Της Κατερίνας Μυλωνά

"Καθένας μας έχει μια προσωπική εμπειρία που έχει να κάνει με τις επιπτώσεις της κρίσης στη ζωή και στον περίγυρό μας. Ευτυχώς το έργο έχει πολλά στοιχεία χιούμορ και σαρκασμού αλλά και ζωντανή μουσική, που ερμηνεύει ο Βασίλης Πετροδασκαλάκης, η οποία δρα ανακουφίζοντας ή υπογραμμίζοντας την ένταση της σκηνικής δράσης»"

Σημαντική παρουσία έχει στους Πολιτιστικούς Αγώνες 2015 του Δήμου Ηρακλείου ο ηθοποιός Βαγγέλης Λιοδάκης. Σήμερα και αύριο, Κυριακή, από τις 6 το απόγευμα ως τις 10 το βράδυ στον Θεατρικό Σταθμό Ηρακλείου θα παρουσιάσει το σεμινάριο «Ταξίδι μεταμόρφωσης. Δημιουργία ενός σκηνικού ήρωα με αφορμή το «Μαραμπού» του Ν. Καββαδία (θέατρο)».

Παράλληλα, την ερχόμενη Πέμπτη 12 Μαρτίου στις 9 το βράδυ ο Βαγγέλης Λιοδάκης ανεβάζει την «Κρίσις...» του Αρκάδιου Λευκού. Τέλος, συμμετέχει στην παράσταση το «Κουαρτέτο» του Heiner Müller που ανεβάζει το Όμμα Στούντιο την ερχόμενη Παρασκευή 13 Μαρτίου στις 9 το βράδυ. Ο Βαγγέλης Λιοδάκης μιλά στην «Π» για το θέατρο και την κρίση και τονίζει: «πιστεύω στη δύναμη του θεάτρου, πιστεύω στους νέους ανθρώπους και στην ανάγκη τους για δημιουργία».

Καταρχάς, μιλήστε μας για το σεμινάριο που θα παρουσιάσετε στο πλαίσιο των Πολιτιστικών Αγώνων 2015.

«Ταξίδι Μεταμόρφωσης» είναι ο τίτλος του σεμιναρίου και αποτελεί συνέχεια μιας δουλειάς που ξεκίνησε την προηγούμενη χρονιά με τη θεατρική ομάδα Α.Ψ.Ε.Ν.Τ.Η του κέντρου Ψυχικής Υγείας Ρεθύμνου, της οποίας είμαι συντονιστής. Να ευχαριστήσω εδώ το νΓιώργο Αντωνάκη για την εμπιστοσύνη που μου έδειξε να με συμπεριλάβει στους εισηγητές. Με αφορμή λοιπόν το ποίημα του Νίκου Καββαδία «Μαραμπού», οι συμμετέχοντες θα έρθουν σε επαφή με τεχνικές προσέγγισης, μελέτης

και ανάλυσης κειμένου, όπως χωροχρονική τοποθέτηση, ατμόσφαιρες, άξονες, κλειδιά, σχήματα, πρόσωπα και χαρακτήρες, ρυθμοί, μουσικότητα, εικόνες, συναισθήματα, σύνδεση υπόγειου περιεχομένου, και ό,τι άλλο μπορεί να μεταμορφώσει ένα κείμενο από ανάγνωσμα σε “παραστασιακό” υλικό. Το σεμινάριο είναι βιωματικό και βασίζεται στην ανθολόγηση τεχνικών υποκριτικής μέσα από μια επαγγελματική εμπειρία 30 χρόνων».

Πόσο διαφέρει η οικονομική κατάσταση που περιγράφεται στην παράσταση "Κρίσις…" με το σήμερα;

«Θα ήταν αστείο, αν δεν ήταν τραγικό το πόσο ίδια είναι τα πράγματα στη ζωή μας, 80 χρόνια μετά την πρώτη δημοσίευση του έργου «Κρίσις…» του Αρκάδιου Λευκού. Τότε, η οικονομική κρίση του 1929-1930, απόρροια του αμερικάνικου κραχ, και σήμερα η χρηματοπιστωτική κρίση στην Ευρώπη, έφεραν τους λαούς μα και τους Έλληνες στα όρια της αντοχής τους. Για κάποιους συμπατριώτες μας τα όρια αυτά ξεπεράστηκαν και τότε και σήμερα. Πολλοί καταστράφηκαν, άλλοι ξενιτεύτηκαν, ψυχές κλονίστηκαν, κάποιοι δεν άντεξαν, αυτοκτόνησαν. Οπότε αναλογικά οι δύο εποχές δε διαφέρουν. Αυτό είναι τραγικό γιατί μοιάζει ο άνθρωπος να μη διδάχτηκε από το παρελθόν του αφού επαναλαμβάνει λάθη που οδηγούν σε ίδιες καταστάσεις. Το τραγικότερο δε, είναι ότι το έργο γράφτηκε στο μεσοπόλεμο δηλαδή ανάμεσα σε 2 παγκόσμιους πολέμους, οπότε, αν και πάλι δεν αλλάξουμε κάτι από τα λάθη μας, το μέλλον μας δεν προδιαγράφεται λαμπρό με την προοπτική ενός 3ου παγκοσμίου πολέμου. Ή μήπως τον ζούμε ήδη;»

Τι σας λένε οι θεατές της παράστασης; Αναγνωρίζουν στοιχεία του εαυτού τους ή των γύρω τους;

«Πολλοί θεατές βγαίνουν δακρυσμένοι στο τέλος της παράστασης εξαιτίας της συγκίνησης που δημιουργείται κατά τη διάρκεια της, άλλοι περισσότερο, άλλοι λιγότερο ανάλογα με την ευαισθησία του καθενός. Δε μπορώ να πιστέψω ότι αυτοί οι θεατές δεν αναγνωρίζουν στον «ήρωα» μέρη του εαυτού τους ή κοντινών τους ανθρώπων. Καθένας μας έχει μια προσωπική εμπειρία που έχει να κάνει με τις επιπτώσεις της κρίσης στη ζωή και στον περίγυρο μας. Ευτυχώς το έργο έχει πολλά στοιχεία χιούμορ και σαρκασμού αλλά και ζωντανή μουσική, που ερμηνεύει ο Βασίλης Πετροδασκαλάκης, η οποία δρα ανακουφίζοντας ή υπογραμμίζοντας την ένταση της σκηνικής δράσης».

Ένα σκληρό αφήγημα που κυκλοφόρησε το 1934

Ένα από τα πιο πολυσυζητημένα μυθιστορήματα, ενός ξεχασμένου σήμερα λογοτέχνη, η "Κρίσις…" του Αρκάδιου Λευκού, επίκαιρο όσο ποτέ, παίρνει θεατρική μορφή μέσα από μια ενδιαφέρουσα προσωπική ερμηνεία του Βαγγέλη Λιοδάκη.

Το μυθιστόρημα, ένα σκληρό, μαύρο και σαρκαστικό αφήγημα κυκλοφόρησε το 1934 σε εποχή οικονομικής κρίσης και ξάφνιασε τους λογοτεχνικούς κύκλους για το εντελώς προσωπικό ύφος του συγγραφέα. Αναφέρεται σ' έναν μισθοσυντήρητο υπάλληλο, ο οποίος σε πρώτο πρόσωπο διεκτραγωδεί και σαρκάζει την τραγική του οικονομική κατάσταση, αλλά καυτηριάζει και όσους ζουν πλουσιοπάροχα επειδή είχαν το θάρρος να κλέψουν δημόσιο χρήμα. Όπως και τώρα έτσι και τότε, η Κρίση, είχε σχεδόν τις ίδιες αιτίες, αλλά δεν ήταν και ίδια για όλους.

Η έλλειψη λυρικών στοιχείων, η αμεσότητα στην αφήγηση, η τόλμη για εκμυστήρευση ακραίων καταστάσεων, ο απόλυτος ρεαλισμός, συνθέτουν ένα κείμενο ζωντανό, με δυνατές συγκινήσεις, πικρές αλήθειες και πολύ χιούμορ και σαρκασμό.

Σημαντική παρουσία στην παράσταση αποτελεί η ζωντανή συμμετοχή του μουσικού Βασίλη Πετροδασκαλάκη που θα συνεισφέρει με το μπουζούκι και τη φωνή του ένα μουσικό κλίμα - σχόλιο της εποχής- μέσα από σπάνια παλιά τραγούδια που επιλέγει ο Θανάσης Βαλάσκας.

Το μυθιστόρημα εξαντλημένο και σπάνιο πια σήμερα έχει γνωρίσει τρεις επιτυχημένες εκδόσεις και αποτελεί σημείο αναφοράς πληθώρας κριτικών και μελετητών της λογοτεχνίας, μέσα στα χρόνια.

Συντελεστές

Συγγραφέας: Αρκάδιος Λευκός, θεατρική διασκευή: Αντώνης Παπαϊωάννου, σκηνοθεσία: Τόνια Σταυροπούλου, ερμηνεία: Βαγγέλης Λιοδάκης, μουσική ερμηνεία: Βασίλης Πετροδασκαλάκης, μουσική επιμέλεια: Θανάσης Βαλάσκας, επιμέλεια σκηνικού χώρου: Νίκος Κασαπάκης, επιμέλεια κίνησης: Δημήτρης Ράϊκος, κοστούμια: Έλενα Βαρδαβά, σχεδιασμός φωτισμού: Χάρης Δάλλας, εκτέλεση φωτισμού: Πάνος Ιωαννίδης, φωτογράφηση: Act&Art Productions-Μαρίτα Παπαδάκη, ιδέα αφίσας: Νίκος Οικονομέας, φραφιστική επιμέλεια προγράμματος: DESO graphic designer www.facebook.com/crisis.2015.

Τηλέφωνο κρατήσεων: 2810243320.

Τιμή Εισιτηρίου: 10 ευρώ, Φοιτητικό-Ανέργων: 5 ευρώ

“Δεν είναι μια παράσταση που θα χαϊδέψει τ’ αυτιά μας”

Στόχος μίας παράστασης είναι να προβληματίσει το κοινό; Θεωρείτε πως το θέατρο αποτελεί μία πολιτική πράξη;

«Καλώς ή κακώς, δεν είναι μια παράσταση που θα χαϊδέψει τα αυτιά μας. Όμως έχει ειλικρίνεια και σκληρότητα, βγαλμένη μέσα από την πραγματικότητα που ζούμε, δηλαδή την πραγματικότητα του «ήρωα» 80 χρόνια πριν, που εισβάλλει σαν ένα βέλος από το παρελθόν στο παρόν μας για να μας αφυπνίσει. Δε μπορώ να φανταστώ πιο πολιτική πράξη. Προσωπικά πιστεύω ότι ο σκοπός του θεάτρου είναι κυρίως να μας συν-κινήσει. Τώρα αν αυτό το καταφέρει και μέσα από πολιτική ματιά, ακόμα καλύτερα, χωρίς όμως να θεωρώ κάτι τέτοιο αυτοσκοπό».

Μιλήστε μας για τη συνεργασία σας με το Όμμα Στούντιο.

«Με τον Αντώνη Διαμαντή, ιδρυτή και σκηνοθέτη της ομάδας Όμμα Στούντιο μας συνδέει μακρόχρονη φιλία. Υπήρξαμε συμμαθητές στη δραματική σχολή με παράλληλες πορείες και θεατρικές αναζητήσεις. Έχουμε συνεργαστεί και στο παρελθόν στο έργο του Λόρκα «Ο έρωτας του Δον Περλιμπλίν με την Μπελίσα στον κήπο του» και από τότε αναζητούσαμε ευκαιρία να επαναληφθεί μια συνεργασία. Δόθηκε τώρα η ευκαιρία με αφορμή τους «Πολιτιστικούς Αγώνες 2015» και το φεστιβάλ θεάτρου του Δήμου Ηρακλείου με το έργο του Heiner Müller, «Κουαρτέτο». Είναι ένα έργο τρομερά απαιτητικό για τους ηθοποιούς μιας και ενσαρκώνουν διπλούς χαρακτήρες επί σκηνής. Δηλαδή, δύο ηθοποιοί υποδύονται τέσσερις ρόλους, αλλάζοντας πρόσωπα ξανά και ξανά. Να αναφερθώ εδώ στην καλή συνάδελφο Ειρήνη Κουτσάκη που μαζί σηκώνουμε το βάρος της ερμηνείας. Για μένα η συγκεκριμένη δουλειά είναι μια παράσταση σε εξέλιξη κι ένα πρώτο μέρος της, θα παρουσιάσουμε τώρα στο Θεατρικό Σταθμό».

Κ. Λιοδάκη, είστε αισιόδοξος για το αύριο του θεάτρου στη χώρα μας;

«Ναι, είμαι αισιόδοξος. Πιστεύω στη δύναμη του θεάτρου, πιστεύω στους νέους ανθρώπους και στην ανάγκη τους για δημιουργία. Η κρίση μπορεί να έχει πλήξει πολύ σκληρά τους καλλιτέχνες και πολλοί να τα παρατάνε ή να αναγκάζονται να κάνουν άλλες δουλειές για να επιβιώσουν, ωστόσο μπορεί να λειτουργήσει και σαν ευκαιρία για ξεκαθάρισμα ανθρώπων που πραγματικά έχουν κάτι να πούνε. Δε μπορώ όμως να μη συνδέσω το θέατρο με την ανάπτυξη της παιδείας μας, που χωρίς αυτή δύσκολα θα σηκώσουμε και πάλι το ανάστημα μας για να σταθούμε στο ύψος μας».

Σε πάνω από 40 παραστάσεις και βραβευμένες ταινίες

Ο Βαγγέλης Λιοδάκης παρακολούθησε τα μαθήματα του Θεατρικού Εργαστηρίου «Κύτταρο». Στη συνέχεια, τελείωσε με υποτροφία την Ανώτερη Σχολή Δραματικής Τέχνης «Ωδείο Αθηνών». Έχει επίσης παρακολουθήσει σεμινάρια του Ryszard Cieslak της σχολής Grotowski, για το σωματικό θέατρο. Έχει πάρει μέρος σε πάνω από 40 θεατρικές παραστάσεις σε έργα κλασικού ρεπερτορίου, αρχαίας τραγωδίας και κωμωδίας, σύγχρονου ελληνικού και ξένου ρεπερτορίου, παιδικού θεάτρου, σε παραστάσεις θεάτρου δρόμου στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, σε μουσικές παραστάσεις και performances με καταξιωμένους σκηνοθέτες. Έχει συνεργαστεί με τα ΔΗΠΕΘΕ: Ρούμελης, Ρόδου, Πάτρας, Καβάλας, Ιωαννίνων, Κρήτης, Βορείου Αιγαίου, με το Δημοτικό Θέατρο Ρεθύμνου και με πλήθος θεατρικών ομάδων, σε δύο εκ των οποίων υπήρξε συνιδρυτής. Επίσης έχει πάρει μέρος σε παραστάσεις θεάτρου για το ραδιόφωνο και σε αναλόγια. Έχει πρωταγωνιστήσει σε βραβευμένες ελληνικές ταινίες μικρού και μεγάλου μήκους, σε τηλεταινίες, τηλεοπτικές σειρές και διαφημίσεις σε τηλεόραση και ραδιόφωνο.