Της Κατερίνας Μυλωνά

Τι μ’ έκανε να ανέβω στο... σανίδι

Ο μηχανικός Γιάννης Σταρίδας μιλά στην “Π” για την εμπειρία του από το θέατρο

Τα μηνύματα που απορρέουν από το κείμενο του Ιάκωβου Καμπανέλλη στο έργο «Η αυλή των θαυμάτων» ώθησαν τον πρώην γενικό διευθυντή του ΟΑΝΑΚ, κ. Γιάννη Σταρίδα, να ερμηνεύσει τον «Ιορδάνη», στην παράσταση που ανέβασαν τις προηγούμενες ημέρες οι εργαζόμενοι στο δήμο Ηρακλείου.

Ο κ. Σταρίδας μιλά στην «Π» για την εμπειρία που αποκόμισε ενώ συγκρίνει την εποχή της παράστασης με το σήμερα.

“Πολιτικό έργο”

«Το έργο είναι εξόχως πολιτικό», αναφέρει και προσθέτει ότι ως παιδί και ως νέος έχει αναμνήσεις από τις δεκαετίες του ’50 και ’60 και όσα είχε ζήσει ή για όσα έχει ακούσει, βρίσκονται στο κείμενο του Καμπανέλλη.

«Η περιγραφή των επιμέρους γεγονότων, όπως συντίθενται στο έργο, στέλνει το μήνυμά της δεκαετίας του ‘50 που συμβαίνει να είναι και επίκαιρο μήνυμα σήμερα, με τη μετανάστευση, τότε έφευγαν οι εργάτες τώρα φεύγουν οι επιστήμονες, με τον Έλληνα που προσπαθεί να επιβιώσει, ανοίγει το ένα μαγαζί το κλείνει ανοίγει το άλλο ή κάνει ουρά ή πάει στα τυχερά παιχνίδια μήπως και... δε βλέπετε τις ουρές στα προπατζίδικα;», λέει χαρακτηριστικά.

Ο κ. Σταρίδας τονίζει ότι «το έργο είναι διαχρονικό, αυτός ο αγώνας του Έλληνα για επιβίωση είναι το τελικό μήνυμα του έργου που δεν είναι δύσκολο να το δει κανείς από την πολιτική σκοπιά, που από την προσωπική μου διαδρομή είμαι εθισμένος να βλέπω τα πράγματα έτσι».

Σε ερώτηση αν θεωρεί πως έχουμε επιστρέψει στις δεκαετίες που αναφέρει η παράσταση, ο κ. Σταρίδας απαντά πως «δεν έχουμε επιστρέψει σε παλιότερες δεκαετίες. Οι περισσότεροι που το λένε, το λένε ρητορικά διότι και πάρα πολλοί από αυτούς δεν έχουν γνωρίσει τέτοιες δεκαετίες. Σίγουρα όμως επιστρέφουμε προς συνήθειες του παρελθόντος που μπορεί να είναι της δεκαετίας του ‘70, ‘60 και να πηγαίνουμε προς τα πίσω και να ξεχνάμε συνήθειες του πρόσφατου παρελθόντος που δεν ήταν αποδεκτές. Αυτή η σπατάλη, το κιτς στη συμπεριφορά μας, τη διασκέδασή μας, σε όλες τις εκφράσεις της ζωής μας δε θα έλεγα ότι είναι το καλύτερο, ο νεοπλουτισμός και ό, τι συνεπάγεται, η αρχοντοχωριατιά ... Αυτά δεν υπήρχαν παλιά, ο άνθρωπος ήταν πιο γνήσιος ήταν απλός και σαφώς οικονομικά συμπιεσμένος αλλά πολύ πιο ανθρώπινος».

Προσθέτει, ακόμα, ότι «οι προσωπικές σχέσεις ήταν ανθρώπινες, τα παιδιά μπορούσαν να παίξουν στο δρόμο, οι μεγάλοι βεγγέριζαν σε ένα σπίτι, περίμεναν τις Απόκριες για να χορέψουν. Μοιραία αυτά μεταλλάχτηκαν. Δεν είμαι οπαδός του παρελθόντος σα νοσταλγία, μνήμη. Παραδέχομαι ότι η ζωή εξελίσσεται αλλά περιγράφω ένα πραγματικό γεγονός, πιστεύω, ότι υπήρχε πιο πολλή ανθρωπιά στο παρελθόν. Ε, γυρίζουμε, μοιραίως μας αναγκάζει η κατάσταση να γυρίσουμε».

Θεωρεί πως το πρόβλημα αφορά σήμερα τη νέα γενιά, αν και βλέπει ότι η κατάσταση πλήττει και μεγαλύτερους ανθρώπους, τους οποίους, μάλιστα, βλέπει από το μπαλκόνι του να ψάχνουν στα σκουπίδια.

«Πώς θα το ξεπεράσουμε αυτό; Eίναι θέμα και των πολιτικών μας, αλλά κυρίως είναι ευθύνη του μέσου Έλληνα γιατί και οι πολιτικοί είναι κατ εικόνα και ομοίωση. Ίσως από αυτή τη δυσκολία τη μακροχρόνια ή την τραγωδία που περάσαμε και θα περάσουμε, να ξαναγεννηθεί μια καλύτερη Ελλάδα. Tο εύχομαι πάντως», καταλήγει.

Η πρώτη επαφή

με το σανίδι

Ο λόγος, λοιπόν, που ανταποκρίθηκε στην πρόσκληση του σκηνοθέτη της παράστασης, κ. Γιώργου Αντωνάκη, ήταν το σενάριο. «Ο ίδιος δεν είμαι ηθοποιός, δεν είχα τέτοια παιδεία αλλά με την προσπάθεια του Αντωνάκη και την καθοδήγηση και τις συμβουλές του κατάφερα να συμμετέχω στο έργο. Αποδείχτηκα, πιστεύω, καλός μαθητής», αναφέρει.

Ήταν η πρώτη φορά που ο κ. Σταρίδας συμμετείχε σε κάποια παράσταση και ομολογεί πως «το φοβήθηκα λιγάκι στην αρχή γιατί οι άλλοι που παίζουν είναι νέα παιδιά, πολύ νεότεροι από μένα, το έχουν χόμπι. Eγώ δεν το είχα χόμπι αλλά προσαρμόστηκα, αγάπησα τα παιδιά, με αγάπησαν κι αυτοί, μπήκα στην ομάδα, κάναμε ένα καλό αποτέλεσμα».

Ο κ. Σταρίδας ερμήνευσε το ρόλο του «Ιορδάνη», του γέρου της γειτονιάς που, σύμφωνα με συνέντευξη του Ι. Καμπανέλλη, ήταν υπαρκτό πρόσωπο. «Σε αυτόν συμπυκνώνονται όλες οι μνήμες του παρελθόντος και ο ίδιος, παρατηρώντας από ψηλά ό, τι γίνεται στην αυλή, σχολιάζει με τον τρόπο του τα γεγονότα, άλλα τα αναμένει, άλλα του προξενούν το ενδιαφέρον, άλλα τα σχολιάζει σκωπτικά άλλα με κατανόηση.

Συμβολίζει στο έργο την ίδια τη ζωή της αυλής, κατ’ επέκταση την ίδια τη ζωή του τότε και του παρελθόντος, από τη μικρασιατική καταστροφή που υποτίθεται ότι ξεκίνησε ο ίδιος με τη γυναίκα του. Ο ρόλος του κολλάει στις μνήμες τις δικές μου και της γενιάς μου», περιγράφει ο κ. Σταρίδας.

Η εμπειρία του ήταν ιδιαίτερα θετική, όμως, δε θεωρεί ότι απέκτησε ένα νέο χόμπι. Σε σχετική ερώτηση, απαντά πως αν του ζητούσαν να συμμετέχει ξανά σε ένα έργο που θα είχε κάποια μηνύματα και να ερμηνεύσει ένα ρόλο που θα του ταίριαζε, θα ανέβαινε ξανά στο σανίδι.

Σημειώνεται πως «Η αυλή των θαυμάτων» αναμένεται να ανέβει ξανά το καλοκαίρι αλλά και τον ερχόμενο χειμώνα.

Ο κ. Σταρίδας περιγράφει πως η συμμετοχή του κόσμου ήταν καταπληκτική, πέρασαν 3.500 θεατές από το Θεατρικό Σταθμό Ηρακλείου ενώ, λόγω μεγάλης προσέλευσης του κόσμου, υπήρχαν άνθρωποι που δεν έβρισκαν θέση και έφευγαν. Tην τελευταία, μάλιστα, μέρα της παράστασης ο κόσμος καθόταν στους διαδρόμους και μπροστά οκλαδόν. «Ήταν συγκινητικό το ότι ο καθένας κρατούσε το κουτάκι του με το γάλα, το ρύζι, το όσπριο», σχολιάζει για το γεγονός ότι οι θεατές δεν πλήρωναν εισιτήριο αλλά κρατούσαν τρόφιμα μακράς διάρκειας για άπορους συνανθρώπους μας.

Όσο αφορά στο τι κέρδισε, τελικά, από τη συμμετοχή του στην παράσταση, απαντά ότι «μου έδωσε την ευκαιρία να εκφραστώ. Μπορείς να εκφράσεις συναισθήματα, καταστάσεις, απόψεις -λέω ότι άπτεται της πολιτικής το έργο- με πολλούς τρόπους, ο κυρίαρχος τρόπος όμως είναι ένας, αυτός της τέχνης όποιας μορφής. Το θέατρο είναι η πιο προσιτή τέχνη», λέει και προσθέτει πως «μου προσέφερε τη δυνατότητα να εκφραστώ με τα λόγια του Καμπανέλλη που όμως βγάζανε τα εσώψυχά μου».