Σπασμένα ζευγάρια

Σχέσεις εμπιστοσύνης που καταστρέφονται

ΠΑΡΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

SIDE EFFECTS

Σκην.: Στίβεν Σόντερμπεργκ

Πρωτ.: Τζουντ Λο, Ρούνι Μάρα, Κάθριν Ζίτα-Τζόουνς, Τσάνινγκ Τέιτουμ

Η Έμιλυ υποδέχεται τον σύζυγό της που βγαίνει από τη φυλακή, και προσπαθούν να ξεκινήσουν τη ζωή τους από την αρχή. Παράλληλα η κοπέλα επισκέπτεται έναν ψυχίατρο για να τη βοηθήσει με την κατάθλιψή της, και της γράφει ένα καινούριο φάρμακο που γρήγορα αρχίζει να εμφανίζει επικίνδυνες παρενέργειες.

Ένα φιλμ που ξεκινάει παραπλανητικά ως καταγγελία της ψυχο-φαρμακοβιομηχανίας και στην πορεία μετατρέπεται σε ταινία μυστηρίου, καθώς, προκειμένου να σώσει την υπόληψη και την καριέρα του, ο γιατρός αναγκάζεται να παίξει τον ρόλο ντετέκτιβ που παρατηρεί τις ασυνέπειες της υπόθεσης. Στην πορεία, η ρητορική του φιλμ αποκαθιστά την εμπιστοσύνη όχι μόνο στο πρόσωπο του ήρωα, αλλά και στην ψυχιατρική γενικότερα.

Μετά την «Τιμωρό» («Haywire») και το «Contagion», για μια ακόμα φορά ο σκηνοθέτης φτιάχνει μια μικρής κλίμακας ταινία είδους, εκτελώντας τη ‘συνταγή’ αποτελεσματικά χωρίς να προσφέρει πολλά έξω από το συμβατικό ειδολογικό πλαίσιο. Έχει στη διάθεσή του ένα σενάριο πλούσιο σε κίνητρα και εκπλήξεις, το οποίο καδράρει, ρυθμίζει και μοντάρει σφιχτά, με αξιόπιστους ηθοποιούς εύστοχα επιλεγμένους και αξιοποιημένους ώστε να παίζουν με τις προσδοκίες του κοινού, από τους οποίους καλύτερη αναδεικνύεται η Μάρα στον ρόλο της εύθραυστης και πονηρής ασθενούς.



ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ ΣΤΟ HYDE PARK

HYDE PARK ON HUDSON

Σκην.: Ρότζερ Μίτσελ

Πρωτ.: Μπιλ Μάρεϊ, Λώρα Λίνι, Ολίβια Γουίλιαμς, Σάμιουελ Γουέστ, Ολίβια Κόλμαν, Ελίζαμπεθ Γουίλσον

Η πραγματική ιστορία της ερωτικής σχέσης του αμερικανού προέδρου Φράνκλιν Ντελάνο Ρούσβελτ με τη μακρινή ξαδέρφη του, Ντέιζυ, που ξεκίνησε το 1939 και εξελίχθηκε την ίδια χρονιά, κατά την επίσκεψη του βασιλικού ζεύγους της Αγγλίας στο εξοχικό σπίτι της μητέρας του προέδρου.

Διασκεδαστική πολιτική κι αισθηματική κομεντί με πολύ καλές ερμηνείες, η οποία με εφαλτήριο τον αληθινό έρωτα ανάμεσα στον Ρούσβελτ και τη Ντέιζυ, συγκεντρώνει διάφορα άλλα ζητήματα, όπως η γενικότερη αντισυμβατική ερωτική ζωή του προέδρου και η σχέση Βρετανίας- Η.Π.Α. Στις περισσότερες ταινίες που έχουν γυριστεί με αμερικανούς προέδρους, οι τελευταίοι είναι φανταστικοί χαρακτήρες και κυρίως προπαγανδίζουν μία εξιδανικευμένη εικόνα του αξιώματος («Dave», «Μέρα Ανεξαρτησίας», «Ο Όλυμπος έπεσε» κ.α.). Ωστόσο, από τον αμερικανικό κινηματογράφο δε λείπουν οι κριτικές απεικονίσεις είτε του προεδρικού παρασκηνίου («Bulworth», «Wag the dog», «Αι ειδοί του Μαρτίου» κ.α.), είτε συγκεκριμένων προσωπικοτήτων («Νίξον»). Αυτή εδώ στέκεται κάπου ανάμεσα, αφού μιλάει με αποκαλυπτική ευθύτητα για την ερωτική ζωή του Ρούσβελτ, χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα τη γνωριμία του με τον άγγλο μονάρχη για να διατηρήσει άμεμπτη την πολιτική του εικόνα.

Σε σχέση με την προσωπική του ζωή, ο Ρούσβελτ φαίνεται να εκμεταλλεύεται τη θέση του και τη γοητεία της προς τις γυναίκες, για να απολαύσει την πολυγαμία που για τους περισσότερους άντρες αποτελεί μόνο φαντασίωση. Η πρώτη σκηνή σεξουαλικής επαφής με τη Ντέιζυ, σχεδόν σοκάρει για την πεζότητά της εκ μέρους του προέδρου, ενώ αργότερα ανακαλύπτουμε μαζί με τη Ντέιζυ ότι τα πολύ πειστικά λόγια που της είπε στο ‘κρησφύγετό’ του ήταν απλώς η ρουτίνα που εφαρμόζει σε όλες τους. Ξανά η θέση του είναι αυτή που επιτρέπει, όχι μόνο σ’ αυτόν να σχετίζεται με πολλές γυναίκες συγχρόνως, αλλά και σ’ εκείνες να γνωρίζουν ότι ανήκουν σ’ έναν κλειστό κύκλο προεδρικών ‘γνωριμιών’. Το φιλμ φροντίζει επίσης ν’ αποκαταστήσει τη φήμη της Έλινορ Ρούσβελτ, η οποία συνηθίζεται να φορτώνεται με το βάρος της απιστίας, λόγω της αμφιφυλοφιλίας της, προς την οποία το φιλμ κρατάει μια προοδευτική στάση ανάλογη της σημερινής εποχής. Η Έλινορ απεικονίζεται πανέξυπνη, δυναμική και ακτιβίστρια, ενώ ο συντηρητισμός εκφράζεται από τους άγγλους γαλαζοαίματους που έρχονται από τον ‘παλαιό κόσμο’ και συνεπώς μεταφέρουν παλαιές αντιλήψεις.

Αυτό είναι μόλις ένα από τα στοιχεία που ορίζουν αντιθετικά τους δύο λαούς και εξυπηρετούν τη θετική λαϊκιστική πολιτική απεικόνιση του προέδρου. Όπως ενσαρκώνονται κι εκπροσωπούνται από τους ηγέτες τους, οι δύο χώρες απεικονίζονται άνισα, με ευνοϊκότερη βεβαίως την εικόνα που φτιάχνεται για τις Η.Π.Α., αντανακλώντας τη θέση ισχύος τους εκείνη την εποχή, ως μια αυτοκρατορία που περιμένει ν’ αναδυθεί εκμεταλλευόμενη την αδυναμία μιας άλλης που παρακμάζει.

Ο πρόεδρος είναι χαλαρός, ευθύς, χιουμορίστας, χωρίς ν’ ανησυχεί για το πρωτόκολλο και άλλου είδους προσχήματα, ενώ ο βασιλιάς είναι αγχωμένος, επιφυλακτικός κι ενσαρκώνει έναν παρωχημένο τύπο διακυβέρνησης. Το σενάριο βεβαίως αποδίδει τον ανάλογο σεβασμό στο βασιλικό ζεύγος, αλλά κυρίως μέσα από τον γηραιότερο χαρακτήρα του, της μητέρας του προέδρου. Ο πρόεδρος είναι μεγαλύτερος σε ηλικία από τον βασιλιά, γι’ αυτό σοφότερος και με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση απ’ αυτόν, τον οποίο ξέρει πώς να χειριστεί και να κάνει αγαπητό στον αμερικανικό λαό. Τον κάνει αν αισθανθεί άνετα υπενθυμίζοντάς του ότι δεν είναι ο μόνος με σωματικό ελάττωμα, αλλά φροντίζει επίσης να του θυμίζει συνεχώς πόσο ξεπερασμένος είναι, τονίζοντας επανειλημμένα δήθεν αστειευόμενος ότι ο βασιλιάς δεν εκλέγεται.

Η πραγματική πολιτική συζήτηση παρακάμπτεται εντελώς, αφού ποτέ δεν ακούμε τους δύο ηγέτες να μιλάνε για την ουσία της επίσκεψης του Γεωργίου, παρά μόνο με έμμεσες και γενικόλογες νύξεις. Έτσι, αυτό που ενδιαφέρει περισσότερο την πλοκή, είναι αν ο σνομπ και παλιομοδίτικης βασιλιάς θα πέσει στην ‘παγίδα’ δημοσίων σχέσεων του έξυπνου προέδρου, να καταδεχτεί να φάει χοτ-ντογκ μπροστά στους φωτογράφους, και συνεπώς να αποδεχτεί τον απλό, ανεπιτήδευτο και δημοκρατικό αμερικανικό τρόπο ζωής, να γίνει συμβολικά ‘ένας απ’ αυτούς’, διευκολύνοντας έτσι την παροχή βοήθειας από τις Η.Π.Α. στη Βρετανία.

Έτσι, η ταινία αποφεύγει την αμιγώς πολιτική συζήτηση, και επικεντρώνεται στην δεξιότητα και τη γοητεία του προέδρου, εξισορροπώντας την αισθηματική του αστάθεια με το ηγετικό του χάρισμα.



ΠΕΡΙΠΟΛΙΑ

END OF WATCH

Σκην.: Ντέιβιντ Άγιερ

Πρωτ.: Τζέικ Τζίλενχολ, Μάικλ Πένια, Νάταλι Μαρτίνεζ, Άννα Κέντρικ.

Ο Μπράιαν κι ο Μάικ είναι δύο αστυνομικοί που μοιράζονται το ίδιο περιπολικό στο σημερινό Λος Άντζελες. Ο Μπράιαν παρακολουθεί μαθήματα κινηματογράφου, για τις ανάγκες των οποίων βιντεοσκοπεί τη βίαιη καθημερινότητά του στη δουλειά, και μέσα από το υλικό του, μεταφέρει τις δυσκολίες και τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν συνεχώς με τον συνάδελφό του.

Μια συνηθισμένη αστυνομική ταινία, που διαθέτει δύο ταλαντούχους πρωταγωνιστές, και θέτει εύστοχα την ίδια τη νεότητα και το ξεκίνημά τους στη ζωή ως το διακύβευμα της ιστορίας. Όμως θα ήταν πολύ λειτουργικότερη με περισσότερη σεναριακή έμπνευση και λιγότερη υφολογική επιτήδευση, αφού υπονομεύεται από την ασυνέπεια και την υπερβολή με την οποία χειρίζεται το βασικό σκηνοθετικό εύρημά της.

Το φιλμ ξεκινάει ως ταινία ‘found footage’, με τα πλάνα να προέρχονται από λήψεις στον χώρο της δράσης, είτε από κάμερες περιπολικών και την κάμερα του Μπράιαν, είτε τις κάμερες που τοποθετούν πάνω στις στολές τους και από άλλες πηγές. Γρήγορα όμως η σύμβαση εγκαταλείπεται και τα πλάνα άλλοτε έχουν μια αφηγηματική πηγή κι άλλοτε όχι, με αποτέλεσμα να αναρωτιέται κανείς γιατί από ένα σημείο και μετά το σενάριο επιμένει στη χρήση του ευρήματος, και μάλιστα με εντελώς αβάσιμες δικαιολογίες, όπως η σκηνή της επίθεσης της λατινοαμερικανικής συμμορίας προς την παρέα των μαύρων που κάνουν μπάρμπεκιου, κατά την οποία, πέρα από κάθε λογική, και οι δύο πλευρές τυχαίνει εντελώς συμπτωματικά να έχουν ένα μέλος που τραβάει τα γεγονότα με την κάμερά του.

Η ταινία δε μπορεί ν’ αποφασίσει αν χρειάζεται και πώς να χρησιμοποιήσει το βασικό της τέχνασμα, ζημιώνοντας την αληθοφάνεια που επιδιώκει να ενισχύσει. Αντί τουλάχιστον να εξισορροπήσει αυτή την ασυνέπεια με μια πιο υπολογισμένη και ψύχραιμη σύνδεση των πλάνων της, ξεσπάει σ’ ένα μανιώδες μοντάζ που κάνει αρκετές σκηνές ακατάληπτες και κουραστικές. Επιπλέον, το επιτηδευμένο υποκριτικό ύφος, οι στερεότυπες καταστάσεις και χαρακτήρες (η λατινοαμερικανική συμμορία εκστομίζει τρία fuck ανά δευτερόλεπτο), μαζί με τον εύκολο συναισθηματισμό του σεναρίου, μοιάζουν αταίριαστα στο άμεσο και σκληρό ύφος που επιλέγει ο σκηνοθέτης, ενώ παρότι τα περιστατικά που αναλαμβάνουν οι ήρωες προσφέρονται για περισσότερη ανάπτυξη, συχνά μένουν αναξιοποίητα, όπως στο σπίτι με τα πτώματα όπου ο βραστήρας μένει να σφυρίζει ανεξήγητα.