Του Ανδρέα Πατεράκη

Η γερμανική κατοχή και ο εμφύλιος 1940 – 1950

Η ξένη προπαγάνδα διαλύει τη συνοχή της ελληνικής κοινωνίας με τη βοήθεια Ελλήνων


Αμέσως μετά την κατάληψη της Κρήτης από τους Γερμανούς το 1941 άρχισαν να οργανώνονται πυρήνες αντίστασης κατά των κατακτητών. Από τις πρώτες κιόλας συζητήσεις μπήκαν στη μέση τα συμφέροντα και οι προσωπικές φιλοδοξίες και ορισμένοι άρχισαν να εκμεταλλεύονται τη φτώχεια μας και τον πόθο μας για απελευθέρωση και μας έδιναν υποσχέσεις πως μετά τον πόλεμο θα έχομε όλα τα καλά και ότι θα τρώμε με χρυσά κουτάλια.

Αυτά τα πέρασαν στον απλό λαό και οι πολυβασανισμένες μανάδες μας τα πίστευαν και τα κουβέντιαζαν μεταξύ τους και χαίρονταν που κινδύνευαν, γιατί πίστευαν πως μόνο έτσι θα έρχονταν καλύτερες ημέρες γι’ αυτές και για τα παιδιά τους. Πολλές φορές τις άκουγα να επαναλαμβάνουν τη φράση: «Οι Άγγλοι είπανε πως μετά τον πόλεμο θα τρώμε με χρυσά κουτάλια». Από τη μια μεριά οι κομουνιστές θέλανε την Ελλάδα ελεύθερη αλλά με κομουνιστικό καθεστώς. Από την άλλη ο βασιλιάς, οι αριστοκράτες, οι πλούσιοι και κυρίως οι δυτικές χώρες τη θέλανε ελεύθερη αλλά με βασιλιά, «Βασιλευόμενη Δημοκρατία», για να μπορούν να τη διαφεντεύουν, να τη νέμονται, να ελέγχουν την κατάσταση στις χώρες της Μέσης Ανατολής, όπου υπήρχε άφθονο πετρέλαιο, και να μπορούν να επεμβαίνουν στις χώρες αυτές όταν το απαιτούσαν τα συμφέροντά τους. Αυτοί λοιπόν, οι μεν και οι δε, βρήκαν κατάλληλους ανθρώπους, Έλληνες, και με θεωρίες για καλύτερη ζωή μετά την απελευθέρωση και υποσχέσεις για αξιώματα που θα τους δίνανε, δηλητηριάσανε τον πατριωτισμό των Ελλήνων και τους έκαμαν όργανα της ιδεολογίας τους, γιατί οι απλοί άνθρωποι πίστευαν πως ό, τι τους έλεγαν και ό, τι κάνανε ήταν για το καλό της πατρίδας. Έτσι άρχισε ο φανατισμός, που σιγά-σιγά έφερε το διχασμό, τα μίση και τους σκοτωμούς. Οι παλιές φιλίες, οι συντεκνιές, οι κουμπαριές, η φυσική συγγένεια (γονείς με παιδιά, αδέρφια, ξαδέρφια, μπαρμπάδες με ανίψια) σε πολλές περιπτώσεις, δεν μετρούσαν μπροστά στον ιδεολογικό φανατισμό.

Θα περιγράψω ένα περιστατικό εκείνης της εποχής, που συνέβη αμέσως μετά την κατοχή : Δυο αδέρφια ανήκαν σε διαφορετικές παρατάξεις. Το ένα ήταν με το στρατό και το άλλο με τους αριστερούς αντάρτες. Σε μια μάχη που έγινε στα Λευκά Όρη τα δυο αδέρφια ήταν αντιμέτωπα. Μετά τη μάχη, στην οποία σκοτώθηκαν άνθρωποι, πριν εξακριβώσουν ποιοι ήταν οι σκοτωμένοι, άκουσαν τον έναν αδερφό να λέει: Έπαιζα κι εγώ στο σωρό και δεν ξέρω αν εσκότωσα τον αδερφό μου. Μετά την παρέκβαση αυτή, που τη θεώρησα απαραίτητη, γιατί οι νέοι πρέπει να μαθαίνουν όλη την αλήθεια, θα συνεχίσω το σχολιασμό.

Οι κινήσεις των αριστερών δεν άρεσαν στους Άγγλους. Γι’ αυτό εγκατέστησαν στον ίδιο τόπο (στα Λευκά Όρη πάνω από το χωριό μου Κουστογέρακο) δυο ομάδες κατασκοπίας (με δυο ασυρμάτους) με αντίθετους τάχα μου ιδεολογικούς προσανατολισμούς. κι έτσι είχαν πολλαπλά οφέλη:

1ο Είχαν δυο πηγές πληροφοριών για τις κινήσεις και τα σχέδια των Γερμανών.

2ο Είχαν πληροφορίες για την οργάνωση και τους στόχους των αριστερών.

3ο Είχαν τη δυνατότητα με την κατάλληλη προπαγάνδα και στα δυο μέρη (ΕΑΜ – αριστεροί και ΕΟΚ – εθνικόφρονες) να προκαλέσουν φανατισμό και να οδηγήσουν τους Κρητικούς, και γενικότερα τους Έλληνες, σε εμφύλιο πόλεμο.

Σήμερα, που γνωρίζουμε πια όσα έγιναν στη Μέση Ανατολή μετά τον πόλεμο και γίνονται ακόμη και στις μέρες μας στην Παλαιστίνη, στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν, μπορούμε να κάνουμε κρίσεις και να βγάλουμε ορισμένα συμπεράσματα:

α) Ένας εμφύλιος θα εξυπηρετούσε τα σχέδια των Άγγλων και των Αμερικανών να επέμβουν, σαν σωτήρες, να δημιουργήσουν βάσεις στην Ελλάδα και να μπορούν έτσι να βοηθήσουν αποτελεσματικά τη δημιουργία εβραϊκού κράτους, που θα τους διευκόλυνε να ελέγχουν από κοντά τα πετρέλαια της Μέσης Ανατολής. Και δεν είμαι βέβαια εναντίον της ίδρυσης εβραϊκού κράτους. αντίθετα μάλιστα, πιστεύω πως όλοι οι άνθρωποι πρέπει να έχουν πατρίδα. Είμαι όμως αντίθετος σε κάθε είδους αδικία και βία.

β) Η Ελλάδα θα είχε απαιτήσεις μετά τον πόλεμο ανάλογες με την προσφορά της στον αγώνα για τη νίκη. Π.χ. θα μπορούσε να ζητήσει την Κύπρο και τη Βόρεια Ήπειρο και ήταν ηθικό και δίκαιο να ικανοποιήσουν τουλάχιστον αυτές τις απαιτήσεις της.

γ) Μια μεγάλη και ισχυρή Ελλάδα θα μπορούσε να σηκώσει κεφάλι και να δυσκολέψει τα σχέδιά τους στην περιοχή. Άλλωστε αυτό δε γίνεται και σήμερα στην περιοχή των Βαλκανίων; Δεν κατακερμάτισαν χώρες σε κρατίδια προτεκτοράτα μεγάλων κρατών;

Ένας εμφύλιος θα τους απάλλασσε από τέτοιες σκοτούρες, γιατί τότε οι Έλληνες θα αρκούνταν στον ανεφοδιασμό τους με όπλα, για να σκοτώνει ο αδερφός τον αδερφό και όλοι μαζί την Ελλάδα. Και έτσι ακριβώς έγιναν τα πράγματα. Και οι Έλληνες οδηγήθηκαν στον εμφύλιο και αλληλοσκοτώθηκε ο αθός του έθνους και θάψαμε εμείς οι ίδιοι με τα έργα μας τα οράματα πολλών γενεών και τα εθνικά μας δίκαια.

Μετά τον εμφύλιο και σε όλη τη διάρκεια της δεκαετίας του 1950 σταμάτησαν οι οργανωμένοι «ιδεολογικοί» αλληλοσκοτωμοί, αλλά δεν καταλαγιάσανε τα πάθη και τα μίση, στα οποία μάλιστα η πολιτική εξουσία φρόντισε να δώσει νομιμότητα με τα πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων που για πολλά χρόνια ταλαιπώρησαν εκατοντάδες χιλιάδες Ελλήνων. Οι διωγμοί, οι φυλακίσεις, οι εξορίες με συνοπτικές διαδικασίες ήταν συχνό φαινόμενο. Η κακοδιοίκηση και η κακοδιαχείριση του δημόσιου πλούτου ήταν καθημερινό φαινόμενο. Τα χρήματα που δόθηκαν στην Ελλάδα ως βοήθεια για την ανασυγκρότησή της πήγαν στις τσέπες λίγων αρεστών στην εξουσία, οι οποίοι αντί να τα διαθέσουν για κατασκευή έργων και κάποιας βιομηχανικής υποδομής, που θα έδιναν δουλειά σε νέους ανθρώπους, τα έκαναν πολυκατοικίες στην Αθήνα και άλλες μη παραγωγικές οικογενειακές επενδύσεις, δηλαδή τα τσέπωσαν. Με την ανεργία θέριεψε η φτώχεια και η πείνα, και το ελπιδοφόρο τμήμα του ελληνικού λαού, οι νέοι, έφευγαν κατά χιλιάδες ψάχνοντας για δουλειά και καλύτερη τύχη σε άλλες χώρες, τη Γερμανία, την Αυστραλία, τη Νέα Ζηλανδία, τις ΗΠΑ, τον Καναδά και αλλού.. και ρήμαξε ο τόπος και μετατράπηκε σε ένα απέραντο γηροκομείο και φτωχοκομείο. Η δεξιά που μαζί με το παλάτι κυβερνούσαν τη χώρα από την απελευθέρωση και μετά, είχαν γίνει ειδικοί στην αρπαγή της εξουσίας κάθε φορά που γίνονταν εκλογές, πότε με βία και νοθεία, και πότε με κατάλληλο εκλογικό νόμο τον οποίο κατασκεύαζαν λίγο πριν από κάθε εκλογική αναμέτρηση.

Τη δεκαετία του 1950 κυριάρχησε στην πολιτική σκηνή της Ελλάδας ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, αρχικά ως επιτυχημένος υπουργός δημοσίων έργων στην κυβέρνηση Παπάγου και στη συνέχεια ως πρωθυπουργός. Μετά το θάνατο του Παπάγου το 1955 διορίστηκε από το παλάτι, ίσως και με παρέμβαση των Αμερικανών, πρωθυπουργός της Ελλάδας. Στις εκλογές που ακολούθησαν το 1956 κατάφερε να υφαρπάξει την εξουσία με ένα πρωτοφανή εκλογικό νόμο. Στις εκλογές αυτές ορισμένα αστικά κόμματα μαζί με την ΕΔΑ έκαναν συνασπισμό με το όνομα Δημοκρατική Ένωση και κατέβηκαν από κοινού στις εκλογές. Όμως το κόμμα της δεξιάς και του παλατιού, η ΕΡΕ, που είχε ιδρύσει στο μεταξύ ο Καραμανλής, αν και πήρε το 47,38% των ψήφων έβγαλε 165 βουλευτές, ενώ η Δημοκρατική Ένωση με 48,15% έβγαλε 135. Εκείνο τον καιρό βρισκόμουν στο χωριό μου και ο αδερφός μου ο Μανώλης (πολύ νέος, σχεδόν παιδί, δεν είχε ακόμη δικαίωμα ψήφου), σχολίασε πικρόχολα το αποτέλεσμα εκείνων των εκλογών. Είπε: Αυτές οι εκλογές ήταν όπως οι κούπες που όποιος παίρνει τσι πολλές χάνει (κούπες: παιγνίδι της τράπουλας).

Η ΕΡΕ κέρδισε και τις επόμενες εκλογές το 1958. Την 1/4/1959 η κυβέρνηση Καραμανλή κατάργησε την οκά που ήταν μονάδα βάρους, κατάλοιπο από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας, και την αντικατέστησε με το κιλό για τα στερεά και το λίτρο για τα υγρά, του διεθνούς συστήματος μέτρων και σταθμών.

Η κυβέρνηση δεν φρόντισε να ενημερώσει τον απλό κόσμο και να τον προστατέψει από την αισχροκέρδεια ασυνείδητων εμπόρων. Και όφειλε όχι μόνο να τον ενημερώσει ότι το ένα κιλό είναι πολύ λιγότερο από την οκά, αλλά και να του τονίσει ότι η οκά είναι 1282 γραμμάρια ενώ το κιλό είναι μόνο 1000, και ακόμη να καθορίσει την τιμή του κιλού τουλάχιστον στα βασικά καταναλωτικά αγαθά. Ακόμη όφειλε να καταγράψει το στοκ που υπήρχε στις αποθήκες των εμπόρων ώστε να μη γίνει εκτεταμένη φοροκλοπή.

Όμως δεν έκανε τίποτα από αυτά και έγινε μεγάλη εκμετάλλευση των καταναλωτών από ασυνείδητους εμπόρους, πιστεύω και από βιομήχανους.

Πολλοί έμποροι πουλούσαν το κιλό, που ήταν 1000 γραμμάρια, με την τιμή της οκάς που ήταν 1282 γραμμάρια και κέρδισαν τεράστια ποσά σε βάρος, κυρίως φτωχών βιοπαλαιστών.

Τα φαύλα των πολιτικών τη δεκαετία του 1960 άρχισαν με τις εκλογές του 1961 που, ως συνήθως, έγιναν με ένα νέο εκλογικό σύστημα κομμένο και ραμμένο στα μέτρα της ΕΡΕ. Στις εκλογές αυτές έγινε εκτεταμένη βία και νοθεία και το αποτέλεσμα ήταν το κόμμα της ΕΡΕ να κερδίσει με ποσοστό πάνω από 50% και να γίνει πρωθυπουργός ξανά ο Καραμανλής. Αμέσως μετά το σχηματισμό κυβέρνησης ο Γεώργιος Παπανδρέου κατήγγειλε τη βία και τη νοθεία και ξεσήκωσε το λαό που κατέβηκε στους δρόμους σε μαζικές διαμαρτυρίες, σε έναν αγώνα που έμεινε στην πολιτική ιστορία της Ελλάδας με το όνομα «ανένδοτος», ο οποίος συνεχίστηκε και το 1963.

Η κυβέρνηση Καραμανλή δεν άντεξε τη λαϊκή οργή και παραιτήθηκε. Το Νοέμβρη του 1963 διενεργήθηκαν εκλογές. Ο Παπανδρέου δεν συγκέντρωσε τον απαιτούμενο αριθμό βουλευτών για να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση και σχημάτισε κυβέρνηση μειοψηφίας. Επειδή όμως δεν ήθελε να συγκυβερνήσει με την ΕΔΑ, παραιτήθηκε και ο βασιλιάς προκήρυξε νέες εκλογές το Φλεβάρη του 1964.

Στις εκλογές αυτές η Ένωσης Κέντρου έλαβε πάνω από 52% και σχημάτισε κυβέρνηση με πρωθυπουργό το Γεώργιο Παπανδρέου.

Οι σχέσεις του βασιλιά με τον πρωθυπουργό χάλασαν από την αρχή του σχηματισμού της νέας κυβέρνησης με ευθύνη του βασιλιά, γιατί ήθελε να έχει το πάνω χέρι στο στρατό και να επιβάλει στον πρωθυπουργό δικό του άνθρωπο ως υπουργό στρατιωτικών. Ο πρωθυπουργός δεν το δέχτηκε και το 1965 ο βασιλιάς τον απέπεμψε και παραιτήθηκε η κυβέρνηση. Ακολούθησε ένα σήριαλ διορισμού φιλοβασιλικών κυβερνήσεων μέχρι το 1967. Κατά το διάστημα αυτό υπήρξε λαϊκός ξεσηκωμός, ο οποίος χρησιμοποιήθηκε ως πρόσχημα για την επιβολή στρατιωτικής δικτατορίας από μια μικρή ομάδα συνταγματαρχών την 21 Απριλίου 1967.

Οι Αμερικανοί μετά την απελευθέρωση θεωρούσαν την Ελλάδα δικό τους προτεκτοράτο και είχαν δημιουργήσει πολεμικές βάσεις σε διάφορες περιοχές της χώρας με τη συγκατάθεση των πολιτικών κυβερνήσεων και του βασιλιά και δεν είδαν με καλό μάτι τη νέα κυβέρνηση. Καταλάβαιναν πως η νέα δημοκρατική κυβέρνηση δε θα τους επέτρεπε να χρησιμοποιήσουν τις βάσεις τους στην Ελλάδα εναντίον αραβικών χωρών προκειμένου να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντά τους στην περιοχή της Μέσης Ανατολής. Μετά τις εκλογές του 1964 ενεργούσαν παρασκηνιακά και φαίνεται να κατεύθυναν τους πραξικοπηματίες γιατί αμέσως μετά το πραξικόπημα έσπευσαν να αναγνωρίσουν τη νέα κατάσταση.

Ποια συμφέροντα εξυπηρέτησε η ανάμειξη των Αμερικανών στα εσωτερικά της Ελλάδας

Σύμφωνα με πληροφορίες εκείνης της εποχής μια μεγάλη αμερικάνικη εταιρεία πετρελαίου, η Αρμπς Κόμπανι, είχε υπό τον έλεγχό της το 30% των πετρελαίων της Μέσης Ανατολής ενώ είχε το 100% των πετρελαίων της Βενεζουέλας. Τα πετρέλαια της Βενεζουέλας είχαν μεγαλύτερο κόστος εξόρυξης από τα πετρέλαια του Περσικού Κόλπου και δεν μπορούσαν να τα ανταγωνιστούν, οπότε η εταιρεία έπρεπε να βρει τρόπο να τα διαθέσει. διαφορετικά κινδύνευε με οικονομική κατάρρευση. Από το 1966 οι σχέσεις του Ισραήλ με ορισμένες αραβικές χώρες και την Αίγυπτο ήταν πολύ τεταμένες και εκφράζονταν καθημερινά με απειλητικές κορόνες ενώ συγχρόνως και οι δύο πλευρές προετοιμάζονταν για πόλεμο. Η πολιτική ηγεσία της Αμερικής άδραξε την ευκαιρία (ίσως και να την είχε σχεδιάσει) και από τις αρχές του 1967 εφοδίασε το Ισραήλ με πολεμικό υλικό, του υποσχέθηκε στρατιωτική βοήθεια και εδαφικά κέρδη και επιτάχυνε την έναρξη του πολέμου. Για να είναι οι Αμερικανοί βέβαιοι για την έκβαση της επιχείρησης που σχεδίαζαν, λίγο πριν από την έναρξη των πολεμικών επιχειρήσεων, έριξαν την ελληνική κυβέρνηση και εγκατέστησαν στρατιωτική δικτατορία με δικά τους πειθήνια όργανα. Στον πόλεμο αυτό, των 6 ημερών, όπως τον ονόμασαν από τη διάρκειά του, αμερικανικά αεροπλάνα απογειώθηκαν από τη βάση της Σούδας και καταστρέψανε στο έδαφος τα πολεμικά αεροπλάνα της Αιγύπτου πριν προλάβουν να απογειωθούν και να λάβουν μέρος στον πόλεμο.

Στη διάρκεια του πολέμου αυτού το Ισραήλ βύθισε πλοία στη διώρυγα του Σουέζ, η οποία έκλεισε και παρέμεινε κλειστή για μεγάλο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα τα πετρελαιοφόρα, που φορτώνανε πετρέλαιο από τον Περσικό Κόλπο και εφοδιάζανε τη Δύση, να αναγκάζονται να κάνουν τον περίπλου της Αφρικής, να ανεβαίνει το κόστος του αραβικού πετρελαίου, λόγω αυξημένων μεταφορικών, και να μπορεί να το ανταγωνίζεται το πετρέλαιο της Βενεζουέλας.

Όταν πια οι Αμερικανοί πέτυχαν το στόχο τους σχετικά με τις πετρελαϊκές εταιρείες τους, θέλησαν με τον άθλιο υπουργό τους των εξωτερικών, το διαβόητο Κίσιγκερ, να λύσουν και το πρόβλημα δημιουργίας βάσεων στην Κύπρο, που τους ταλαιπωρούσε χρόνια, γιατί τόσο ο Μακάριος όσο και ο κυπριακός λαός ήταν αντίθετοι με την ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ.

Έτσι το καλοκαίρι του 1974 οργάνωσαν το διαμελισμό της Κύπρου και την παραχώρηση ενός δυσανάλογα μεγάλου μέρους στους Τουρκοκυπρίους σε σχέση με τον πληθυσμό τους, με τη στρατιωτική επέμβαση της Τουρκίας και τη συναίνεση των αξιωματικών της ελληνικής χούντας οι οποίοι διέπραξαν τη μεγαλύτερη εθνική προδοσία που έγινε ποτέ από Έλληνες.

Με το διαμελισμό της Κύπρου οι Αμερικανοί ολοκλήρωσαν τις επιδιώξεις τους, γιατί θα μπορούσαν πια να εγκαταστήσουν βάσεις στην τουρκοκρατούμενη Κύπρο και να ελέγχουν από κοντά τη νοτιοανατολική Μεσόγειο. και τότε εγκατέλειψαν τη στρατιωτική χούντα στη μοίρα της που κατέρρευσε μέσα σε λίγα εικοσιτετράωρα.

Με την κατάρρευση της Χούντας επανήλθε ο Καραμανλής από το Παρίσι στην Ελλάδα (τον επανέφεραν), όπου είχε καταφύγει οριστικά μετά την ήττα της ΕΡΕ το 1963. Του ανέθεσαν σχηματισμό κυβέρνησης την οποία συνέτρεξαν όλα τα κόμματα προκειμένου να αποκατασταθεί η δημοκρατία.

Την ερχόμενη Δευτέρα η συνέχεια