Του Γιώργου Παπαματθαιάκι
Η «Καθαρότητα» ήταν στην πραγματικότητα ένα από τα στοιχεία που καθόριζαν μια κοινότητα και ο «καθαρμός» ήταν μια μορφή απολύμανσης καθώς και ο τρόπος για να επανενταχθεί στην Κοινότητα ο «ακάθαρτος» και να αποδιωχθεί το μίασμα. Ο Απόλλωνας ήταν ο κατ’εξοχήν Θεός των καθαρμών και οι ιερείς που ήταν ειδικοί σε αυτούς τους καθαρμούς αποκαλούνταν «Καθαρτές».
Σαν το μεγαλύτερο «μίασμα» εθεωρείτο το χύσιμο αίματος κατά παράβαση της ιεράς εντολής του Ορφέα «Μη χύνετε αίμα,—φόνων απέχεσθαι» αφού και αυτός ο Θεός ο Απόλλωνας αφού σκότωσε τον Πύθωνα καθάρθηκε από τον Κρητικό Καθαρτή τον Καρμάνορα, ενώ ο επίσης Κρητικός Καθαρτής ο Θάλητας κλήθηκε και κάθαρε την Σπάρτη από μια επιδημία πανούκλας.
Σαν το μεγαλύτερο μίασμα θεωρούνταν, όπως παραπάνω, το « χύσιμο ανθρώπινου αίματος » κατά παράβαση της παραπάνω ιεράς εντολής του Ορφέα «Μη χύνετε αίμα» και ιδιαίτερα όταν το αίμα ήθελεν χυθεί σε παραβίαση ιερών δεσμών των οικογενειών, ιερών χώρων, ναών και βωμών. Όμως όταν ο καταζητούμενος παραβάτης κατόρθωνε να καταφύγει σε ένα ναό ή σε έναν βωμό θεωρούνταν ιερός και η πιο φοβερή ιεροσυλία ήταν ο φόνος εκείνων που είχαν καταφύγει, όπως παραπάνω, σε βωμούς και ιερούς χώρους που ο φόνος αυτός εθεωρείτο ένα μεγάλο άγος, μια ανίερη πράξη, ένα ανοσιούργημα όπως το γνωστό «Κυλώνιον Αγος», η ασεβής, ανίερη και ασεβής ενέργεια των Αθηναίων να θανατώσουν τον Κύλωνα και τους οπαδούς του που είχαν καταφύγει σαν ικέτες στην ιερή Ακρόπολη και τους γειτονικούς ιερούς χώρους μετά τη αποτυχία του κινήματος των να καταλάβουν την αρχή της Αθήνας που ο φόνος τους θεωρήθηκε από τους ευλαβείς Αθηναίους σαν μια ανίερη πράξη που είχε επισύρει την οργή των Θεών που έπρεπε να «καθαρθεί».
Για την κάθαρση της πόλης των από το παραπάνω άγος οι Αθηναίοι, ύστερα από χρησμό του Μαντείου των Δελφών, έστειλαν τον ίδιο τον Σόλωνα με μια αντιπροσωπεία στην Κνωσό και κάλεσαν τον σοφό και γνωστό μεγάλο «Καθαρτή» τον Επιμενίδη να καθάρει την πόλη των από το παραπάνω «Κυλώνιον Αγος» και από τις επιδημικές ασθένειες που την τυραννούσαν.
Ο Επιμενίδης ήταν μεγάλος νηστευτής και φυτοφάγος επηρεασμένος από τους βόρειους Σαμάνες για τους οποίους η φυτοφαγία αποτελούσε ένα κεντρικό χαρακτηριστικό σαμανιστικών και ορφικών ασκήσεων που αντιμετώπιζε την κρεφαγία σαν συνακόλουθο της μετεμψύχωσης σαν δηλαδή το ζώο που σκοτώνει για να τραφεί ο κρεοφάγος ίσως είναι η κατοικία μιας ανθρώπινης ψυχής και γιατί τελικά πίσω από αυτές τις δοξασίες βρίσκεται ο αρχαίος τρόμος του χυμένου αίματος. Μάλιστα για αυτό και ο Πυθαγόρας απέφευγε να έρχεται σε επαφή με σφαγείς και κυνηγούς.
Ο Επιμενίδης παράλληλα ισχυριζόταν ότι είχε ζήσει πολλές φορές και πως η ψυχή του εξήρχετο με την θέληση του από το σώμα του και επανερχόταν όταν αυτός ήθελε και ότι ο Ιδιος αποτελούσε ενσάρκωση του Αιακού γιου του Δία και της Αίγινας που ήταν μια παλαιά Μινωική ιερατική μορφή, ένας μαγικός βροχοποιός που μετά τον θάνατο του προήχθη σε κλειδούχο του “Αδη και σε κριτή των ψυχών μαζύ με τον Μίνωα.
Για τον καθαρμό ο Επιμενίδης χρησιμοποίησε μεθόδους ήπιους, πράους και μειλίχιους σε αντίθεση εκείνων που επικρατούσαν εκείνη την εποχή και αυτό ήταν το αποτέλεσμα της μυήσεως του στα Ορφικά μυστήρια που είχαν βαθύτατα επηρεαστεί από τον Σαμανισμό και ήταν συνδεδεμένα με την λατρεία των νέων Θεών του υπερβόρειου Απόλλωνα και του νεότερου του Διονύσου που ήσαν πλησιέστερα στους ανθρώπους και που κατανοούσαν τις ανάγκες των και τις επιθυμίες των για μια πιο εύχαρη ζωή. Παράλληλα όμως ο Επιμενίδη είχε γίνει πολύ γνωστός στον αρχαίο πνευματικόν κόσμο με το «Παράδοξο του Ψεύτη» ή όπως αργότερα ονομάσθηκε «Κρητικό Παράδοξο» που ήταν μια επινόηση του και που το διατύπωσε με τις δύο λέξεις «Είμαι Ψεύτης». Το παράδοξο αποδεικνύεται όταν θελήσομε να το επιλύσομε δηλαδή να καθορίσομε αν η δήλωση είναι πραγματικά αληθής ή ψευδής. Έτσι αν η δήλωση είναι ψευδής τότε ο Επιμενίδης έκανε μια ψευδή δήλωση και κατά συνέπεια δεν είναι ψεύτης. Αν πάλι η δήλωση είναι αληθινή τότε σημαίνει ότι ο Επιμενίδης είναι ψεύτης ενώ εμείς δεχθήκαμε ότι έκανε μια αληθινή δήλωση και κατά συνέπεια δεν είναι ψεύτης. Έτσι η δήλωση του Επιμενίδη «Είμαι Ψεύτης» δεν είναι ούτε αληθινή ούτε ψευδής “.
Όμως η παρανόηση της παραπάνω δήλωσης του Επιμενίδη από ιστορικούς και άλλους συγγραφείς και ιδιαίτερα από τον Απόστολο Παύλο είχε σαν αποτέλεσμα να κατηγορηθούν οι Κρητικοί ανά τους μετέπειτα αιώνες σαν ψεύτες, οκνηροί κοιλιόδουλοι και καυγατζήδες και έπρεπε να περάσουν 2600 ολόκληρα χρόνια για να βρεθεί ένας, Νεαρός τότε, ο Βιεννέζος μαθηματικός, ο Kurt Goedel που με το θεώρημα του της «Μη Πληρότητας = Incomplitenes Theorem» έφερε μια επανάσταση στους μαθηματικούς κύκλους που προσπαθούσαν για ένα μαθηματικό σύστημα απαλλαγμένο από αμφιβολίες και ασυνέπειες δηλαδή για μια συνεπή λογική που θα απαντούσε σε κάθε ερώτημα αφού με το θεώρημα του αυτό αποδείκνυε, με λίγα λόγια, πως δεν υπάρχουν αναπόδεικτα θεωρήματα, προτάσεις και εικασίες που να μπορούμε εκ των προτέρων, με οποιαδήποτε διαδικασία να αποδείξομε ότι τα παραπάνω είναι ή δεν είναι επιλύσημα και ο παραπάνω μαθηματικός συνόψισε την παραπάνω δήλωση του Επμενίδη σαν μια πρόταση που δεν επιδέχεται απόδειξη.
