«Χημική βόμβα» ετοιμάζεται να πέσει στη Μεσόγειο, προειδοποιούν επιστήμονες και πολιτικοί εν όψει της καταστροφής του χημικού οπλοστασίου της Συρίας.

Όπως καταγγέλλουν, οι ΗΠΑ μετατρέπουν τη Μεσόγειο σε πειραματόζωο καθώς η καταστροφή θα γίνει πάνω στο αμερικανικό μετασκευασμένο πλοίο «Cape Ray», που αναμένεται σήμερα!

Ο κίνδυνος

Σύμφωνα με τους ειδικούς, το συγκεκριμένο πλοίο Cape Ray (τύπος Ro-Ro) αποτελεί μέρος αμερικανικού στόλου που μετέφερε στρατιωτικό εξοπλισμό. Αυτός ο τύπος πλοίου είναι ιδιαίτερα ευάλωτος στις πυρκαγιές και σε εισροή νερού. Ένα Ro-Ro πλημμυρίζει σε λίγα λεπτά και γρήγορα βυθίζεται μαζί με το φορτίο του (το σύνολο των χημικών αποβλήτων προς επεξεργασία θα επιβιβαστεί στο Cape Ray). Οι βελτιώσεις που πραγματοποιούνται στο πλοίο δεν εγγυώνται επαρκή ικανότητα πλεύσης σε περίπτωση σοβαρής δομικής βλάβης. Το Cape Ray κατασκευάστηκε πριν από 36 χρόνια. Κατά μέσο όρο ένα Ro-Ro πάει για διάλυση μετά από 30 χρόνια υπηρεσίας.

Το Σύστημα Εγκατάστασης Υδρόλυσης Πεδίου (Field Deployable Hydrolysis System, FDHS) για την προεπεξεργασία των ουσιών για χημικά όπλα, που αναπτύχθηκε από το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ σε συνεργασία με τη βιομηχανία, είναι πιλοτικό. Η ανάπτυξή του ολοκληρώθηκε αυτό το καλοκαίρι. Η ικανότητα του συστήματος να επεξεργάζεται συνεχώς και με ασφάλεια 500 έως 600 τόνους τοξικών ουσιών μένει να αποδειχτεί. Κατασκευάστηκε για να χρησιμοποιηθεί επί εδάφους. Το να χρησιμοποιηθεί για πρώτη φορά σε βιομηχανική κλίμακα πάνω σε πλοίο είναι μια περιπετειώδης επιχείρηση με πολλούς κινδύνους για το πλήρωμα, τους τεχνικούς και το περιβάλλον. Η μέθοδος αυτή παράγει απόβλητα 800 τόνους λάσπης για 500 τόνους χημικών, ενώ δεν έχει προσδιοριστεί το πώς και το πού θα καταστραφεί αυτή η λάσπη. Επίσης από τον εξοπλισμό του πλοίου (φίλτρα αέρα) καθίσταται φανερό ότι θα υπάρχει και εκπομπή αερίων κατά τη διαδικασία της υδρόλυσης.

Όσον αφορά το νομικό κομμάτι, σημειώνεται ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν επικυρώσει τη σύμβαση για τον Έλεγχο της Διασυνοριακής Διακίνησης Επικίνδυνων Αποβλήτων και της Διάθεσής τους. Για να είναι νόμιμη η εξαγωγή τους από τη Συρία προς το Cape Ray, σύμφωνα με τους κανονισμούς των Ηνωμένων Πολιτειών, θα πρέπει να υπάρχει μια ειδική συμφωνία μεταξύ του κράτους εξαγωγής και του κράτους υποδοχής (άρθρα 4 και 11 της Σύμβασης της Βασιλείας). Η εξουδετέρωση των χημικών επί του Cape Ray θα γίνει σε διεθνή ύδατα, ώστε να καταστήσει δυνατή την αποφυγή της σχετικής νομοθεσίας για τη θάλασσα. Αυτή η παγκόσμια πρώτη θα μετατρέψει τις ανοιχτές θάλασσες σε ζώνη ελεύθερη από κάθε δημοκρατικό έλεγχο και κάθε περιβαλλοντικό και κοινωνικό περιορισμό.

Ο Οργανισμός για την Απαγόρευση των Χημικών Όπλων (OPCW) και οι Ηνωμένες Πολιτείες δηλώνουν ότι 500 τόνοι πρόδρομων ουσιών της Συρίας θα πρέπει να αντιμετωπιστούν στη θάλασσα μέσα σε μια-δυο εβδομάδες, ενώ η τελική καταστροφή των χημικών όπλων της Αμερικής δεν θα ολοκληρωθεί πριν από το 2023. Στην ξηρά οι ΗΠΑ ελπίζουν για την καταστροφή 3.100 τόνων σε 10 χρόνια. Στη θάλασσα είναι πεπεισμένοι ότι μπορούν να επεξεργαστούν 500 τόνους εντός 4 εβδομάδων.

Προς το παρόν ένα χαμηλού βαθμού Ro-Ro, το Arc Futura με συνολικά 38 ελλείψεις από το 2000 στους ευρωπαϊκούς λιμένες, ελίσσεται κάπου στη Μεσόγειο φορτωμένο με ένα άγνωστο ποσοστό χημικών όπλων. Μόνο όταν όλες οι εγκαταστάσεις του συγκεκριμένου πλοίου αδειάσουν και όλα τα όπλα φορτωθούν στο Arc Futura και σε ένα άλλο Ro-Ro που ειδικεύεται στην μεταφορά αυτοκινήτων, θα περάσει σε δράση το αμερικανικό πλωτό εργοστάσιο. Με βάση τον σχεδιασμό δεν έχει οριστεί λιμένας καταφυγής στην περίπτωση που υπάρξει μείζων επιπλοκή κατά τη διαδικασία υδρόλυσης επάνω στο Cape Ray.

Οι κάτοικοι της Μεσογείου, οι ψαράδες και τα ψάρια δεν πρόκειται να απαλλαγούν από την απειλή. Η οργάνωση Robin des Bois ελπίζει ότι το τρέχον σχέδιο για την καταστροφή των χημικών όπλων της Συρίας θα εγκαταλειφθεί. Οι πρόδρομες ουσίες και άλλα συστατικά των χημικών όπλων της Συρίας θα μπορούσαν να επεξεργαστούν επί εδάφους στην Ευρώπη, στις Ηνωμένες Πολιτείες ή σε άλλες χώρες και περιφέρειες όπου οι καλύτερες τεχνικές είναι διαθέσιμες, όμως οι χώρες αυτές το αρνήθηκαν.

Αντιδρά η αντιπολίτευση

Σε ανακοίνωσή του, ο ΣΥΡΙΖΑ αναφέρει πως

«Η μη ενημέρωση των πολιτών και η αδιαφάνεια καλύπτει μέχρι τώρα κάθε κίνηση γύρω από την καταστροφή των χημικών όπλων της Συρίας.

Το μόνο σίγουρο είναι η άρνηση χωρών της Βόρειας Ευρώπης και των Βαλκανίων να δεχτούν στα εδάφη τους να γίνει η διαδικασία της υδρόλυσης. Πολύ περισσότερο όταν στις χώρες της Βόρειας Ευρώπης είναι εγκατεστημένες οι βιομηχανίες που παρήγαγαν και πώλησαν αυτό τον οπλισμό.

Η διαδικασία που τελικά προκρίθηκε από τον Οργανισμό Απαγόρευσης Χημικών Οπλών για εν πλώ υδρόλυση σε ειδικό πλοίο στα διεθνή ύδατα νότια της Κρήτης δημιουργεί πολλά ερωτηματικά και ανησυχίες.

Υπάρχει μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων για την συγκεκριμένη διαδικασία στην συγκεκριμένη περιοχή; Η Μεσόγειος είναι κλειστή θάλασσα και η παραμικρή αστοχία θα έχει ανυπολόγιστες συνέπειες.

Υπάρχει διαδικασία που να αποκλείει την απόρριψη χημικών ή υπολειμμάτων τους στη θάλασσα;

Η συσκότιση του θέματος από το Υπουργείο Εξωτερικών, η παραπομπή του στην ενημέρωση που έγινε από τον ΟΗΕ σε μεγάλες ΜΚΟ και η διάψευση αυτής της ενημέρωσης από το WWF εντείνουν τους φόβους των πολιτών ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια χωρίς καμιά εγγύηση και κανένα έλεγχο διαδικασία».

Παράλληλα, η ΔΗΜΑΡ επισημαίνει τον κίνδυνο να μετατραπεί η Μεσόγειος και ειδικά η θαλάσσια περιοχή νότια της Κρήτης σε περιβαλλοντική βόμβα, λόγω της καταστροφής των επικίνδυνων χημικών όπλων της Συρίας.

«Ήδη, από τις 15 Ιανουαρίου ο βουλευτής του κόμματος, Σπύρος Λυκούδης έχει καταθέσει ερώτηση προς τους υπουργούς Περιβάλλοντος και Εξωτερικών για το θέμα.

Ο τομέας Περιβάλλοντος και Πράσινων Πολιτικών της ΔΗΜΑΡ έχει εκφράσει την έντονη ανησυχία του για τον τρόπο καταστροφής των χημικών όπλων της Συρίας στη Μεσόγειο, μια θάλασσα «κλειστή» και ήδη βεβαρημένη από χωματερές χημικών υλικών. Παρά τις διαβεβαιώσεις του Οργανισμού για την Απαγόρευση των Χημικών Όπλων (ΟΑΧΟ), ο κίνδυνος μόλυνσης όλης της Μεσογείου και ιδιαίτερα της Κρήτης, λόγω σφαλμάτων που δεν μπορούν να αποκλεισθούν, είναι ιδιαίτερα μεγάλος», αναφέρεται σε ανακοίνωση της ΔΗΜΑΡ.