Επιφυλάξεις διατηρούν δικηγόροι του Ηρακλείου ως προς την ουσιαστική εφαρμογή των μέτρων που προωθεί το υπουργείο Δικαιοσύνης με σκοπό την αποσυμφόρηση των φυλακών της χώρας αλλά και την επιτάχυνση των ποινικών δικών.

Αν και χαρακτηρίζουν σημαντικές τις αλλαγές που προβλέπονται στο υπό ψήφιση νομοσχέδιο, εκτιμούν ότι θα υπάρξει πρόβλημα στην εφαρμογή τους λόγω αντικειμενικών δυσκολιών που έχουν να κάνουν με τον τρόπο λειτουργίας των δικαστηρίων, τον αριθμό των δικαστών και υπαλλήλων σε συνδυασμό φυσικά με τον τεράστιο όγκο δουλειάς.

Αυτό έχει να κάνει περισσότερο με τον επιδιωκόμενο περιορισμό του χρόνου της προκαταρκτικής εξέτασης, της ανάκρισης αλλά και του χρόνου έκδοσης των βουλευμάτων. Συνολικά εκτιμάται ότι άμεσα θα αποφυλακιστούν 1300 κρατούμενοι, οι περισσότεροι από τις φυλακές Κορυδαλλού, που είναι έγκλειστοι λόγω οικονομικής αδυναμίας. Σύμφωνα με τον υπουργό, λαμβάνονται μέτρα με στόχο να ενισχυθεί και να απλουστευθεί η εφαρμογή της νομοθεσίας περί εναλλακτικών μέτρων και ποινών, ώστε η φυλακή να παραμείνει ως ποινή μόνο για σοβαρά αδικήματα και για τους υπότροπους εγκληματίες. Με βάση το νέο νομοσχέδιο δίνεται η δυνατότητα, όπως έχει γράψει η «Π» της ποινικής συνδιαλλαγής ανάμεσα στο θύμα και στο δράστη, κυρίως οικονομικών αδικημάτων στα οποία δεν ασκείται βία, εφόσον αποζημιώσει πλήρως το θύμα και δώσει σχετική διαβεβαίωση. Αυτό θα ισχύσει και σε κακουργήματα όπως υπεξαίρεση, απιστία, απάτη, τοκογλυφία, διακεκριμένη κλοπή κλπ.

Επίσης αποποινικοποιείται η οφειλή μικροποσών στα ασφαλιστικά ταμεία. Θεωρείται πλέον αδίκημα η οφειλή άνω των 20.000 ευρώ για τον οφειλέτη εργοδοτικών εισφορών και άνω των 10.000 ευρώ για την παρακράτηση εισφορών εργαζομένων.

Αντιμετωπίζονται πλέον ως πταίσματα (αντί για πλημμελήματα) οι παραβάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (πλην των καταλήψεων δρόμων, εγκατάλειψης θύματος τροχαίου, πλαστών διπλωμάτων), οι παραβάσεις υγειονομικών διατάξεων, των ρυθμίσεων υγιεινής, ασφάλειας εργατών και ωραρίου εργασίας, λειτουργίας δημόσιων κέντρων.

Η φυλάκιση παραμένει ποινή για τα σοβαρά αδικήματα και τους υπότροπους εγκληματίες. Εξαγοράζονται ποινές φυλάκισης έως 3 ετών κατά κανόνα, παρέχεται δυνατότητα δόσεων λόγω οικονομικής αδυναμίας.

Αποφυλακίζονται όσοι δεν μπορούν να εξαγοράσουν τις ποινές τους με δυνατότητα αποφυλάκισης καταδικασμένων σε 3 - 5 χρόνια, αφού έχουν εκτίσει το 1/5 της ποινής. Η εξαγορά ποινών από 10 - 60 ευρώ ημερησίως γίνεται 3 - 100 ευρώ.

Γίνεται ευκολότερη η αναστολή εκτέλεσης της ποινής ως κανόνας στις καταδίκες έως 3 ετών με την άσκηση έφεσης, ενώ για τις μεγαλύτερες ποινές κρίνει το δικαστήριο με αιτιολογία και κριτήρια ανάλογα με της προφυλάκισης.