Της Πέλλας Λσηθιωτάκη

Την καταβολή μικρότερων ποσών ως άμεσες ανά στρέμμα ενισχύσεις, τα οποία όμως θα αυξάνονται όταν οι αγρότες προστατεύουν το περιβάλλον και είναι κάτοικοι μειονεκτικών περιοχών, προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα κράτη μέλη, ενόψει της διαμόρφωσης της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) για την περίοδο μετά το 2013.

Η εισήγηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι σύνθετη και προγραμματίζεται να ανακοινωθεί επίσημα στις 17 Νοεμβρίου, για να αποτελέσει τη βάση των συζητήσεων για τη νέα ΚΑΠ. Πληροφορίες για το περιεχόμενο της εισήγησης διέρρευσαν ωστόσο από το πρακτορείο Reuters πριν την επίσημη ανακοίνωση. Σύμφωνα με το σημερινό προγραμματισμό οι τελικές αποφάσεις για τη νέα ΚΑΠ θα ληφθούν τον Ιούλιο του 2011. Μέχρι τότε, τα κράτη μέλη θα κληθούν να συζητήσουν επί της εισηγήσεως που θα κατατεθεί στις 17 Νοεμβρίου.



Περίγραμμα του νέου συστήματος

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει τη διατήρηση της δομής των δύο «πυλώνων» (άμεσες ενισχύσεις, αναπτυξιακά προγράμματα) και την ανακατανομή των ενισχύσεων με νέα οικονομικά και περιβαλλοντικά κριτήρια. Η Επιτροπή απορρίπτει την παροχή ενιαίων στρεμματικών ενισχύσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ως ακατάλληλη για την ποικιλόμορφη ευρωπαϊκή γεωργία. Ζητούμενο είναι μια δικαιότερη διανομή αλλά με τις κατάλληλες μεταβατικές περιόδους ώστε να αποφευχθούν απότομες αλλαγές που μπορεί να έχουν καταστροφικά αποτελέσματα για την παραγωγή.

«Μία πιθανή λύση θα ήταν ένα σύστημα που περιορίζει τα κέρδη και τις απώλειες για τα κράτη μέλη, εξασφαλίζοντας ότι οι αγρότες σε όλα τα κράτη μέλη λαμβάνουν κατά μέσο όρο ένα ελάχιστο μερίδιο του κοινοτικού μέσου επιπέδου άμεσων ενισχύσεων» αναφέρει.

Οι μελλοντικές άμεσες ενισχύσεις θα πρέπει να δίνονται μόνο στους «ενεργούς αγρότες» και μπορούν να βασίζονται στις εξής αρχές:

- Βασική στήριξη του εισοδήματος μέσω βασικών αποσυνδεδεμένων ενισχύσεων, παρέχοντας ομοιόμορφο επίπεδο υποχρεωτικής στήριξης σε όλους τους αγρότες σε ένα κράτος μέλος ή μία περιφέρεια, βάσει μεταβιβάσιμων δικαιωμάτων που θα ενεργοποιούνται μέσω του «ταιριάσματός» τους με την επιλέξιμη αγροτική γη, συν τήρηση της πολλαπλής συμμόρφωσης. Θα πρέπει να θεσπιστεί ανώτατο όριο στις άμεσες ενισχύσεις που εισπράττουν οι μεγάλες εκμεταλλεύσεις.

- «Πρασίνισμα» των ενισχύσεων μέσω της στήριξης περιβαλλοντικών μέτρων σε όλη την επικράτεια της Ε.Ε. Αυτά μπορούν να πάρουν τη μορφή απλών, μη συμβολαιακών, ετήσιων αγροπεριβαλλοντικών δράσεων (π.χ. αμειψισπορά, αγρανάπαυση, μόνιμα βοσκοτόπια).

- Ειδική στήριξη των περιοχών με φυσικά μειονεκτήματα μέσω της παροχής πρόσθετων στρεμματικών ενισχύσεων συν προαιρετικές, εθνικές συμπληρωματικές ενισχύσεις. Κατάργηση των σχετικών μέτρων του 2ου πυλώνα.

-Συνέχιση προαιρετικής συνδεδεμένης ενίσχυσης για ορισμένες περιοχές με ειδικούς τύπους γεωργίας ιδιαίτερης κοινωνικοοικονομικής σημασίας.

-Στήριξη των μικροκαλλιεργητων μέσω της διασφάλισης ελάχιστου επιπέδου άμεσων ενισχύσεων.

Επίσης προτείνεται η ενσωμάτωση μηχανισμού διαχείρισης των κρίσεων στην πολιτική αγροτικής ανάπτυξης, μέσω ενός νέου όργανου σταθεροποίησης του εισοδήματος, συμβατού με τις επιταγές του ΠΟΕ.

Ευρωπαϊκές αγροτικές οργανώσεις

Ανταγωνιστικό αγροδιατροφικό τομέα και ισχυρή Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) και μετά το 2013 ζητούν οι κορυφαίες ευρωπαϊκές αγροτοσυνεταιριστικές και αγροτοσυνδικαλιστικές οργανώσεις COPA και COGECA σύμφωνα με τα συμπεράσματα του διήμερου συνεδρίου Ευρωπαίων αγροτών, οι εργασίες του οποίου ολοκληρώθηκαν χθες στις Βρυξέλλες.

Τα μέλη της COPA και COGECA παρότρυναν από το βήμα του συνεδρίου τους Ευρωπαίους πολιτικούς να διασφαλίσουν έναν ανταγωνιστικό αγροδιατροφικό τομέα και μια ισχυρή ΚΑΠ μετά το 2013, εστιάζοντας στον οικονομικό και κοινωνικό ρόλο που διαδραματίζουν οι αγρότες της Κοινότητας για την παροχή τροφίμων και υπηρεσιών.

Οι Ευρωπαίοι αγρότες, υπογράμμισε στην ομιλία του ο πρόεδρος της COPA, κ. Padraig Walshe, βρίσκονται αντιμέτωποι τα τελευταία χρόνια με μια συνεχή μείωση των εισοδημάτων τους. Για να αντιμετωπιστεί αυτό, θα πρέπει να βελτιωθεί η λειτουργία της αλυσίδας εφοδιασμού τροφίμων, πρόσθεσε.

Οι Ευρωπαίοι αγροτοσυνεταιριστές και αγροτοσυνδικαλιστές επέκριναν της Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την προωθούμενη απελευθέρωση των εμπορικών συναλλαγών και την υπογραφή συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου με το λατινοαμερικάνικο μπλοκ της Mercosur. Αυτό, τόνισαν, θα έχει καταστροφικές συνέπειες στους τομείς του βοείου και χοιρινού κρέατος, του κρέατος πουλερικών, των βιοκαυσίμων και των φρουτολαχανικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Από τη πλευρά του ο πρόεδρος της COGECA, κ. Paolo Bruni, τόνισε ότι υπάρχει μεγάλη ανισορροπία δυνάμεων μεταξύ αγροτικών συνεταιρισμών και μιας χούφτας σούπερ μάρκετ. Η θέση των αγροτών στην τροφική αλυσίδα πρέπει να ενισχυθεί. Οι κοινοτικοί κανόνες ανταγωνισμού, υπογράμμισε, θα πρέπει να προσαρμοστούν, ώστε οι συνεταιρισμοί να καταφέρουν να αυξηθούν σε μέγεθος και κλίμακα, ώστε να αποκτήσουν περισσότερη δύναμη στην αγορά.