Την ίδρυση ενός φορέα προστασίας της ελαιοπαραγωγής, ο οποίος θα αναλάβει συνολικά τη διοικητική, οικονομική και επιστημονική ευθύνη της δακοκτονίας, ζητεί ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης, τονίζοντας την σημασία που έχει η αντιμετώπιση του δάκου στην ποιοτική και τιμολογιακή αναβάθμιση του ελαιολάδου.
Σύμφωνα με τον ΣΕΔΗΚ, ο φορέας αυτός θα μπορούσε να λειτουργεί στα πρότυπα του παλαιότερου Ταμείου Προστασίας Ελαιοπαραγωγής, να έχει κεντρική και περιφερειακή διάρθρωση και αρμοδιότητες είσπραξης πόρων και εκτέλεσης δαπανών. Οι απαιτούμενοι πόροι, προτείνεται να προέλθουν από την ΚΑΠ και άλλα ειδικά ευρωπαϊκά προγράμματα, από επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό ή του ΕΛΓΑ και από τις εισφορές δακοκτονίας των παραγωγών.
Ο πρόεδρος του ΣΕΔΗΚ και δήμαρχος Ρεθύμνου κ. Γ. Μαρινάκης, μετά την πρόσφατη διοργάνωση στο Ρέθυμνο της ημερίδας για την δακοκτονία, με υπόμνημά του προς την πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΠΕΝ, τονίζει ότι στο σύνολό της η ευθύνη της δακοκτονίας θα πρέπει να μεταφερθεί στις Περιφέρειες, οι οποίες θα αναλάβουν όχι μόνο το έργο της δακοκτονίας αλλά, επίσης, την είσπραξη των πόρων (εισφορές, επιχορηγήσεις, προγράμματα κ.α.) και την πληρωμή των δαπανών.
Όπως αναφέρεται στο υπόμνημα, ο εξορθολογισμός και η εξασφάλιση της εισπραξιμότητας της εισφοράς του 2% που πληρώνουν οι παραγωγοί για τη δακοκτονία στα ελαιοτριβεία, μπορεί να καλύψει σημαντικό μέρος της συνολικής δαπάνης και να επιτρέψει την σωστή εφαρμογή της. Στην Κρήτη, με μέση παραγωγή 100 χιλιάδων τόνων ετησίως, η εισφορά των παραγωγών μπορεί, αν εισπραχθεί και αποδοθεί σωστά, να αποφέρει 5-6 εκατ. ευρώ. Κι αυτό την ώρα που οι διατιθέμενες πιστώσεις για την δακοκτονία μειώνονται συνεχώς και από 14 εκατ. ευρώ το 2011 έφτασαν τα περίπου 7 εκατ. ευρώ το 2015. Η υποχρηματοδότηση από τη μια και η γραφειοκρατία - απαιτούνται σχεδόν 45 αποφάσεις για την προμήθεια των φαρμάκων και τις προσλήψεις - από την άλλη, επισημαίνεται, οδηγούν σε καθυστέρηση και πλημμελή εφαρμογή της δακοκτονίας.
Στο υπόμνημα τονίζεται ότι οι δολωματικοί από εδάφους ψεκασμοί, έχουν αποδειχθεί ως η πλέον αποτελεσματική και προσφορότερη περιβαλλοντικά μέθοδος. Ωστόσο, η πλημμελής και αναποτελεσματική δακοκτονία έχει σαν αποτέλεσμα σοβαρές οικονομικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Από τη μια, υποβαθμίζεται η ποιότητα και η τιμή του ελαιολάδου, δεδομένου ότι, όπως σημειώνεται, οι τιμές παραγωγού μειώνονται κατά 0,03 ευρώ ανά κιλό για κάθε αύξηση της οξύτητας κατά 0,1%. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι αν η μέση οξύτητα αυξηθεί κατά 0,03% - 0,8%, όπως συνήθως συμβαίνει σε περιπτώσεις ανεπιτυχούς δακοκτονίας, τότε οι απώλειες θα είναι 9 – 24 εκατ. ευρώ, ποσό κατά πολύ μεγαλύτερο από τα 6 – 7 εκατ. ευρώ που παρέχονται ως πιστώσεις δακοκτονίας στην Κρήτη ετησίως. Από την άλλη, η εξώθηση των παραγωγών σε εφαρμογή ατομικών ψεκασμών πλήρους διαβροχής των δέντρων με ισχυρά εντομοκτόνα, έχει σοβαρές επιπτώσεις στο περιβάλλον, την υγεία των καταναλωτών και τη δυσφήμιση του προϊόντος.
Τέλος, γίνεται αναφορά στους οικονομοτεχνικούς παράγοντες που πρέπει να εξασφαλιστούν για την ικανοποιητική αποτελεσματικότητα της δακοκτονίας (έγκαιρη εξασφάλιση εντομοκτόνων και πρωτεϊνών, προσλήψεις, μέριμνα για την προστασία όλων των δέντρων, ανεξαρτήτως καρποφορίας, παρακολούθηση και έλεγχος των ψεκασμών με GPS, δοσομετρητές κ.α. σύγχρονα μέσα, αποτύπωση «εστιακών θέσεων» σε ορθοφωτοχάρτες κάθε περιοχής με βάση στοιχεία του ελαιοκομικού μητρώου).
