Του Κώστα Μπογδανίδη

Στόχος να πέσουν στην αγορά της Κρήτης 500 εκατομμύρια ευρώ από το ΕΣΠΑ

Υπόσχεση Αρναουτάκη να δοθεί ενάριθμος για τις απαλλοτριώσεις των οδικών έργων


Στις 30 Μαρτίου του 2008 ο τότε υφυπουργός Οικονομικών-και μετέπειτα ΄τσάροςʼ- κ.Παπαθανασίου είχε δηλώσει από το Ηράκλειο ότι θα αυξήσει τους ρυθμούς απορροφητικότητας και πως η Κρήτη δεν θα έχει μόνο τα 564 εκατομμύρια του ΠΕΠ για την περίοδο μέχρι το 2013, αλλά θα πάρει ακόμη 2 δισεκατομμύρια ευρώ!

Ούτε καν δύο χρόνια αργότερα ο ρυθμός απορρόφησης των κονδυλίων είναι κοντά στο…3%, τα 500 εκατομμύρια ευρώ για την Κρήτη “στέκουν” και τα 2 δις απεδείχθη ότι ήταν απλώς μια πομφόλυγα των γαλάζιων “μάγων”.

Σε μια περίοδο οικονομικής κρίσης που το ρευστό έχει εξαφανιστεί από την αγορά τα ευρωπαϊκά κονδύλια παραμένουν ʽπαγωμέναʼ ενώ θα μπορούσαν να έχουν κινηθεί και να κινήσουν όλη την οικονομική μηχανή. Στόχος της Περιφέρειας Κρήτης είναι να τρέξουν πολύ γρήγορα από το 2010 οι διαδικασίες ώστε να δημοπρατηθούν έργα, να δοθούν χρήματα, να δουλέψουν οι εργοληπτικές εταιρείες οι περισσότερες των οποίων κινδυνεύουν σήμερα με λουκέτο! Είναι χαρακτηριστικό ότι πολλές εταιρείες με εκατοντάδες εργαζόμενους είναι στον αέρα αν και αυτά που χρωστούν είναι πολύ λιγότερα από αυτά που κάνει να πάρουν. Με το δεδομένο μάλιστα ότι δεν προκηρύσσονται έργα τα πράγματα γίνονται πολύ δύσκολα.

«Στόχος πρώτος είναι να τρέξουμε το σύστημα, να δημοπρατήσουμε έργα» λέει σε κάθε ευκαιρία στους συνεργάτες του ο περιφερειάρχης Θανάσης Καρούντζος ο οποίος πάντως περιμένει να αλλάξει το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει το ΕΣΠΑ το οποίο είναι απολύτως συγκεντρωτικό και δεν προσέφερε τίποτα. Όπως είχε γράψει από το 2008 η ʽΠʼ το σύστημα που είχε καθιερώσει τότε το υπουργείο Οικονομίας ώστε να περνούν όλα από το γραφείο του κ.Μουσουρούλη(τότε γενικού και σήμερα βουλευτή) ήταν απολύτως συγκεντρωτικό, έθετε τις Διαχειριστικές Αρχές και τα Περιφερειακά Συμβούλια σε ρόλο ενδιάμεσου και μπλόκαρε όλο το σύστημα! Αυτό φάνηκε από τις σχεδόν μηδενικές απορροφήσεις, από τα έργα που εντάχθηκαν: ήταν λίγα και αυτά γέφυρες, δηλαδή συνεχιζόμενα από το Γ΄ΚΠΣ! Πέραν τούτου ουδέν.

ʽΤο σύστημα δεν περπάτησε και θα αλλάξει με πρωτοβουλία της κυβέρνησης τον Ιανουάριοʼ έχει ξεκαθαρίσει και ο περιφερειάρχης που θεωρεί ότι εάν αυτό δεν γίνει άμεσα θα υπάρξει μεγάλο πρόβλημα.

Τι θα αλλάξει

Η νομοθετική ρύθμιση πιθανώς θα κάνει πιο ευέλικτο το σχήμα, αλλά δεν είναι σίγουρο ότι μπορεί να αλλάξει ριζικά το όλο σύστημα διότι και οι Κοινοτικοί είναι δύσκολοι και επιφυλακτικοί σε αλλαγές μεσούσης της προγραμματικής περιόδου.

«Ακόμη όμως και να αλλάξει το σύστημα τώρα είναι πολύ δύσκολο να καταφέρουμε να έχουμε δημοπρατήσεις έργων πριν από το 6μηνο αφού πρέπει να βρεθούν ώριμα έργα, να γίνει μια ιεράρχηση, να προταθούν, να αξιολογηθούν. Χρειάζεται χρόνοςʼ λέει στην ʽΠʼ στέλεχος που χειρίζεται τέτοια θέματα στην Περιφέρεια. Είναι επίσης σχεδόν αδύνατο να ʽσπάσουνʼ οι υπερπεριφέρειες που για κάποιο άγνωστο λόγο η ομάδα Αλογοσκούφη-Μουσουρούλη είχε επιλέξει να συστήσει μόνο για το ΕΣΠΑ…

Σε κάθε περίπτωση ο νέος περιφερειάρχης θεωρεί ότι πρέπει να γίνει συντονισμένη προσπάθεια σε συνεργασία και με το υπουργείο εσωτερικών και το υπουργείο Οικονομίας για να εξασφαλιστούν εγκρίσεις και εντάξεις έργων. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι και τα οδικά έργα για τα οποία μεν είχε βγει μια προκήρυξη από το ΠΕΠ Κρήτης της τάξεως των 117 εκατομμυρίων ευρώ. Εκεί τα περισσότερα έτοιμα έργα που πρότειναν πχ οι νομαρχίες δεν μπήκαν αφού δεν είχαν εξασφαλίσει απαλλοτριώσεις! Οι νομάρχες κατήγγειλαν πολιτική σκοπιμότητα, αλλά είναι αλήθεια ότι όλο το σύστημα άλλαξε και για να μπουν πρέπει να υπάρξει ένας κωδικός από τις δημόσιες επενδύσεις ώστε να γίνεται η καταρχήν διαδικασία για τις απαλλοτριώσεις.

«Υπάρχει η υπόσχεση και του υφυπουργού κ.Αρναουτάκη ότι θα δώσουν ενάριθμο για τις απαλλοτριώσεις» είπε πρόσφατα στη νομάρχη Ηρακλείου κ.Σχοιναράκη ο κ.Καρούντζος που πιστεύει ότι έτσι θα εξασφαλιστούν οι απαλλοτριώσεις για τα οδικά έργα και να ενταχθούν και αυτά.

Η ριγμένη Κρήτη

Όπως και να έχουν τα πράγματα η Κρήτη θα παραμείνει ριγμένη τουλάχιστον όσον αφορά τα κονδύλια του ΠΕΠ.

Θυμίζουμε ότι το καλοκαίρι του 2007 ο τότε αρμόδιος υφυπουργός κ.Φώλιας εξειδικεύοντας τις υποσχέσεις του κ.Καραμανλή είχε δηλώσει εγγράφως ότι Κρήτη-Βόρειο-Νότιο Αιγαίο θα πάρουν τον 12,5% των πόρων του ΕΣΠΑ που είναι 31,3 δις ευρώ! Αντί αυτών των κονδυλίων η νέα υπερ-περιφέρεια που δημιουργήθηκε πήρε μόλις 1,325 δις. ευρώ.

Θυμίζουμε ότι η Δημόσια Δαπάνη του ΠΕΠ Χωρικής Ενότητας «Κρήτης-Νήσων Αιγαίου» ανέρχεται σε1.325.000.178 ευρώ και κατανέμεται ανά διοικητική Περιφέρεια ως εξής:

Κρήτη: 564.000.000 ευρώ ή το 42,5% του συνόλου.

Νότιο Αιγαίο: 350.000.178 ευρώ ή το 26,4% του συνόλου.

Βόρειο Αιγαίο: 411.000.000 ευρώ ή το 31,1% του συνόλου

Η Κοινοτική Συνδρομή ανέρχεται σε 871.300.178 εκ ευρώ,

Αντίθετα οι συνολικοί πόροι που διατέθηκαν στην Περιφέρεια Κρήτης κατά την προγραμματική περίοδο 2000-2006 (Γʼ ΚΠΣ) από τα διάφορα προγράμματα και κοινοτικές πρωτοβουλίες ανέρχονται συνολικά σε 2.693.424.200 ευρώ! Το ΠΕΠ Κρήτης ήταν σχεδόν 700 εκατομμύρια ευρώ(μαζί πάντως με το Φεογκά και το Κοινωνικό ταμείο).