Στις αναλύσεις και σχολιασμούς των επιπτώσεων των μέτρων των Μνημονίων τονίζονται, πολύ ορθά, οι πολύ σημαντικές οικονομικές και οι βαριές κοινωνικές επιπτώσεις τους στη χώρα μας (μείωση του ΑΕΠ κατά το ένα τέταρτο, τριπλασιασμός της ανεργίας, αύξηση του ποσοστού του πληθυσμού που ζει στο όριο της φτώχειας και κάτω από αυτό κλπ.). Ελάχιστος, όμως, ή ανύπαρκτος είναι ο σχολιασμός των επιπτώσεων των μέτρων αυτών στον πληθυσμό της χώρας και των μακροχρόνιων συνεπειών τους.
Στα τέλη Ιουλίου η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) έδωσε στη δημοσιότητα τις αναθεωρημένες εκτιμήσεις της για τον πληθυσμό της χώρας την 1η Ιανουαρίου των τελευταίων 25 ετών (1991-2015). Ταυτόχρονα έδωσε και τα δημοσιευμένα στοιχεία για τη φυσική κίνηση του πληθυσμού (τις γεννήσεις, τους θανάτους και τη φυσική μεταβολή, δηλαδή τις γεννήσεις μείον τους θανάτους) και τις εκτιμήσεις της για τα μεταναστευτικά ρεύματα (την εισροή, την εκροή και το ισοζύγιο, δηλαδή την καθαρή εισροή ή εκροή πληθυσμού, μετανάστευση) της χώρας. Στο άρθρο αυτό θα χρησιμοποιήσουμε τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ μόνο για τα τέσσερα τελευταία χρόνια, τα οποία δίνονται στον Πίνακα. Στο πρώτο μέρος του δίνεται η φυσική κίνηση του πληθυσμού τα έτη 2011-2014 και στο δεύτερο τα μεταναστευτικά ρεύματα των ίδιων ετών και τα σύνολά τους την τετραετία 2011-2014.
Από τον Πίνακα αυτό φαίνεται ότι τα έτη 2011-2014 σημειώθηκε:
-Συνεχής μείωση των γεννήσεων, και, παρά τις αυξομειώσεις των θανάτων, παρουσιάστηκε μια συνεχώς αυξανόμενη φυσική μείωση του πληθυσμού, δηλαδή υπεροχή των θανάτων έναντι των γεννήσεων. Η φυσική αυτή μείωση οφείλεται κυρίως στη μείωση των γεννήσεων, η οποία, με τη σειρά της, οφείλεται στις επιπτώσεις της εφαρμογής των μέτρων των Μνημονίων, δηλαδή στην αύξηση της ανεργίας και στη δραστική μείωση των εισοδημάτων. Οι επιπτώσεις αυτές προκαλούν αναβολή γάμων, αναβολή απόκτησης παιδιών από ζευγάρια που δεν έχουν αλλά θα ήθελαν να αποκτήσουν καθώς και από ζευγάρια που έχουν και θα ήθελαν να αποκτήσουν περισσότερα.
-Η υπεροχή της εκροής έναντι της εισροής πληθυσμού, δηλαδή η καθαρή μετανάστευση και τα τέσσερα τελευταία έτη οφείλεται στους ίδιους λόγους στους οποίους οφείλεται η μείωση των γεννήσεων. Στους μεταναστεύοντες περιλαμβάνονται τόσο Έλληνες άνεργοι ή χαμηλά αμειβόμενοι (λόγω των επιπτώσεων των Μνημονίων) με προσόντα και ειδικότητες που έχουν ζήτηση σε άλλες χώρες (κυρίως στη Γερμανία και στη Μεγάλη Βρετανία) όσο και αλλοδαποί, οι οποίοι λόγω της μεγάλης ανεργίας (πολύ μεγαλύτερης από εκείνη των Ελλήνων), αναγκάζονται να επιστρέψουν στις πατρίδες τους. Πολλοί από τους Έλληνες και αλλοδαπούς πήραν μαζί τους και τις οικογένειες τους.
Με βάση τα αναθεωρημένα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ ο πληθυσμός της χώρας την 1.1.2011 ανερχόταν 11.123.392 ενώ την 1.1.2015 (δηλαδή την 31.12.2014) μειώθηκε στα 10.846.979, ήταν, δηλαδή μειωμένος κατά 276.413, όσο είναι το άθροισμα της φυσικής μείωσης του πληθυσμού (60.421) και της καθαρής μετανάστευσης (215.992) τα τέσσερα χρόνια.
Από τα παραπάνω φαίνεται ότι την τετραετία 2011-2014, στην οποία φάνηκαν πλήρως οι επιπτώσεις των σκληρών μέτρων των Μνημονίων, η Ελλάδα δεν στερήθηκε μόνο τα 60.421 παιδιά που δεν γεννήθηκαν και 215.992 νέους, κυρίως, άνδρες και γυναίκες καθώς και τα παιδιά τους που τα πήραν μαζί τους μεταναστεύοντας, αλλά και τα παιδιά που θα γεννηθούν από αυτούς. Πρόκειται για ένα βαρύτατο πλήγμα για το παρόν και το μέλλον της χώρας, της οποίας ο πληθυσμός, επιπλέον. γηράσκει συνεχώς.
Και πριν από την κρίση και τα μέτρα των Μνημονίων η Ελλάδα, όπως έχουμε αναφέρει σε πολλά άρθρα μας, είχε ένα οξύ δημογραφικό πρόβλημα εξαιτίας κυρίως της μείωσης των γεννήσεων αλλά και της αύξησης των θανάτων λόγω γήρανσης του πληθυσμού. Όπως φαίνεται από τα όσα προαναφέρθηκαν, το μέγιστο αυτό πρόβλημα τη χώρας μας επιδεινώθηκε την τετραετία 2011-2014 και, δυστυχώς, θα επιδεινωθεί περισσότερο με την εφαρμογή των μέτρων της συμφωνίας- νέου Μνημονίου που επιβλήθηκε στη χώρα μας στις 13.7.2015, με ό, τι αυτό συνεπάγεται όχι μόνο για κοινωνικούς και οικονομικούς, αλλά και για εθνικούς λόγους.
Είναι, κατά συνέπεια, σαφές ότι στα μέτρα που πρέπει να λάβει η Κυβέρνηση για να αμβλυνθούν οι επιπτώσεις της συμφωνίας αυτής, προτεραιότητα θα πρέπει να δοθεί στη παροχή κάθε δυνατής βοήθειας σε οικογένειες με παιδιά και ιδιαίτερα στις τρίτεκνες και πολύτεκνες που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα, αλλά και στα νέα ζευγάρια που θέλουν να αποκτήσουν παιδιά αλλά η οικονομική τους κατάσταση δεν τους το επιτρέπει.
*Ο Μανόλης Γ. Δρεττάκης είναι πρώην: Αντιπρόεδρος της Βουλής, υπουργός και Καθηγητής της ΑΣΟΕΕ
