Μέσα από τις σελίδες του βιβλίου αυτού αποκαλύπτονται οι μηχανορραφίες των Μεγάλων Δυνάμεων.
Όλα θυσιάζονται στον βωμό του χρήματος και της εφήμερης δόξας. Το έργο διατρέχουν δύο μοτίβα:
Το δειλινό που φεύγει και το χάραμα που ανατέλλει και φωτίζει τις ψυχές των ανθρώπων. Η ελπίδα της Οικουμένης έρχεται μέσα από την ταύτιση των δύο αυτών μοτίβων, με την δημιουργική επενέργεια του Χριστιανισμού. Το «Άσπαρτες Ανατολές, Θερισμένες Δύσεις» είναι ένα αστικό πολυθεματικό μυθιστόρημα με βαθιές ψυχολογικές προεκτάσεις, το οποίο είναι επίκαιρο όσο ποτέ μέσα στη σημερινή δεινή οικονομική και κοινωνική κατάσταση που ζει ολόκληρη η ανθρωπότητα.
“Ολοι εμείς”, σημειώνει ο συγγραφέας, “που ζήσαμε τα χρόνια αυτά, δηλαδή της Κατοχής και του Εμφυλίου, ενώ αισθανόμασταν συμπόνια ο ένας για τον άλλο και ζούσαμε με σύνεση, ξαφνικά αυτό αντικαταστάθηκε από την οργή, το μίσος, γιατί ξένα αφεντικά όριζαν πλέον τις τύχες. Παρά τις τραγικές αυτές συνθήκες ζωής, τελικά αυτό το κακό που υπήρχε μέσα μας, το αντικατέστησε η αγάπη, και έτσι μπορέσαμε να πορευόμαστε με την αλήθεια και την αλληλεγγύη. Σε αντίθεση με άλλους λαούς όπου το ψέμα καταδίωκε την αλήθεια, το μίσος την αγάπη. Έτσι, χωρίς μεγάλο κόπο ανέβαζαν ή κατέβαζαν κυβερνήσεις, ανάλογα με το δικό τους συμφέρον. Όλα αυτά επικράτησαν μέχρι την επιβολή της χούντας.
Μέσα σε αυτές τις δύσκολες στιγμές οι θύμησες μεταφέρουν τον καθένα στα διάφορα στάδια της ζωής του, για να συγκρίνει την τότε ζωή με τη σημερινή. Δυστυχώς, απάντηση να δώσει δεν μπορεί. Υπάρχει, όμως, η μνήμη που θυμίζει: «Ζεις σε μία δύσκολη εποχή. Σε ολόκληρη τη γη κάτι κακό θα συμβεί. Η αλήθεια χάνεται σταδιακά και αντικαθίσταται από το ψέμα, που σκοτώνει την ανθρώπινη ψυχή. Για να σωθείς, φύγε όσο πιο μακριά μπορείς, γιατί διαφορετικά σε περιμένει ο χαμός. Αν καταφέρεις να αντισταθείς και να το διώξεις μακριά, πάει να πει ότι μέσα σου ήταν χρόνια ριζωμένη η αντίσταση της αλήθειας». Μια νύχτα, όπου όλος ο κόσμος ξαγρυπνά με τραγούδια και φωνές, ακούς τη μνήμη σου να σε προτρέπει να διηγηθείς όλα όσα έζησες σε τούτη τη ζωή. Ακούγοντάς την να σου λέει όλα αυτά, της λες δυνατά: «Μνήμη μου καλή, σε παρακαλώ, σταμάτα πια. Όλες αυτές οι θύμησες μου κάνουνε κακό».
Μα η μνήμη πού να σταματήσει. Συνεχίζει να διηγείται όλες τις διάφορες φάσεις της ζωής που ο πόνος πρωταγωνιστούσε και στην καρδιά και στην ψυχή.
Η μνήμη, όμως, επιμένει και συνεχίζει: «Γιατί αλήθεια τόσο πολύ παιδεύεις το πονεμένο σου κορμί; Μια
μόνο λύση υπάρχει, αν θέλεις να σωθείς, πάρε μολύβι και χαρτί κι άρχισε να γράφεις όλη σου τη ζωή. Αυτή είναι η τελευταία μάχη. Αν νικηθείς, τότε θα εξαφανιστείς από τη γη αυτή, γιατί άλλο πια σε αυτό το ψέμα δεν μπορείς να ζεις. Τώρα πια στο δικό σου δρόμο μπορείς να πορευτείς, όπου η αγάπη και η στοργή βρίσκονται πάντοτε εκεί, κι όταν θα γράφεις ό,τι έζησες και είδες, με θάρρος την αλήθεια πάντοτε θα λες, γιατί ούτε φοβήθηκες ούτε και πρόκειται να φοβηθείς, κι αν κάποιοι σε στεναχώρησαν πολύ, η συμπόνια σου δεν θα σε αφήσει τίποτα κακό να πεις».
