρα λύση εντός της Ευρωζώνης. Καμιά συζήτηση για οποιαδήποτε άλλη εκδοχή. Στη δεύτερη φάση, τη φάση του δημοψηφίσματος, αρνήθηκαν επίσης ρητά ΟΛΟΙ τους (της Αριστερής Πλατφόρμας μη εξαιρουμένης) ότι το ΟΧΙ θα μπορούσε να ερμηνευθεί και ως ΟΧΙ στο ΕΥΡΩ. Επέμεναν και πάλι για λύση εντός του Ευρώ, επικαλούμενοι μάλιστα την απόπειρα τρομοκράτησης του λαού από όποιον ισχυριζόταν το αντίθετο.
Με αυτό ως δεδομένο ποια είναι λοιπόν η ειλικρίνεια και η συνέπειά τους; Εκτός αν όντως έχουν να προτείνουν λύση εντός του Ευρώ. Και τότε πάλι γιατί δεν την αποκαλύπτουν; Γιατί περιορίζονται στο να εξορκίζουν την επάρατη λύση του μνημονίου και δεν αντιπαραθέτουν τη δική τους καλύτερη πρόταση;
Γιατί δεν αντιπαραθέτουν τα πλεονεκτήματα της δικής τους πρότασης, ώστε μέσα από την αντιπαράθεση και το διάλογο να δικαιολογήσουν την άρνησή τους και να πείσουν και εμάς όλους τους άλλους; Το πράγμα είναι απλό: Δυστυχώς εντός του Ευρώ δεν υπάρχει άλλη λύση, παρά μόνο η λύση του μνημονίου και αυτό το γνωρίζομε πλέον όλοι.
Έτσι πίσω από την άρνησή τους φανταζόμαστε σήμερα όλοι ότι υποβόσκει το υποκρυπτόμενο κόμμα της δραχμής που ήδη άρχισαν σιγά-σιγά κάποιοι να το ομολογούν. Και τότε γιατί είπαν στον κόσμο προεκλογικά όλα αυτά τα ψέματα; Και ποια η καθαρότητα της συνείδησής τους; Πώς μπορούν να καυχώνται για τη συνέπειά τους αφού είναι απολύτως ασυνεπείς;
Ας πέσουν λοιπόν οι μάσκες από όλους. Ας πούμε ξεκάθαρα στον κόσμο για το κόμμα της δραχμής. Αντί της στείρας άρνησης ας δείξουμε το δρόμο και τον τρόπο που οδηγεί στη δραχμή, με όλες τις συνέπειες, τα θετικά και τα αρνητικά που παρουσιάζει. Με ακρίβεια και συνέπεια. Αλλά τελικά κάποιοι επικαλούμενοι ΣΥΝΕΠΕΙΑ γνωρίζουν να παραμένουν ΣΥΝΕΠΕΙΣ μόνο στην ΑΣΥΝΕΠΕΙΑ τους.
* Ο Ι.Ε.ΠΥΡΓΙΩΤΑΚΗΣ είναι ομότιμος καθηγητής και πρ. αντιπρύτανης Πανεπιστημίου Κρήτης
