
Του Γιάννη Ζωράκη
Τη…διαβούλευση ως μέθοδο διαχείρισης απορριμμάτων αναμένεται να επιλέξει η Περιφέρεια Κρήτης, η οποία ωστόσο ακόμα δεν έχει αναλάβει επίσημα το θέμα.
Το ζήτημα της διαχείρισης των απορριμμάτων στην Κρήτη έχει εξελιχθεί σε μείζον, ενώ έχει αποτελέσει προϊόν έντονης πολιτικής διαμάχης.
Το δίπτυχο καύση – ολοκληρωμένη διαχείριση, έχει προκαλέσει ποίκιλες αντιδράσεις, τη στιγμή που το μέλλον διαχείρισης των απορριμμάτων για την Κρήτη είναι εντελώς αβέβαιο. Επίσημα δεν υπάρχει κάποια σοβαρή εξέλιξη, ενώ τόσο τα αρμόδια υπουργεία όσο και η Ευρωπαϊκή Ένωση, πιέζουν όχι μόνο για άμεσες, αλλά και για αποτελεσματικές λύσεις.
Βάση της συζήτησης φαίνεται να αποτελεί η μελέτη Λουϊζίδου, η οποία σύμφωνα με εκπροσώπους φορέων και αιρετούς, αφήνει «παράθυρα» για καύση στην Κρήτη.
«Η συγκεκριμένη μελέτη προκρίνει έναν συνδυασμό καύσης και διαχείρισης απορριμμάτων, ωστόσο στο τέλος της αφήνει ένα ανοιχτό ενδεχόμενο αποκλειστικά στην καύση» υποστηρίζει ο επικεφαλής της παράταξης «Μία Κρήτη» Αντώνης Ανηψητάκης.
Οι φωνές αντίδρασης σε σχέση με το ενδεχόμενο της καύσης πληθαίνουν, ενώ ολοένα και περισσότεροι αντίκεινται στο συγκεκριμένο ενδεχόμενο. Πολλοί είναι εκείνοι μάλιστα που θεωρούν την επιλογή της απόφασης καύσης των απορριμμάτων ειλημμένη και βρίσκονται με το όπλο «παρά πόδας».
Παρʼ όλα αυτά, ο Περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης με δηλώσεις του στην «Π» κάνει σαφές πως «καμία απόφαση δεν πρόκειται να ληφθεί αν δε νομιμοποιηθεί από τη διαβούλευση».
«Το θέμα δεν έχει φτάσει ακόμα σʼ εμάς, αλλά μόλις έρθει θα κινηθούν όλες οι απαιτούμενες διαδικασίες για να το προχωρήσουμε άμεσα» αναφέρει ο περιφερειάρχης και προσθέτει:
«Η απόφαση μας θα έχει ως βάση την εισήγηση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Κρήτης, αλλά θα στηρίζεται στη διαβούλευση. Το θέμα θα περάσει στη διαβούλευση με όλους τους εμπλεκόμενους κι αυτό που θα αποφασιστεί, αυτό και θα προχωρήσουμε».
Όχι στην καύση
Την επίσημη αντίδραση τους στην καύση των απορριμμάτων, έχουν εκφράσει με τοποθετήσεις τους τόσο ο ευρωβουλευτής Ηρακλείου Σπύρος Δανέλλης, όσο και οι περιφερειακές παρατάξεις «Μία Κρήτη» με επικεφαλής τον Αντώνη Ανηψητάκη και η «Ριζοσπαστική Συνεργασία Κρήτης» με επικεφαλής τον Γιώργο Σταθάκη.
Τόσο η παράταξη «Μία Κρήτη» όσο και η «Ριζοσπαστική Συνεργασία Κρήτης» έχουν ταχθεί κατά της καύσης απορριμμάτων, δηλώνοντας την ξεκάθαρη στήριξη τους σε μια ολοκληρωμένη διαχείριση.
Την αντίδραση του εξέφρασε και επίσημα στην καύση, ο ευρωβουλευτής Σπύρος Δανέλλης, τονίζοντας πως η συγκεκριμένη μέθοδος είναι μια μέθοδος που εγκαταλείπεται σταδιακά σε όλο τον κόσμο, εξαιτίας της επιβάρυνσης σε διοξίνες. Ο κ. Δανέλλης επικαλέστηκε επίσης αρνητικές αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης για εργοστάσια καύσης, τονίζοντας πως κανείς δεν πρέπει να επιτρέψει τη λύση αποφάσεων για οποιοδήποτε οικονομικό συμφέρον, αλλά οι όποιες αποφάσεις πρέπει να ληφθούν με γνώμονα το κοινωνικό συμφέρον και κανένα άλλο.
Την αντίδραση και της Δημοκρατικής Αριστεράς έχει προκαλέσει επίσης το ενδεχόμενο εφαρμογής του συστήματος καύσης απορριμμάτων. Τέσσερις βουλευτές (Κουβέλης, Λεβέντης, Τσούκαλης, Ψαριανός) του κόμματος έχουν καταθέσει σχετική ερώτηση στη βουλή, με την οποία ζητούν να λάβουν όλα τα στοιχεία που έχει στη διάθεση του ο ΕΣΔΑΚ.
«Η Κρήτη σήμερα παράγει ανά κάτοικο ετησίως σχεδόν διπλάσια ποσότητα σκουπιδιών από το μέσο όρο της χώρας, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά επείγουσα την υλοποίηση ολοκληρωμένης διαχείρισης των απορριμμάτων σύμφωνα με το υφιστάμενο ευρωπαϊκό πλαίσιο» αναφέρεται στην ερώτηση της Δημοκρατικής Αριστεράς και προστίθεται:
«Μάλιστα φορείς της Κρήτης, επιστημονικά ιδρύματα και επαΐοντες έχουν προτείνει εναλλακτικές προτάσεις συμβατές με το ευρωπαϊκό πλαίσιο, φιλικές προς το περιβάλλον και οικονομικότερες μέχρι και 80% από το κόστος της καύσης. Επειδή, σύμφωνα με πληροφορίες, έχουν ανατεθεί, στο πλαίσιο του σχεδιασμού της Περιφέρειας Κρήτης, οι εκπονήσεις μελετών και η υλοποίηση έργων από τον Ενιαίο Σύνδεσμο Διαχείρισης Απορριμμάτων Κρήτης (ΕΣΔΑΚ), αιτούμαστε την κατάθεση του συνόλου των εγγράφων που αφορούν σε μελέτες, έργα, προμήθειες που διενήργησε ο ΕΣΔΑΚ (Ενιαίος Σύνδεσμος Διαχείρισης Απορριμμάτων Κρήτης) από το 2005 έως σήμερα, στα πλαίσια εφαρμογής του ΠΕΣΔΑ Κρήτης».
Επιστημονική τεκμηρίωση
Πλήρως αντίθετη στην καύση των απορριμμάτων, είναι η εισήγηση του καθηγητή του Πολυτεχνίου Κρήτης Αλέξανδρου Οικονομόπουλου. Σε επιστολή του ο καθηγητής επισημαίνει πως οι αποφάσεις του Περιφερειακού Συμβουλίου που πρόκειται να ληφθούν σε περίπου δύο μήνες, θα είναι κομβικές για την Κρήτη, εκτιμώντας επίσης πως η σημασία τους τόσο σε οικονομικό όσο και σε λοιπά επίπεδα θα είναι καθοριστική. Σύμφωνα με τον καθηγητή, ο οποίος ήταν επικεφαλής της πρώτης ομάδας εκπόνησης μελέτης για τη διαχείριση των απορριμμάτων οικιακού τύπου, η καύση δεν προσφέρεται, αφού παρουσιάζει προβλήματα και ελλείψεις όπως τα ακόλουθα:
1. «Δεν είναι συμβατή με την οδηγία 98/2008 (οι βασικές μονάδες που σχετίζονται με τη «θερμική αξιοποίηση» των απορριμμάτων, ήτοι το εργοστάσιο βιολογικής ξήρανσης Ηρακλείου και η κεντρική μονάδα καύσης δεν είναι επιλέξιμες).
2. Είναι εξαιρετικά δαπανηρή μια και απαιτεί σχεδόν πενταπλάσιες επενδύσεις (142 εκ. ΕΥΡΩ παραπάνω) σε σχέση με το σύστημα επεξεργασίας που προτείνει η μελέτη του ΠΚ και θα επιβαρύνει τους κατοίκους των νομών Ρεθύμνης, Ηρακλείου και Λασιθίου με σχεδόν τετραπλάσιο κόστος επεξεργασίας (με επι πλέον 36 εκατ. ΕΥΡΩ ετησίως ή με 73 ΕΥΡΩ ανά κάτοικο το χρόνο παραπάνω).
3. Δεν είναι περιβαλλοντική φιλική και σίγουρα, δεν είναι κοινωνικά αποδεκτή.
4. Δεν ορίζει τη θέση της κεντρικής ΟΕΔΑ για τη μονάδα καύσης και για το ΧΥΤΥ των τοξικών καταλοίπων, καθώς και τις θέσεις των υπολοίπων 8 νέων μονάδων επεξεργασίας. Επίσης δεν περιλαμβάνει σχεδιασμό του συστήματος μεταφοράς των απορριμμάτων και των ενδιαμέσων προϊόντων.
5. Απαιτεί μεγάλο χρόνο εφαρμογής και καθιστά, λόγω υψηλού κόστους, μονόδρομο τη χρήση ΣΔΙΤ, αποκλείοντας τη δυνατότητα υλοποίησης από την τοπική αυτοδιοίκηση».
Κατά της καύσης των απορριμμάτων επίσης τάσσεται και το δίκτυο οικολογικών οργανώσεων Κρήτης σύμφωνα με το οποίο η καύση:
«α) έχει πολύ υψηλό κόστος σε σύγκριση με άλλες μεθόδους,
β) έχει σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα όπως εκπομπές επικίνδυνων αερίων και παραγωγή τοξικής στάχτης,
γ) απαιτεί την κατασκευή ενός τεράστιου εργοστάσιου για όλο το νησί που είναι αδύνατο να χωροθετηθεί σωστά.
δ) δεσμεύει όλους τους δήμους να παρέχουν τεράστιες ποσότητες απορριμμάτων για να λειτουργήσει και έτσι ακυρώνεται κάθε προσπάθεια για αύξηση της ανακύκλωσης».

