Άνθρωποι, ρομπότ και τέρατα, σε μια ιστορία που τελικά δεν είναι τόσο φρέσκια όσο θα μπορούσε.



ΤΟ ΔΑΧΤΥΛΙΔΙ

ΤΗΣ ΦΩΤΙΑΣ

PACIFIC RIM

Σκην.: Γκιγιέρμο ντελ Τόρο

Πρωτ.: Τσάρλι Χάναμ, Ίντρις Έλμπα, Ρίνκο Κικούτσι, Ντιέγκο Κλάτενχοφ, Ρον Πέρλμαν

Όταν εξωγήινα τέρατα, τα Κάιτζου, εισβάλλουν στη Γη μέσα από ένα θαλάσσιο ρήγμα στον Ειρηνικό Ωκεανό, οι άνθρωποι κατασκευάζουν γιγαντιαία ρομπότ, τα Γιέγκερ, τα οποία χειρίζονται από το εσωτερικό τους ομάδες δύο πιλότων, συνδεδεμένοι μαζί τους οργανικά. Καθώς τα τέρατα συνεχίζουν ν’ ανεβαίνουν στην επιφάνεια με μεγαλύτερο ρυθμό, η σύγκρουση γίνεται σταδιακά κρισιμότερη για το μέλλον του πλανήτη.

Το πιο μεγαλεπήβολο σχέδιο μέχρι τώρα στη φιλμογραφία του μεξικανού σκηνοθέτη, μπορεί τυπικά ν’ αποτελεί πρωτότυπο σενάριο του ίδιου και του Τράβις Μπίτσαμ («Η Τιτανομαχία», Λουί Λετεριέ, 2010), αλλά οι καταβολές του είναι προφανέστατες, καθώς οι πρώτες λέξεις που έρχονται στο μυαλό με τη θέαση και μόνο του τρέιλερ είναι: Transformers VS Godzilla, σε μια σοβαρότερη εκδοχή. Με καταπληκτικό σχεδιασμό παραγωγής, αμείωτο ρυθμό πλοκής, κρισιμότερο τόνο, ελάχιστο χιούμορ, δυναμική μουσική και με δύο πολύ ικανούς πρωταγωνιστές, η ταινία παραμένει μια διασκεδαστική προσθήκη επιστημονικής φαντασίας, που υπονομεύεται από το άνισο σενάριό της, από το περιορισμένα εύστοχο κάστινγκ, τον κορεσμό της ψηφιακής καταστροφής, και τις προσδοκίες που δημιουργεί το όνομα του σκηνοθέτη.

Αρχίζοντας από το τελευταίο, για τους κινηματογραφόφιλους που παράλληλα αγαπούν πάρα πολύ τα κόμικ, ο ντελ Τόρο θεωρείται ένας σύγχρονος auteur- δημιουργός με το δικό του προσωπικό όραμα, ειδικά μετά τον κριτικά αναγνωρισμένο «Λαβύρινθο του Πάνα» («El laberinto del fauno», 2006) που τον απομάκρυνε από τις χολιγουντιανές διασκευές κόμικ σ’ ένα ισπανόφωνο δράμα για τη φασιστική Ισπανία με παραμυθιακά στοιχεία, με το οποίο απέδειξε ότι μπορεί να υλοποιήσει πιο ‘ευυπόληπτα’ σχέδια χωρίς ν’ απαρνηθεί το αγαπημένο του είδος της φαντασίας. Έτσι, οι προσδοκίες για τη φετινή του ταινία δε διαμορφώθηκαν βάσει της προ-«Λαβυρίνθου» φιλμογραφίας του, αλλά κατόπιν της καλλιτεχνικής επιτυχίας και των βραβεύσεων γι’ αυτόν, με αποτέλεσμα το «Δαχτυλίδι» να αποκτά τη φήμη ενός “έξυπνου” και “καλλιτεχνικότερου”blockbuster.

Το φιλμ σίγουρα δεν έχει το χυδαίο, υποτιμητικό για τη νοημοσύνη χιούμορ των «Transformers» του Μάικλ Μπέι. Κι αυτό δε μπορεί ν’ αποτελεί παρά μόνο πλεονέκτημα. Ο σοβαρός του τόνος όμως και η παρατεταμένη κρισιμότητα του σεναρίου, μαζί με τους ψηφιακούς τόνους βάρους των ρομπότ και των τεράτων, δε μπορούν να κρύψουν τους υποτυπώδους λειτουργίας διαλόγους, τα ερωτήματα που αφήνει αναπάντητα η πλοκή και την αίσθηση ότι -αντίθετα με ό,τι θα ήθελε ο σκηνοθέτης- δε βλέπεις κάτι που δεν έχεις ξαναδεί. Για παράδειγμα, σοβαρό ‘ρήγμα’ του σεναρίου είναι η ανύπαρκτη δικαιολόγηση για τη σποραδική εμφάνιση των τεράτων. Αν εξωγήινα τέρατα κατάφεραν να φτάσουν στον πλανήτη και να δημιουργήσουν χωροχρονική πύλη για να εισβάλουν σ’ αυτόν, γιατί στέλνουν τα τέρατά τους ένα-ένα και κατά αραιά διαστήματα; Προφανώς γιατί αν τα έστελναν όλα μαζί θα καταλάμβαναν τον πλανήτη κατευθείαν και δε θα είχαμε ταινία, αλλά αυτό είναι κάτι που η πλοκή οφείλει και αποφεύγει ν’ αντιμετωπίσει.

Επίσης, ένα βασικό ζήτημα με την ταινία, είναι ότι δεν καταφέρνει ν’ αποτινάξει τον δευτερογενή χαρακτήρα της, αφού όλες οι βασικές της ιδέες έχουν δουλευτεί προηγουμένως και εκτεταμένα από άλλους σκηνοθέτες, με ενδεικτική τη σύμφυση ανθρώπου και μηχανής, ένα από τα βασικά μοτίβα στη φιλμογραφία του Τζέιμς Κάμερον.

Επιπλέον, η χρήση των ψηφιακών εφέ με τα χρόνια έχει εξελιχθεί κι έχει επιτρέψει να δημιουργούνται ολοένα και πλουσιότερες συνθέσεις, με τις ψηφιακές προσθήκες να καταλαμβάνουν συνεχώς περισσότερο αφηγηματικό χώρο και χρόνο μέσα στις ιστορίες. Από το πλάσμα της Αβύσσου και τον Εξολοθρευτή στις ομώνυμες ταινίες του Τζέιμς Κάμερον, και τους δεινοσαύρους του «Jurassic Park», που αποτελούσαν μεμονωμένες προσθήκες μέσα σε φωτογραφημένα περιβάλλοντα, καταλήξαμε στις μέρες μας, στον υπερμεγέθη ορυμαγδό των ταινιών του Μάικλ Μπέι, ενώ συχνά τα φωτογραφημένα στοιχεία αποτελούν πλέον εξαίρεση μέσα σε ολοκληρωτικά ψηφιακές συνθέσεις, όπως στις ταινίες του Πίτερ Τζάκσον. Το ίδιο συμβαίνει κι εδώ, καθώς ο κορεσμός από ψηφιακά περιβάλλοντα και επιμέρους στοιχεία στις συνθέσεις των πλάνων, στερεί από την αληθοφάνεια των γεγονότων, κάνοντάς τα να μοιάζουν απλοϊκά (π.χ. η μάχη μέσα στην πόλη του Χονγκ-Κονγκ).

Αυτά που απομένουν, είναι η έντιμη προσπάθεια για να συγκροτηθεί ένα καινούριο αφηγηματικό σύμπαν (η επιλογή των μη-αγγλικών όρων Jaeger και Kaiju προσδίδουν στην ιστορία εκλέπτυνση, εξωτισμό κι οικουμενικότητα, οι διαφορετικοί τύποι τεράτων, αλλά και η διαφορετική τεχνολογία των ρομπότ κ.τλ.), ο επιβλητικός Έλμπα και ο γοητευτικός Χάναμ που όμως είναι και τα μοναδικά ενδιαφέροντα μέλη του καστ, και βέβαια η εξαιρετική δουλειά στη σύνθεση των οπτικών και των ηχητικών εφέ που αποδίδει πειστικά και υπερ-θεαματικά τις τεραστίων μεγεθών, πολυπληθείς στρατιωτικές βάσεις και τις αναμετρήσεις ανάμεσα στις δύο πλευρές.