Του Κώστα Μπογδανίδη

Ξενοδοχεία μακριά από το κύμα και αντικίνητρα για το “all inclusive”

Η θέση της Περιφέρειας Κρήτης για το χωροταξικό του τουρισμού

Σοβαρά λάθη, αδυναμίες και... μη ρεαλιστικές προτάσεις εμπεριέχει η Στρατηγική Μελέτη του Ειδικού Χωροταξικού για τον τουρισμό που σήμερα “περνάει” από το Περιφερειακό Συμβούλιο Κρήτης.

Στη ΣΜΠΕ του τουρισμού περιοχές που είναι “φορτωμένες” τουριστικά αναφέρονται ως... αναπτυσσόμενες, δίδονται... άδειες για ξενοδοχεία στο κύμα, δεν υπάρχει αναφορά στον αγροτουρισμό ενώ δεν δίδονται κίνητρα ποιοτικής ανάπτυξης. Κάτι που θα ζητήσει επισήμως η Περιφέρεια και θα εισηγηθεί στη σημερινή συνεδρίαση του ΠΣ ο αντιπερι- φερειάρχης Νίκος Καλογερής.

«Δεν μπορεί να φτάσουν τα ξενοδοχεία να γίνονται στο κύμα» λέει ο κ. Καλογερής και προσθέτει:

«Θεωρούμε επίσης σημαντικό το να καθοριστούν πολιτικές αντικινήτρων με σκοπό την αποθάρρυνση της ακόμα μεγαλύτερης γενίκευσης του συστήματος all inclusive» αναφέρει και ζητά να μαθει τι θα γίνουν όλα τα ενοικιαζόμενα δωμάτια, πώς θα εξελιχθούν -κάτι που δεν αναφέρεται στην αναθεώρηση του χωροταξικού σχεδιασμού.

Ο κ. Καλογερής σε συμφωνία με τον περιφερειάρχης και την Εκτελεστική Επιτροπή εισηγείται αλλαγές στο χωροταξικό και αυτές αναμένεται σε μεγάλο βαθμό να εγκρίνει το Περιφερειακό Συμβούλιο, ενώ και το υπουργείο καλείται να τις λάβει σοβαρά υπόψιν του.

Λανθασμένοι χειρισμοί

«Υπάρχουν λανθασμένοι χαρακτηρισμοί κατηγοριοποίησης σε προφανείς περιπτώσεις για την Κρήτη τουλάχιστον (π.χ. για την Αγ. Μαρίνα Χανίων προτείνεται ο χαρακτηρισμός «αναπτυσσόμενη περιοχή» ενώ με το υφιστάμενο πλαίσιο ήταν χαρακτηρισμένη σαν «αναπτυγμένη», ενώ η περιοχή Ακρωτηρίου Χανίων προτείνεται σαν «αναπτυγμένη» ενώ στον θεσμοθετημένο χάρτη χαρακτηρίζεται σαν «αναπτυσσόμενη τουριστικά με περιθώρια ανάπτυξης εναλλακτικού τουρισμού» όπως είναι και στην πραγματικότητα)» αναφέρει ο κ.Καλογερής που επισημαίνει επίσης και λάθη μεταξύ των ορίων του Καλλικράτη και των τουριστικών αναφορών. «Αυτό θα μπορούσε σε πολλές περιπτώσεις να οδηγήσει σε λάθος εκτιμήσεις και παρερμηνεία του σχεδίου, καθώς για παράδειγμα δημοτικές ενότητες που περιλαμβάνουν στην πραγματικότητα περιοχές πολύ έντονα αναπτυγμένες και ταυτόχρονα μη αναπτυγμένες (τουριστικά) θα θεωρούνται ότι ανήκουν στο σύνολό τους στην κατηγορία στην οποία εμπίπτουν κατά το μεγαλύτερο τμήμα τους, ανεξάρτητα πού χωροθετείται η προς αδειοδότηση τουριστική εγκατάσταση (π.χ. η δημοτική ενότητα Χερσονήσου περιλαμβάνει και την πολύ ανεπτυγμένη τουριστικά Χερσόνησο και τη μεγαλύτερη εδαφικά ορεινή περιοχή στην οποία ανήκουν οι κοινότητες Ποταμιών και Αβδού κλπ)» αναφέρει.

Και επισημαίνει:

-το σύνολο των παραθαλάσσιων περιοχών της Κρήτης ομαδοποιείται σε δύο μόνο κατηγορίες (αναπτυσσόμενες-αναπτυγμένες), ενώ η κατηγορία «αναπτυσσόμενη τουριστικά με περιθώρια ανάπτυξης εναλλακτικού τουρισμού» έχει χωροθετηθεί μόνο στους ορεινούς όγκους, τροποποιώντας τον θεσμοθετημένο χάρτη, ο οποίος περιελάμβανε πολλές παραθαλάσσιες περιοχές με δυνατότητα εναλλακτικού τουρισμού, ένα μοντέλο ΄το οποίο θα ταίριαζε και σε άλλες περιοχές της Κρήτης και όχι μόνο στις ορεινές.

-Παρόλο που στη ΣΜΠΕ αναπτύσσεται η έννοια της φέρουσας ικανότητας με την οποία καθορίζεται το μέγεθος της τουριστικής δραστηριότητας που μπορεί να γίνει αποδεκτή και βιώσιμη από το φυσικό, κοινωνικό και οικονομικό περιβάλλον κάθε περιοχής, εντούτοις στο σχέδιο της προτεινόμενης ΚΥΑ απουσιάζει ο όρος αυτός και σαν έννοια και ως βάση προκειμένου να αναπτυχθούν οι κατευθύνσεις της χωρικής οργάνωσης των περιοχών. Αυτό φαίνεται στον τρόπο με τον οποίο δίνονται συνολικά κατευθύνσεις στις ανεπτυγμένες περιοχές, χωρίς παραμέτρους και περιορισμούς που να σχετίζονται με το επίπεδο κορεσμού κάθε περιοχής. Για παράδειγμα πολύ αναπτυγμένες περιοχές (τουριστικά) με πεπερασμένη έκταση επισκέψιμων παραλιών (π.χ. Χερσόνησος, Ελούντα, Άγιος Νικόλαος) θα έχουν πρόβλημα στην παραπέρα ανεξέλεγκτη αθροιστική ανάπτυξη μαζικού τουρισμού.

Γι’ αυτό το λόγο προτείνει η περιφέρεια την ενσωμάτωση της έννοιας της φέρουσας ικανότητας στις στρατηγικές που αναπτύσσει η ΚΥΑ για τη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη με στόχο να αποτελέσει εργαλείο στη διαμόρφωση του κατάλληλου τουριστικού προϊόντος στην κατάλληλη περιοχή. Ιδιαίτερα αναγκαίο κρίνεται αυτό για τις περιοχές του Εθνικού Συστήματος Προστατευόμενων Περιοχών και περιοχές του δικτύου Natura 2000. Στη βάση αυτή συμφωνούμε με την πρόταση της ΣΜΠΕ για ίδρυση Παρατηρητηρίου Τουριστικής Δραστηριότητας ανά Περιφέρεια το οποίο στη συνέχεια να εξειδικεύεται ανά μορφή τουρισμού και ανά περιοχή.

-Στο άρθρο 5 προτείνεται η χωροθέτηση οργανωμένων κατασκηνώσεων (camping) παντού, ακόμη και στις «αναπτυγμένες» (προώθηση δημιουργίας ξενοδοχειακών καταλυμάτων 4 και 5 αστέρων) προκαλώντας το αντίθετο από το επιδιωκόμενο επιθυμητό αποτέλεσμα του ποιοτικού τουρισμού. Θεωρεί η Περιφέρεια ότι ειδικά στις αναπτυγμένες περιοχές θα πρέπει να καταργηθεί η δυνατότητα εγκατάστασης νέων μονάδων camping.