Της Κατερίνας Μυλωνά

Θανατηφόρα απειλή για την Κρήτη!

Σήμα κινδύνου από τους ειδικούς για τα χημικά της Συρίας

Κορυφώνεται η αγωνία των επιστημόνων αλλά και όλου του κόσμου για τις δραματικές επιπτώσεις που αναμένεται να έχει για το περιβάλλον η καταστροφή των χημικών όπλων της Συρίας στη Μεσόγειο.

Ειδικοί ερευνητές, χημικοί, μηχανικοί περιβάλλοντος, οικολόγοι και ενώσεις καταναλωτών εκπέμπουν σήμα κινδύνου, ιδιαίτερα μετά από την επίσημη, πλέον, επιβεβαίωση από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας μέσα από απάντηση της Φ. Γεννηματά σε σχετική ερώτηση του Λ. Αυγενάκη.

Οι επιστήμονες έχουν θέσει το καίριο ερώτημα, κατά πόσο η μέθοδος της υδρόλυσης εγκυμονεί περιβαλλοντικούς κινδύνους, ποιοι είναι αυτοί και μάλιστα ποιας εμβέλειας.

Όπως έχει επισημάνει ο καθηγητής του Πολυτεχνείου Κρήτης Ευάγγελος Γιδαράκος, ανεξάρτητοι εμπειρογνώμονες προειδοποιούν ότι αν και ένα τέτοιο εγχείρημα έχει επαναληφθεί στο παρελθόν, κυρίως από την Ιαπωνία όπου εξουδετερώθηκαν εκατοντάδες χημικές βόμβες του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου σε υπεράκτια εξέδρα στον Ειρηνικό Ωκεανό, η πραγματοποίηση μια τέτοιας επιχείρησης εν πλω είναι μια περίπλοκη διαδικασία.

Ιδιαίτερα για το συριακό χημικό οπλοστάσιο, το γεγονός ότι περιλαμβάνει ποικίλα αποθέματα «πρόδρομων» ενώσεων ή στοιχείων που είχαν αποθηκευτεί, καθίσταται σαφές ότι η καταστροφή αυτών των «πρόδρομων» ενώσεων, είτε με χρήση της υδρόλυσης, είτε ακόμη με χρήση της καύσης, συνεπάγεται παραγωγή ανάλογης ποσότητας τοξικών αποβλήτων.

Στην παράμετρο αυτή οφείλει να προστεθεί και το γεγονός ότι με την χρήση της υδρόλυσης δύναται να παραχθούν επιπλέον υγρά απόβλητα τα οποία εγκυμονούν κινδύνους κατά την απόρριψή τους στο θαλάσσιο περιβάλλον. Επιπλέον, μια τέτοια απόρριψη στερεών ή υγρών αποβλήτων, στο ήδη επιβαρυμένο από μια πλειάδα επικίνδυνων ουσιών θαλάσσιο περιβάλλον της Μεσογείου απαγορεύεται ρητά από τις διεθνείς Οδηγίες της MARPOL.

Οι διεθνείς οδηγίες της MARPOL καθορίζουν ποια απόβλητα και κάτω από ποιες συνθήκες επιτρέπεται να απορριφθούν στη θάλασσα. Σε καμιά περίπτωση σε αυτές τις οδηγίες δεν συμπεριλαμβάνεται η απόρριψη τοξικών ή εν γένει επικίνδυνων ουσιών ή ενώσεων, όπως στη δεδομένη περίπτωση της εξουδετέρωσης του χημικού οπλοστασίου της Συρίας.

Συνεπώς, η επιβάρυνση του θαλάσσιου περιβάλλοντος, στην περίπτωση αυτή, εξαρτάται από το είδος, την ποσότητα και προπάντων τη συγκέντρωση των συνολικών ή των επιμέρους αποβλήτων που θα εισέλθουν τελικά στη θαλάσσια στήλη της Μεσογείου και τα οποία οφείλουν να ερευνηθούν.

Επομένως, η εκτιμώμενη επιβάρυνση βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα αφορά στην επιβάρυνση βενθικών οργανισμών και στη χειρότερη περίπτωση την τοπική βιολογική νέκρωση. Ένα τόσο σημαντικό εγχείρημα σε μια τόσο περιβαλλοντικά ευαίσθητη και ήδη επιβαρυμένη περιοχή, όπως είναι αυτή της Μεσογείου, αν μη τι άλλο οφείλει να παρουσιαστεί υπεύθυνα και αναλυτικά σε όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.

Παράλληλα, σύμφωνα με όσα έχει δηλώσει ο επιστημονικός συνεργάτης του Δημόκριτου και πρώην πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Χημικών, Νίκος Κατσαρός, "εάν πραγματοποιηθεί η εξουδετέρωση των χημικών όπλων της Συρίας με τη μέθοδο της υδρόλυσης τότε μιλάμε για ένα εφιαλτικό σενάριο. Είναι μια μέθοδος εξαιρετικά επικίνδυνη με απρόβλεπτες επιπτώσεις για το ευρύτερο περιβάλλον της Μεσογείου και για τους πληθυσμούς της Κρήτης, της Λιβύης και της Μάλτας”.

Ο ίδιος έχει κάνει λόγο για πλήρη νέκρωση του θαλάσσιου περιβάλλοντος και μόλυνση σε ολόκληρη το Λιβυκό και το Κρητικό πέλαγος. Όπως έχει πει χαρακτηριστικά, τα ψάρια θα δηλητηριαστούν με κίνδυνο μόλυνσης του πληθυσμού που θα τα καταναλώσει ενώ έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο οι άνθρωποι να μην μπορούν να κολυμπήσουν στις περιοχές της Κρήτης και της Μάλτας .