Του Γιώργη Ε. Αεράκη*

Τα χρόνια που οι βορειοευρωπαίοι συνέρρεαν στην Ελλάδα και την Κρήτη, αναζητώντας μόνο το δίπτυχο «ήλιος – θάλασσα» έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί.

Με το πέρασμα του χρόνου αποδείχτηκε ότι η Φύση δεν έχει προικίσει μόνο τη χώρα μας με ειδυλλιακά τοπία, δαντελωτά ακρογιάλια και υψηλές θερμοκρασίες. Μόνο που η Ελλάδα άργησε να το συνειδητοποιήσει, με αποτέλεσμα να μείνει … έτη φωτός πίσω και τώρα να τρέχουμε για να καλύψουμε το χαμένο έδαφος.

Την ώρα που η Ελλάδα αρχίζει να προωθεί τον τουρισμό κρουαζιέρας και κάνει σκέψεις για εκκλησιαστικό τουρισμό, η γειτονική Τουρκία «πουλάει» παράδοση , το Μαυροβούνιο αξιοποιεί το φυσικό του περιβάλλον διαφημίζοντας εξορμήσεις για περπάτημα και καγιάκ και η Βουλγαρία έλκει σαν μαγνήτης τους λάτρεις της χλιδής, που όμως κοστίζει μόλις … 60 ευρώ τη βραδιά!

Την ίδια στιγμή οι Έλληνες … της τελευταίας στιγμής «βλέπουν» στις αναταραχές της Αιγύπτου και της Λιβύης ενδεχόμενη ωφέλεια, «ευελπιστώντας», έστω και … από σπόντα, να προσελκύσουν κύμα τουριστών που αρχικά σκόπευε να ταξιδέψει στις γειτονικές μας χώρες.

Το περασμένο καλοκαίρι βρήκε άκρως τουριστικές περιοχές της Κρήτης, όπως είναι τα Μάλια και η Χερσόνησος, με δρόμους έρημους, ενώ ξενοδοχεία και μαγαζιά δεν άνοιξαν ποτέ.

Τα μηνύματα για αυτό το καλοκαίρι είναι αντικρουόμενα. Κάποιοι εκτιμούν ότι η αναταραχή στη Λιβύη καθιστά εμπόλεμη ζώνη την ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου, εκτρέποντας τους τουρίστες μακριά και από την Κρήτη. Ωστόσο οι προκρατήσεις και τα μηνύματα από τις διεθνείς εκθέσεις τουρισμού μας δίνουν … λίγο θάρρος.

Η διαφήμιση … στα χρόνια της κρίσης

Πολλά λέγονται κι ακούγονται κατά διαστήματα για την προβολή του ελληνικού τουριστικού προϊόντος στο εξωτερικό. Και το δοκιμάσαμε… «Greece is You», «Kalimera» αλλά και το, μάλλον, πιο επιτυχημένο «Live your myth in Greece».

Οι καμπάνιες όμως προϋποθέτουν αφενός τον καθορισμό της ταυτότητας που επιθυμούμε να προβάλλουμε κι αφετέρου τη δημιουργία πραγματικά ανταγωνιστικών πλεονεκτημάτων που θα μας δώσουν το προβάδισμα.

Αν δεν προηγηθεί μία ρεαλιστική στρατηγική γύρω από τον ελληνικό τουρισμό, οποιαδήποτε διαφήμιση δε θα είναι παρά κατασπατάληση χρήματος, και μάλιστα σε μια περίοδο, κατά την οποία οφείλουμε να υπολογίζουμε ως και το τελευταίο ευρώ!

Το να προωθούμε αποσπασματικά και όπως τύχει το τουριστικό μας προϊόν, «βροντοφωνάζοντας» ότι η Ελλάδα είναι η πιο ωραία χώρα του κόσμου, πως έχουμε πανέμορφα νησιά και σμαραγδένιες παραλίες, περήφανα βουνά και γάργαρα ποτάμια, τότε δε μιλάμε για τουριστικό μάρκετινγκ, αλλά μάλλον για… πατριδογνωσία!



Εναλλακτικές για να επιστρέψουν οι τουρίστες στην Ελλάδα

Δεν υπάρχει περίπτωση να ταξιδέψει κανείς στη Ρώμη και να μην επισκεφθεί το διάσημο μνημείο του Fontana Di Trevi ή το Βατικανό. Κατ’ ανάλογο τρόπο κανένας επισκέπτης της Βιέννης δε φεύγει πριν επισκεφθεί την Όπερα, η επίσκεψη στο Λούβρο στο Παρίσι αποτελεί μία αξιομνημόνευτη εμπειρία, ενώ ακόμη και οι μη ποδοσφαιρόφιλοι δεν παραλείπουν να βγάλουν μια φωτογραφία στο Camp Nou της Βαρκελώνης.

Ο πολιτιστικός τουρισμός είναι μία ευκαιρία … για λίγους: για τις πόλεις, των οποίων οι πολιτικοί προτάσσουν και φροντίζουν την πολιτιστική ανάπτυξη ή των οποίων … οι πρόγονοι φρόντισαν να δημιουργήσουν μνημεία που συγκεντρώνουν ως και σήμερα το ενδιαφέρον.

Η Κρήτη έχει όλα τα «προσόντα» για να αναπτύξει Πολιτιστικό Τουρισμό χάρη στην μακρά ιστορία της, τα αρχαιολογικά μνημεία της, το παραδοσιακό φαγητό και κρασί της αλλά και την παραδοσιακή μουσική και χορούς της.

Την ίδια στιγμή άλλες χώρες της Ευρώπης φαίνεται πως εδώ και χρόνια έχουν αντιληφθεί τις προοπτικές του ιατρικού τουρισμού. Το 10% των ασθενών από την Ευρώπη αναζητούν νοσηλευτικά ιδρύματα έξω από τα εθνικά τους σύνορα και τα ποσά που συνολικώς δαπανώνται στην Ε.Ε. από τις μετακινήσεις, για ιατρικούς λόγους, αγγίζουν ετησίως τα 12 δισ. ευρώ.

Οι Γερμανοί καταφεύγουν στην Ουγγαρία για να επισκεφθούν τον οδοντίατρο, καθώς τους κοστίζει 30% λιγότερο από ότι στη Γερμανία, όπου η ασφάλεια ασθενείας καλύπτει μόνον το 10% των οδοντιατρικών δαπανών.

Κατ’ ανάλογο τρόπο για ιατρικές εφαρμογές στα μάτια οι Ευρωπαίοι επισκέπτονται το Βέλγιο, ενώ οι μεταμοσχεύσεις γίνονται κατά κύριο λόγο στη Βρετανία.

Πολλοί ασθενείς πηγαίνουν στη Γαλλία για αφαιρέσεις κιρσών και άλλες επεμβάσεις σχετικές με το κυκλοφοριακό σύστημα. Μεγάλη επιτυχία γνωρίζουν επίσης τα γαλλικά κέντρα θαλασσοθεραπείας, σε ορισμένα από τα οποία υπάρχει δεκάμηνη αναμονή.

Ο ιατρικός τουρισμός θα μπορούσε να αποτελέσει μία προσοδοφόρα οικονομική δραστηριότητα για την Ελλάδα, αν φυσικά γίνονταν οι κατάλληλες επενδύσεις. Η Ελλάδα, λόγω και των ευμενών καιρικών συνθηκών μπορεί να προσελκύσει ασθενείς από όλη την Ευρώπη, με την προϋπόθεση ότι, αφενός θα ενισχυθούν οι υφιστάμενες ιατρικές μονάδες και κέντρα κι αφετέρου θα εξειδικευθούν μορφές ιατρικού τουρισμού.

Ιδιαίτερα η Κρήτη ευνοείται για την ανάπτυξη τέτοιων δραστηριοτήτων καθώς θεωρείται και παράδειγμα μακροβιοτικής κοινωνίας.



Ας ρίξουμε λίγο … τη μύτη

Όταν στις Βαλκανικές χώρες μπορεί κανείς να κάνει πολυτελείς διακοπές με 450 ευρώ για μία εβδομάδα, στη μοδάτη Μύκονο η βραδιά σε ένα τετράστερο ξενοδοχείο κοστίζει από 190-330 ευρώ.

Η Μύκονος μπορεί να τα καταφέρνει να γεμίζει λόγω της υπεραξίας που έχει δημιουργήσει γύρω από το τουριστικό προϊόν που παρέχει, δε συμβαίνει όμως το ίδιο … στα του οίκου μας.

Πολλές ξενοδοχειακές μονάδες της Κρήτης δε θα ανοίξουν ούτε φέτος, ενώ η σεζόν όχι μόνο δεν παρατείνεται – όπως εύχονται οι ξενοδόχοι – αλλά συρρικνώνεται περαιτέρω, καθώς οι τουρίστες πλέον «ζυγίζουν» τα πάντα και προτιμούν φθηνότερες χώρες, έστω κι αν δεν έχουν την ευκαιρία να επισκεφθούν την Ακρόπολη ή την Κνωσό…

* Ο Γιώργης Ελ. Αεράκης είναι αντιδήμαρχος Ηρακλείου και Πρόεδρος του Παγκοσμίου Συμβουλίου Κρητών