Το ισχυρότερο πνευματικό κέντρο της ελληνικής επικράτειας και από τα ξεχωριστά του κόσμου είναι το Άγιον Όρος. Απελευθερώθηκε από την τουρκική σκλαβιά, από ελληνικές δυνάμεις, 2 Νοεμβρίου 1912. Αυτή η απελευθέρωση δεν σήμαινε και την ένταξή του στην ελληνική επικράτεια.
Με τη συνθήκη ειρήνης Λονδίνου 1913, μεταξύ οθωμανικής αυτοκρατορίας και των συμμάχων βαλκανικών χωρών (Ελλάδας, Βουλγαρίας, Σερβίας και Μαυροβουνίου) οι σύμμαχοι εμπιστεύτηκαν την τύχη των νήσων του Αιγαίου και του Αγίου Όρους στις μεγάλες δυνάμεις. Αυτές, (Βρετανία, Γερμανία, Αυστρία, Γαλλία και Ρωσία) σε πρεσβευτική τους συνδιάσκεψη στο Λονδίνο ανακήρυξαν αυτόνομη και ουδέτερη πολιτεία το Άγιον Όρος. Οι αγιορείτες μοναχοί δεν δέχτηκαν την αυτονομία. Με το “Ιερό ψήφισμα” 3 Οκτωβρίου 1913, των καθηγουμένων και προϊσταμένων των Ι. Μονών ενώπιον της εικόνας της Θεοτόκου “Άξιον Εστίν” μέσα στο ναό του Πρωτάτου στις Καρυές, αποφάσισαν να είναι αναπόσπαστο μέρος της ελληνικής επικράτειας με αυτοδιοίκηση. Απέκρουσαν “ως ολέθρια” την ουδετεροποίηση ή συγκυριαρχία ή συμπροστασία. Η ελληνική πολιτεία συμπεριέλαβε στην επικράτειά της το Άγιον Όρος ως αυτοδιοίκητο τμήμα με το Σύνταγμα να κατοχυρώνει το αρχαίο προνομιακό του καθεστώς των χιλίων χρόνων με τα προνόμιά του. Την κατάργηση αυτών των προνομίων επιδιώκουν άσχετοι και ανιστόρητοι νεοέλληνες (εφημ. το ΒΗΜΑ 20-10-2013).
Σήμερα μεταξύ του μεγάλου πλήθους προσκυνητών που φιλοξενεί η Αθωνική Πολιτεία είναι πολλοί πολιτικοί και αρχηγοί κρατών, διαφορετικών θρησκευτικών πεποιθήσεων και αρχών. Φεύγοντας ευχαριστούν και επαινούν για τη φιλοξενία και την έμπνευση που απεκόμισαν όπως συνέβη με τον Κάρολο, διάδοχο του βρετανικού θρόνου, τον Βλαντιμίρ Πούτιν ομόθρησκο πρόεδρο της Ρωσίας κ.ά.
Ο αρχηγός αξιωματικής αντιπολίτευσης του ελληνικού κοινοβουλίου κ. Αλέξης Τσίπρας πραγματοποίησε πρόσφατα 3ήμερη επίσκεψη στις Ι. Μονές του Αγίου Όρους. Στην Ι. Μονή Ιβήρων ξεναγήθηκε από τον προηγούμενο της Μονής Βασίλειο Γοντικάκη Αρχιμανδρίτη, Κρητικό ξεχωριστή αγιορείτικη μορφή, πασίγνωστη στην Ορθοδοξία. Ο κ. Τσίπρας εκφράστηκε με θαυμασμό γι’ αυτά που είδε και άκουσε. “Όποιος δεν έχει πάει στον Άγιον Όρος αδικεί τον εαυτό του” είπε και συνέχισε: “Πρέπει να εμπνευστούμε από την αγιορείτικη ζωή”. Οι μοναχοί κάνουν πράξη το σύνθημα των Ζαπατίστας, “Όλα για όλους και τίποτε για εμάς” (εφημ. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 15-17-8-2014).
Στην Ι. Μονή Ιβήρων παρακολούθησε νυχτερινή θεία λειτουργία. Βγαίνοντας χαράματα απ’ αυτήν είπε: “Όταν βλέπεις αυτά τα μοναστήρια, είτε πιστεύεις είτε όχι στο Θεό, νομίζεις ότι έχει επικοινωνία με τα θεία”.
Την Παναγία της Πορταΐτισσας, αρχαιότερη εικόνα του Αγίου Όρους (980 μ.Χ.) έβγαλαν οι μοναχοί της Μονής Ιβήρων για τον κ. Τσίπρα, εξηγώντας του πόσο θαυματουργική είναι.
Ακόμη πως τη βγάζουν από το Ιερό μόνο σε επισκέψεις αρχηγών κρατών. “Υπάρχουν” είπε ο κ. Τσίπρας, κοινές αντιλήψεις αλλλά και πολλά στοιχεία της αγιορείτικης ζωής από τα οποία μπορούμε να παραδειγματιστούμε”. Η σημαντικότερη όμως στιγμή της 3ήμερης επίσκεψης του κ. Τσίπρα στο Όρος ήταν όταν βρέθηκε στον Ι.Ναό του Πρωτάτου, μπροστά στη θαυματουργική εικόνα της Παναγίας “Άξιον Εστίν”. Ζήτησε να μείνει μόνος, με την Πλατυτέρα των Ουρανών, για ένα τέταρτο. Οταν άνοιξαν οι πόρτες και βγήκε έξω έδειχνε εκστασιασμένος. Δεν είπε τίποτε. Ήταν οι μοναδικές προσωπικές στιγμές του αριστερού ηγέτη (εφημ. ΤΟ ΒΗΜΑ 10-8-2014).
Σ’ όλες τις μονές που φιλοξενήθηκε κρατούσε βιβλία-δώρα στους μοναχούς. Βιβλία για τον Ρήγα Φεραίο.
Οι μοναχοί τον άκουσαν με προσοχή να τους ομιλεί περί Ορθοδοξίας, θεολογικής και φιλοσοφικής αντίληψης της ζωής. Για τα “πιστεύω του”, ότι δηλώνει άθεος, ότι έκανε παιδιά εκτός γάμου χωρίς να τα βαπτίσει και ότι αποχωρεί με την κοινοβουλευτική του ομάδα από το θρησκευτικό όρκο των βουλευτών, καμία συζήτηση. Η ιερή κοινότητα έδειξε σεβασμό και εκτίμηση στο πρόσωπο του αριστερού ηγέτη.
Πρώτος αρχηγός αριστερού κόμματος που επισκέφτηκε το Άγιο Όρος ήταν ο Χαρίλαος Φλωράκης το 1995 (περιοδ. Ρεσάλτο Ιανουάριος 2007 και περιοδ. παρέμβαση του Μητροπολίτου Ναυπάκτου κ. Ιεροθέου Φεβρ. 2007).
Πήγε στο Όρος με ένα φίλο του και ένα δημοσιογράφο. Οι άνθρωποι της προσωπικής του φρουράς άφησαν τα όπλα τους στην Ουρανούπολη. Στις μονές που φιλοξενήθηκαν, ο αρχηγός δεν έκανε το σταυρό του. Σεβάστηκε όμως τη νηστεία. Έφαγε νηστίσιμα και τα βρήκε όπως έλεγε, υπέροχα. Μίλησε με σεβασμό για το άβατο και τους νόμους του Αγίου Όρους. Στην Ουρανούπολη φεύγοντας έκαμε τις εξής δηλώσεις:
“Είδα μοναχούς νέα παιδιά σπουδαγμένα. Συνάντησα μοναχούς συναγωνιστές μου και θυμηθήκαμε τα παλιά”. Κι εσύ Χαρίλαε, στο Άγιον Όρος τον ρωτούσαν οι δημοσιογράφοι. “Μακάρι να’ χα πάει νωρίτερα. Κι εγώ θα ‘μουν καλύτερος αλλά και ο τόπος”. Ήταν μια συγκλονιστική δημόσια εξομολόγηση.
Αλήθεια ποιος μπορεί να κρίνει ή να προβλέψει τις ανθρώπινες πορείες στους δρόμους των πνευματικών αναζητήσεων; Οι μεγαλύτεροι αρνητές και άθεοι της χριστιανικής πίστης έγιναν οι μεγαλύτεροι απόστολοι της Εκκλησίας. Ο φανατισμός, εγωισμός και τυπολατρία μας απορρίπτει όλους όσους δεν συμφωνούν μαζί μας. Δεν έχομε σχέση ούτε ζούμε την αναγεννητική πνοή της Εκκλησίας μας.
Αυτή την πνοή ζουν οι μοναχοί στα Ορθόδοξα μοναστήρια. Εκεί βιώνεται το κοινοβιακό πνεύμα, η ακτημοσύνη, η κοινοκτημοσύνη και κοινοχρησία. Αυτά τα γεγονότα είναι διαρκής επανάσταση. Η επανάσταση της αγάπης. Η κινητήρια δύναμη των ορθοδόξων επισκοπών, μοναστηρίων και ενοριών και όχι οι κοινωνιολογικές θεωρίες και παρεκκλίσεις από τον προορισμό του ανθρώπου.
Σήμερα οι πολυεθνικές, οι τράπεζες και εταιρείες αποτελούν την αφανή, ανεξέλεγκτη και ανελέητη εξουσία του κόσμου. Είναι η χρηματοκρατία, άλλο είδος αποικιοκρατίας. Καταπιέζει και εξαθλιώνει τους λαούς οικονομικά και πολιτικά. Κινητήρια δύναμη είναι μόνο το κέρδος.
Όμως, “ρίζα πάντων των κακών εστίν η φιλαργυρία” διακήρυξε ο Απ. Παύλος. Και “η πλεονεξία είναι υπεύθυνη για την πολιτική, οικονομική και ηθική τραγωδία των ανθρώπων, έγραψε ο Θουκυδίδης. “Δεν είναι φόνος, πες μου, και χειρότερο από το φόνο να παραδίδεις τους φτωχούς στην πείνα;” έλεγε ο Ι. Χρυσόστομος.
Απ’ αυτή την αιχμαλωσία αδυνατεί να ελευθερωθεί ο άνθρωπος γιατί κινείται και φωνάζει μόνος του και δεν μπορεί να υπερβεί τα όριά του. Είναι ο Προμηθέας Δεσμώτης που η βοήθεια για να λύσει τα δεσμά του υπάρχει μόνο στους συνανθρώπους, κατοικητήριο του Θεού και της ελευθερίας. Σ’ αυτό τον προσανατολισμό, αποφασιστικός είναι ο ρόλος της διοικούσας Εκκλησίας που έχει και μεγάλη ευθύνη για τη σημερινή ηθική κρίση, μάνα της οικονομικής. Αφησε το ποίμνιό της ακάλυπτο στα στόματα των λύκων, που στις παρέες και παράθυρα καναλιών προσπαθούν να παρουσιάσουν τ’ αφύσικα ως φυσικά και τα παράλογα λογικά.
Ο επίσκοπος, σύμφωνα με τους Πατέρες της Εκκλησίας μας, είναι ο προεστός, ο στύλος και ο πρόμαχος της Εκκλησίας. Με τη ζωή και το παράδειγμά του μαθαίνεις τους κληρικούς του να μην κρίνουν και κατακρίνουν τους ανθρώπους για τα σφάλματά τους. Ο Θεός δεν είναι ούτε μπαμπούλας, ούτε έχει ανάγκη από συνηγόρους. Χωρίς επιείκεια, κατανόηση και ταπείνωση στις εξομολογήσεις, τα κηρύγματα, στις ξεναγήσεις και φιλοξενίες όπως κάνουν οι αγιορείτες και πλήθος άλλων κληρικών, τίποτε δεν κερδίζεται.
Ίσως μόνο ενοχές, φόβοι και ψυχολογικά προβλήματα που οδηγούν στα ψυχιατρεία. Ίσως αντιδράσεις και λόγια αποστροφής “είμαι άθεος”.
Ο σημερινός κόσμος της ηθικής και οικονομικής κρίσης, με ποδοπατημένες τις αρχές και αξίες, ζει σε μεγάλο πόνο. Έχει ανάγκη στοργής, βοήθειας και θυσιαστικής αγάπης. ΄Εχει ανάγκη για ν’ αναθαρρήσει να δει τη διοικούσα Εκκλησία να βγαίνει μπροστά, να καταγγέλλει και να ζητά την τιμωρία αυτών που οδηγούν τους φτωχούς στην πείνα. Αυτό το έγκλημα είναι ο χειρότερος φόνος όπως μας νουθετεί ο ιερός Χρυσόστομος.
Όλα τ’ άλλα τυπικά και ξύλινα δεν παρηγορούν αλλά απομακρύνουν. Το άγγιγμα της καρδιάς μας έχομε ανάγκη για να βρούμε το δρόμο μας και να βοηθήσομε ν’ αλλάξει ο κόσμος. Ο Ρώσος ποιητής Βλαντιμίρ Μαγιακόφσκι όπως μας πληροφορεί στην αυτοβιογραφία του απομακρύνθηκε από την Εκκλησία και δήλωσε άθεος, επειδή έτυχε κακής συμπεριφοράς ιερέα. Έδινε εισιτήριες προφορικές εξετάσεις για την εισαγωγή του στο Γυμνάσιο. Ο ιερέας μεταξύ των εξεταστών, του ζήτησε θέματα απρόσιτα και μπερδεμένα. Παρ’ ολίγο ν’ απορριφθεί. Στη σημερινή μεγάλη κρίση οι άνθρωποι παρηγορούνται κοντά σε εμπνευσμένους κληρικούς.
Γύρω τους συνωστίζονται και περιμένουν με τις ώρες να κοινωνήσουν μαζί τους και να ζωντανέψουν την ελπίδα.
Οι δύο αριστεροί ηγέτες, Χαρίλαος Φλωράκης και Αλέξης Τσίπρας, με την επίσκεψή τους στο Άγιον Όρος και τις δημόσιες εξομολογήσεις τους δεν μας λένε τίποτε;
