Από τα τέλη του 4ου στις αρχές του 2ου αιώνα «κατέβασε» τη χρονολόγηση του μνημείου της Αμφίπολης η η διευθύντρια της Ζʼ ΕΠΚΑ,αρχαιολόγος και συνεργάτης του Μ.Ανδρόνικου, Αγγελική Κοτταρίδη σε προχθεσινή της ομιλία αμφισβητώντας για πρώτη φορά δημοσίως την «ηλικία» του τάφου που έχει αναφερθεί πολλές φορές επισήμως από την ανασκαφέα του, Κατερίνα Περιστέρη.

«Κλειδί» οι Καρυάτιδες

Η αίσθηση της κυρίας Κοτταρίδη – που σημειωτέον δεν έκανε δημοσίως «αποτίμηση» της Αμφίπολης μέχρι σήμερα – είναι ότι το μνημείο χρονολογείται 100 – 150 χρόνια αργότερα από την επίσημη χρονολόγηση που έχει δώσει η ανασκαφέας. Χαρακτηριστικό στοιχείο γιʼ αυτή την εκτίμηση είναι οι Καρυάτιδες: «Αυτές τις Καρυάτιδες – (εκτός κι) αν μου φέρει κάποιος στοιχεία - δεν μπορώ να τις “βάλω” στον 4ο αι», είπε.

Μπορεί η κυρία Κοτταρίδη – σημειωτέον, κατεξοχήν αρχαιολόγος πεδίου με ανασκαφές και έρευνες που έχουν επίκεντρο τις Αιγές – να εξέφρασε πρώτη φορά την άποψή της επί του θέματος, η χρονολόγηση, όμως, του μνημείου υπήρξε ένα ζήτημα που δίχασε και «άναψε φωτιές» ανάμεσα σε αρχαιολόγους και μέλη της επιστημονικής κοινότητας. Ξεχωριστά σχόλια, τέλος, η κυρία Κοτταρίδη επεφύλαξε για τους ξένους αρχαιολόγους Ντόροθι Κινγκ και ΄Αντριου Τσανγκ που έχουν κάνει δηλώσεις για το μνημείο του τύμβου Καστά:  «Γνωρίζω πολλούς αρχαιολόγους, ξένους, όχι Έλληνες. Κανείς απʼ αυτούς δεν βγήκε (δημοσίως) να πει τίποτα (για το μνημείο). Κάποιοι τύποι όπως μια Ντόροθι Κινγκ κι ένας ΄Αντριου Τσανγκ (μίλησαν)… Δεν υπάρχουν επιστημονικά. Δεν έχουν γράψει τίποτα αυτοί οι άνθρωποι. Είναι παγκοσμίως άγνωστοι. Και ξαφνικά έγιναν από τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης μεγάλοι αστέρες».

Η Αγγελική Κοτταρίδη, η οποία έχει συνεργαστεί για χρόνια ως βοηθός του Μανόλη Ανδρόνικου, κατεξοχήν αρχαιολόγος πεδίου με ανασκαφές και έρευνες που έχουν επίκεντρο τις Αιγές, «καυτηρίασε» όσους έχουν κάνει κατά καιρούς δηλώσεις ότι ο τάφος της Αμφίπολης είναι ασύλητος – μεταξύ αυτών και η Κατερίνα Περιστέρη: «… Θέλω να βρω έναν ασύλητο τάφο, αλλά αν βρίσκω τον τάφο κι έχει μια “τρύπα” εκεί πάνω, το ξέρω από τις 10 Αυγούστου ότι είναι συλημένος ή τουλάχιστον έχω 95% πιθανότητες να είναι συλημένος και 5% να είναι ασύλητος. Αν επί 4 μήνες λέω στους δημοσιογράφους και στον κόσμο ότι είναι ασύλητος, έχω πρόβλημα ως επιστήμονας. Δεν μʼ ενδιαφέρει καθόλου τι λέει η πολιτική ηγεσία. Πρέπει να ξεχωρίζεις τι είναι η επιθυμία σου…», ανέφερε η κ.Κοτταρίδη.

Σύμφωνα με την κυρία Κοτταρίδη που από το 1991 είναι υπεύθυνη για τις ανασκαφές και τα έργα στήριξης των Αιγών, «κοινωνιολογικά νομίζω ότι η περίπτωση της Αμφίπολης μας υπέδειξε κάποια όρια. Μας έδειξε τι παθαίνει κανείς όταν κάνει λήψη του ζητουμένου, της ευχής, της υπόθεσης και κάνει την υπόθεση δεδομένο. Η υπόθεση ότι εκεί είναι η οικογένεια του Μεγάλου Αλεξάνδρου μπορεί να είναι πολύ εντυπωσιακή για τον κόσμο, αλλά για να το πεις αυτό πρέπει να έχεις πολύ ισχυρά στοιχεία όταν ξέρεις ότι είναι οπουδήποτε αλλού πλην εκεί. Όταν το κάνεις και δεν το στηρίζεις έχεις πρόβλημα… Αν εγώ αρχίσω να κάνω δηλώσεις πριν βρω ένα μνημείο ότι αυτό είναι ο τάφος της Ρωξάνης ή του Μέγα Αλέξανδρου γιατί αυτός ο τύμβος είναι ο μεγαλύτερος που υπάρχει, κι αυτός ο τύμβος δεν είναι καν τύμβος….μάλλον έχω πρόβλημα».

Πυρά και κατά Λεμφατζή

Η κυρία Κοτταρίδη δεν λησμόνησε να «περιποιηθεί» και τον αρχιτέκτονα, Μιχάλη Λεμφατζή, στενό συνεργάτη της Κατερίνας Περιστέρη: «Ο αρχιτέκτονας που δούλεψε στην ανασκαφή έκανε μια υπόθεση – μια ενδιαφέρουσα υπόθεση -  ότι  υπήρχε εκεί πάνω το λιοντάρι της Αμφίπολης. Αυτό είναι υπόθεση δεν είναι δεδομένο. ʽΌταν αρχίζεις να μετράς μεγέθη με το λιοντάρι, τότε έχεις πρόβλημα. Δεν το έχεις αποδείξει, Το έχεις απλώς υποθέσει…».

Κι αν κάτι έχω πει είναι ότι εκεί … δεν είναι ο Μέγας Αλέξανδρος. Εγώ δεν θέλω να βρω νεκρό τον Αλέξανδρο, δεν με νοιάζει να βρω κόκαλα διασκορπισμένα. 

Ποιο, κατά την κυρία Κοτταρίδη είναι το θετικό στοιχείο της πολυσυζητημένης ανασκαφής; «Το ενδιαφέρον με την Αμφίπολη που νομίζω ότι πρέπει να κρατήσουμε ως θετικό όλοι οι αρχαιολόγοι είναι ότι ο κόσμος ενδιαφέρεται πάρα πολύ γιʼ αυτά τα πράγματα. Κι αν κάτι έχω πει είναι ότι εκεί … δεν είναι ο Μέγας Αλέξανδρος. Εγώ δεν θέλω να βρω νεκρό τον Αλέξανδρο, δεν με νοιάζει να βρω κόκαλα διασκορπισμένα. Ξέρουμε τι συνέβη με τον τάφο του Αλέξανδρου. Ο όχλος της Αλεξάνδρειας ρήμαξε το Σαραπείο, τη Βιβλιοθήκη και προφανώς και τον τάφο του Αλέξανδρου γιατί κάπου εκεί στο τέλος του 4ου αιώνα χάνεται (από τις πηγές). Προτιμώ να αναζητώ τη ζωντανή του μνήμη…».