Μία κάρτα όλο κι όλο ήταν η αφορμή να ξεκινήσω να γράψω αφενός για την κοσμική ταβέρνα του Περλεπέ και αφετέρου για τη διασκέδαση στο Ηράκλειο, αρχές της δεκαετίας του πενήντα. Στο πίσω μέρος της κάρτας αρκετά ενδιαφέροντα στοιχεία όπως: Δήμος Ηρακλείου, το Ηράκλειο όπως το βλέπουν οι Ηρακλειώτες ζωγράφοι, Γιάννης Μιγάδης, ο Ηρακλειώτης ζωγράφος που φιλοτέχνησε αυτό τον πίνακα και φυσικά στοιχεία της έκδοσης αυτής της κάρτας: πρώτη σειρά 1978.
Τέτοιες μέρες...Μάης του πενήντα! Εξήντα τρία χρόνια μετά. Μία εποχή όχι ιδιαίτερα εύκολη, αλλά σκληρή, εποχή με βάσανα και στερήσεις. Το Ηράκλειο αρχίζει δειλά δειλά να διασκεδάζει. Μία αναρίθμητη σειρά από κέντρα κάθε κατηγορίας θα του δώσουν το κέφι της μεγαλούπολης. Μέσα και έξω από τα παλιά βενετσιάνικα τείχη, το Μεγάλο Κάστρο βρίσκει το χρόνο να διασκεδάσει. Τα παλιά κέντρα αναδιοργανώθηκαν αλλά και πολλά νέα αρχίζουν να προβάλουν.
Τα ονόματά τους γνωστά στους παλιούς Καστρινούς. Περλεπές, Βογιατζής, Τρία Πεύκα, Καινούργια Φωλιά, Αμυγδαλιές, Κουνέλια, Βλαχάκης, Μπάνια, Χαρίλαος, Ακταίον, Ζέφυρος, Τζιτζιφιές και άλλες τόσες όμορφες γωνιές αναψυχής! Για τα εξοχικά κέντρα της πόλης μας γράφει στο δημοσίευμα που ακολουθεί ο Άρης Χατζιδάκης. Το κείμενο βρίσκεται στην εφημερίδα “Νέα Χρονικά” και έχει ημερομηνία 21-5-1950. Ας δούμε το περιεχόμενό του:
Άλλά, ας κάνουμε σ' αυτό ένα νυχτερινό «τουρνέ ντέ γκράν ντύκ», σάν τους παλιούς Δούκες τής Αγίας Ρωσίας πού γύριζαν όλα τό ντάνσιγκ του Παρισιού, της Βιέννης καί όλης τής Ευρώπης. Ολα είναι μια ιδέα στον κόσμο!...
Ο Περλεπές π.χ. έξακολουθεί να παίζει ρόλο κέντρου του Καρτιέ Λατέν. Οι πιο εύθυμες παρέες, οι πανθομολογουμένως γκουρμέδες, οι καλλιτέχνες βρίσκουν έκεί τη φιλόξενη γωνιά τους. Είναι ένα κέντρο καθαρά «δήμοκρατικό». Βρίσκεις εκεί κάθε τύπο, άπό τον άριστοκράτη μέχρι τον εργάτη που γλεντάει το «σαββατιάτικό» του. Αύτό είναι το μυστικό της καλοκαρδίας του Περλεπέ... Τώρα, μάλιστα, που πήρε το αντικρυνό οικόπεδο - έναν πραγματικόν άνθώνα- καί επεξέτεινε το χώρο του, προβλέπουμε το Γιώργο στις δόξες του Μα, είναι, στ’ αλήθεια, χαριτωμένος, καθώς αυτοσυστήνεται!
- Περλεπές Γεώργιος του Νικολάου και της Πηνελόπης, κιλά 62, άριδμ. τηλ. 562.
Εννοείται πως τπ κέντρο δέν διαθέτει τηλέφωνο...
Απέναντι είναι του «Βογιατζή» το κέντρο. "Αλλοτε, συγκέντρωνε τον πιο καλό κόσμο. Και τώρα μέ τήν ανακαίνιση που έκανε θα τραβήξει και πάλι την πιο εκλεκτή πελατεία. Η σκεπαστή ταράτσα που έφτιαξε άξίζει ό,τι κι αν πεις. Εκεί πάνω τρώγοντας κανένας θα νοιώθει πως αληθινό ζει, πως δεν βρίσκεται στο μικρό και περιορισμένο Κάστρο, αλλά σε θέρετρο Αθηναϊκό.
Τα «Τρία Πεύκα» άρχισαν να συγκεντρώνουν και φέτος τη μεγάλη μάζα του διασκεδάζοντος κοινού. Ιδίως τα Σαββατοκύριακα. Και είναι αλήδεια μαγεία να γευματίζει κανείς και να πίνει το πιοτό του κάτω από τά ηλεκτροφωτισμένα φυλλώματα των δένδρων. Η πίστα των “Τριών Πεύκων”, ως προβλέπεται, θα δουλέψει φέτος πολύ από τη νεολαία.
Να κι ένα κέντρο αληθινά πολιτισμένο. Λίγο πιο κάτω από τα «Τρία Πεύκα». Το έχουν δύο άσσοι του καλού σερβιρίσματος: Ο Αντώνης Δοξαστάκης και ο Νικ. Αδαμάκης. Η βεραντούλα του, ιδίως, με τα πράσινα καφασωτά, είναι τρέλλα!.. Το κέντρο έμενε ως προχτές αβάπτιστο. Είχα προτείνει να το βαπτίσουν: “Η πράσινη βεράντα” Οι καταστηματάρχες μου έκαναν στην αρχή και το ήμισυ το χατήρι. Είπαν να το βγάλουν: Η “πράσινη γωνιά”! Έπειτα, όμως, κατέληξαν στην ονομασία: Καινούργια φωλιά. Να τους ζήσει...
Και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ευχή μου θα εισακουστεί, αν κρίνω από την άριστη κουζίνα, τους ευγενικούς τρόπους των καταστηματαρχών και τις κούρσες που περιμένουν κατά παράταξη κάθε βράδυ έξω από την “Καινούργια φωλιά”. Εκεί πάει η εκλεκτότερη μερίδα της κοινωνία μας. Μη λησμονούμε ότι ο Αντώνης ήταν πρώτα στη “Λέσχη Ηρακλείου”...
Οι “Αμυγδαλιές” αναστήθηκαν, επίσης, εφέτος. Ξανάνθισαν. Κάτω από νέα διεύθυνση. Οι ιδρυτές του “Μαϊάμι” Θ. Δουκουμετζίδης και Γ. Καραγιάννης το έχουν φέτος κι αυτό. Παλιός διακοσμητής ο Θόδωρος το μεταμόρφωσε σε τόπο της πιο ιδεώδους αναψυχής. Θα φέρει και νούμερα, που θα εναλλάσσονται κάθε τόσο. Ο Μασταμπάς θ’αποχτήση και πάλι κίνηση, χάρις στις “Αμυγδαλιές”. Η πίστα τους θα έρχεται γκανιάν.
Είναι και τα “Κουνέλια”.
Το μοναδικό εξοχικό κέντρο με τις αλησμόνητες δόξες. Είναι λίγο μακρυά. Μα αξίζει τον κόπο αυτή η εκδρομή. Θα έχει και ορχήστρα φέτος και θα δουλέψει πολύ, όχι μόνο από τους γλεντζέδες που το προτιμούν πάντοτε, αλλά και από τον πολύν κόσμο που αποζητάει να φύγει από τον κλοιό του Ηρακλείου...”.
Λίγο πιο πάνω είναι ο Βλαχάκης: Το πιο ονομαστό κέντρο της εύθυμης νεότητος. Βρίσκεται στο ίδιο μέρος όπου και ο Μίνωας πιθανόν να εσυμποσιάζετο... Θυμάμαι ένα στίχο κάποιας ρεβύ μου (πάνω στη “Ντερμπεντέρισσα”):
Και θα γίνη ο Βλαχάκης
οινοχόος της Κνωσού...
Μα, που δεν υπάρχουν κέντρα;
Τα Μπάνια τα πήρε και πάλι φέτος ο Νιωτάκης ο Μανώλης. Το όνομά του είναι μια εγγύηση. Θα γίνει ο τόπος της θαλάσσιας χαράς, αλλά και του...μπανίσματος...
Ο “Φοίνιξ” με το ωραίο ακροθαλάσσι του και τα ιαματικά του λουτρά θα συγκεντρώνει επίσης κόσμο.
Το “Ακταίον” παρά το Μέγαρον Φυτάκη έγινε κάτι το εξαίσιο. Είναι η πιο καλύτερη προπαγάνδα για ν’ αγαπήσουμε τη θάλασσα και να νοιώσουμε τη μαγεία της θέας της...
Το Μπεντενάκι γιόμισε, επίσης, κέντρα...Τώρα τελευταία άνοιξαν κι οι “Τζιτζιφιές”. Είναι το κέντρο των ανοιχτόκαρδων ανθρώπων.
Αλλά, πού να τα γυρίσει κανείας όλα;
Κι ο Πόρος έχει το “Χαρίλαο”. Το κέντρο αυτό - της “Χήρας” άλλοτε - φέρνει ένα σωρό αναμνήσεις στους παλιούς Ηρακλειώτες από τα περασμένα καλά χρόνια. Μα, και ως “Χαρίλαος” είναι πολύ αγαπητό. Περιποίησις και καλός μεζές: να το μυστικό του...
Μη ξεχνάμε και το “Ζέφυρο” πάνω από την “Όασι”. Είναι μια γωνιά που οι άνθρωποι που ξέρουν να διασκεδάζουν την προτιμούν. Ας τελειώσουμε εδώ το “τουρνέ ντε γκραν ντυκ” και ας γίνουμε και πάλι οι μουζίκοι που στενάζουν κάτω από τον τσαρικό ζυγό της βιοπάλης”.
Μάης του 2013. Η Ελλάδα βουλιάζει στη βαθιά υφεση (και ας λέει ο Πρωθυπουργός μας ότι τα δύσκολα πέρασαν). Μια ύφεση που μας έφεραν οι ντόπιοι και οι Ευρωπαίοι τροικανοί, η ευρωπαϊκή Ένωση και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Η πόλη μας το Ηράκλειο, υφίσταται, όπως όλες οι πόλεις της Ελλάδας, τα δεινά της οικονομικής και όχι μόνο κρίσεως.
Κάτω από αυτές τις συνθήκες τα κέντρα διασκέδασης και αναψυχής έχουν σχεδόν εξαφανισθεί.
Εξάλλου πού διάθεση για διασκέδαση; Πού οικονομική ευχέρεια;
Παρόλα αυτά η πόλη μας ζει μια τεράστια “άνθηση καφετεριών” στο κέντρο και στις γειτονιές της. Ίσως είναι μια καινούργια τάση διασκέδασης, ειδικά για τη νεολαία μας, τους ξένους που επισκέπτονται την πόλη μας με τα κρουαζιερόπλοια αλλά και όλους εμάς που αναζητούμε στη γεύση του καφέ, διεξόδους στα αδιέξοδα που μας περιβάλλουν!
